live_tv
Livestream Starting Soon
00
Hours
:
00
Minutes
:
00
Seconds
Up next in 10
Auzef Hadis 2023-2024 Vize Soruları
https://lolonolo.com/2026/03/06/hadis-2023-2024-vize-sorulari/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Sahte haberler, yalan yanlış bilgiler
0:02
günümüzde her yerdeler, değil mi? Peki
0:05
size desem ki bundan tam 1400 yıl önce
0:08
bilgiyi doğrulamak için inanılmaz bir
0:10
sistem kurulmuştu. İşte bugün tam da bu
0:13
konuya yani hadis ilminin o müthiş
0:15
dünyasına dalıyoruz. Şöyle bir
0:18
düşünelim. 1400 yıl önce söylenmiş bir
0:20
söz var ortada. Bu sözün onca zaman
0:23
sonra bize sapa sağlam hiç değişmeden
0:25
ulaştığından nasıl emin olabiliriz ki?
0:28
Bu gerçekten de devasa bir soru. Gelin
0:30
işte bu sorunun peşinden gidelim. İşte
0:33
bu çok temel soru. İslam medeniyetinde
0:35
hadis ilmi dediğimiz o muazzam yapının
0:38
ortaya çıkma sebebi. Peki nedir bu hadis
0:40
ilmi? Kısaca Hzreti Peygamberin
0:43
sözlerini, davranışlarını hatta sessiz
0:46
kalarak onayladığı şeyleri bile
0:47
doğrulamak için kurulmuş akıl almaz
0:49
derecede detaylı müthiş bir sistem.
0:52
Düşünsenize o ilk dönem alimlerinin
0:55
omuzlarındaki yükü, ellerindeki en
0:57
değerli mirası yani peygamberin
1:00
öğletilerini sonradan uydurulmuş
1:02
sözlerden, yanlış anlamalardan hatta
1:04
basit hafıza hatalarından ayıklamaları
1:06
gerekiyordu. Bu gerçekten de çok kritik
1:09
bir görevdi. Pekala o zaman hadi işin
1:11
mutfağına girelim. Bu büyük doğrulama
1:13
işini kimler yapmış, nasıl yapmış? Adeta
1:15
birer tarih dedektifi gibi çalışan bu
1:17
sürecin öncüleriyle tanışma vakti.
1:20
Karşımıza çıkan en büyük isimlerden
1:22
ikisi İmam Buhari ve İmam Müslim. Bu
1:25
alimler duydukları her bir sözü, her bir
1:28
bilgiyi öyle sıkı testlerden
1:29
geçiriyorlardı ki amaçları neydi peki?
1:32
Amaçları her sözü en başına yani
1:35
peygamberin ağzından çıktığı o ilk ana
1:37
kadar takip edebilecekleri kırılmaz bir
1:40
zincir oluşturmaktı. Bu zincire de isnat
1:43
diyoruz. Ve bu zincirin her bir
1:44
halkasındaki kişinin sadece güvenilir
1:47
olması yetmiyordu. Hafızası nasıl?
1:49
karakteri sağlam mı? Hatta siyasi
1:51
görüşleri aktarımını etkiler mi? Hepsi
1:54
didik didik inceleniyordu. Şimdi bu iki
1:57
büyük alimin titizliği bile kendi içinde
1:59
farklı seviyelerdeydi. Bakın bu çok
2:01
ilginç. Mesela İmam Müslim için bir
2:04
bilgiyi aktaran iki kişinin aynı dönemde
2:07
yaşamış olması yani çağdaş olmaları
2:09
yeterliydi. Ama İmam Buhari çıtayı öyle
2:12
bir yükseltiyordu ki sadece aynı dönemde
2:15
yaşamaları yetmez. O iki kişinin bizzat
2:17
görüştüklerine, bir araya geldiklerine
2:19
dair somut bir kanıt olmalı diyordu.
2:22
Yani aradaki fark hani biriyle sosyal
2:24
medyada takipleşmekle gerçekten buluşup
2:26
bir kahve içtiğinizi kanıtlamak
2:28
arasındaki fark gibi bir şey. İşte bu
2:29
kadar hassas bir konu. Peki bu kadar
2:32
muazzam bir çabanın, bu inanılmaz
2:34
titizliğin arkasındaki ruh neydi? İşte
2:37
İmam Buhari'nin kitabına ilk aldığı
2:39
hadis her şeyi özetliyor aslında.
2:41
Ameller ancak niyetlere göredir. Demek
2:44
ki bütün bu sistemin temelinde sadece
2:46
bilginin doğruluğu değil, o bilgiyi
2:48
taşıyan kişinin kalbindeki samimiyet
2:51
yani niyeti yatıyordu. Şimdi bu
2:53
alimlerin yöntemini daha iyi kavramak
2:55
için onların kullandığı bazı özel
2:58
terimlere yani bir nevi kendi
3:00
jargonlarına göz atmamız lazım. Bunları
3:02
bilince sistemin ne kadar zekice
3:05
kurulduğunu daha iyi anlayacağız. Mesela
3:07
hükmen merfu diye bir kavram var. Kulağa
3:10
karmaşık geliyor ama aslında mantığı çok
3:12
basit. Düşünün ki peygamberin bir
3:14
sahabesi yani en yakın arkadaşlarından
3:17
biri kendi kendine akıl yürüterek
3:19
bilemeyeceği bir konuda konuşuyor.
3:21
Mesela gelecekte olacak bir olay ya da
3:23
cennetle ilgili çok spesifik bir detay
3:25
hakkında. İşte o zaman alimler diyor ki
3:28
dur bir dakika bu bilgiyi kendi başına
3:30
uydurmuş olamaz. Bunu mutlaka
3:32
peygamberden duymuştur. Yani söz
3:34
doğrudan peygambere ait olmasa da hükmen
3:37
ona ait sayılıyor. Bir başka önemli ilke
3:39
de tadili erkan. Bu da bize şunu
3:42
gösteriyor. Mesele sadece doğru sözü
3:45
aktarmak değil. Doğru eylemi de doğru
3:47
bir şekilde yapmak. Mesela namazı ele
3:50
alalım. Öyle aceleyle art arda
3:52
hareketleri yapmak değil. Her bir rüknun
3:55
yani her bir bölümün hakkını vererek
3:57
sindire sindire sükunle yapmak.
4:00
Gördüğünüz gibi hem sözde hem de eylemde
4:03
aynı özen, aynı titizlik aranıyor. Ve
4:06
bakın terminoloji ne kadar canlı, ne
4:08
kadar görsel. Münafık kelimesinin
4:10
kökenine bir bakalım. Nafika
4:12
kelimesinden geliyor ki bu da köstebeğin
4:15
yuvası demek. Neden peki? Çünkü köstebek
4:18
yuvasının her zaman en az iki çıkışı
4:21
vardır. Biri tehlike anında kaçmak için.
4:24
İşte bu benzetme o kadar güçlü ki
4:26
topluma bir yüzünü gösteren ama içten
4:28
içe kendine hep bir kaçış kapısı, bir
4:30
çıkış bırakan insan tipini mükemmel bir
4:33
şekilde resmediyor. Tamam, sistemi ve
4:35
terimleri anladık. Peki bu kadar
4:37
titizlikle elenip doğrulandıktan sonra
4:39
bize ulaşan bilgiler neler? Yani bu
4:42
sistem neyi korumuş? Gelin şimdi günlük
4:44
hayattan birkaç çarpıcı örneğe bakalım.
4:46
Şimdi bu iki örnek gerçekten çok
4:48
çarpıcı. Neden? Çünkü biri tuvalet
4:50
sonrası temizlik diğeri dedikodu. Yani
4:53
günlük hayatın içinde belki de aman ne
4:55
olacak canım deyip geçiştireceğimiz
4:56
şeyler ama işte hadis geleneği bu
4:58
küçücük görünen eylemlerin bile ne kadar
5:01
büyük manevi sonuçları olabileceğini
5:03
bize gösteriyor. Asıl can alıcı nokta
5:05
bu. Ve bu öğretiler sadece bireysel
5:07
ahlakla sınırlı değil. Bakın çok pratik
5:09
toplumsal kararlar da var. Mesela ezanı
5:12
okuma görevi neden bilele veriliyor?
5:14
Çünkü sesi en gür olan o. Sesi en uzağa
5:17
ulaşacak olan o. Yani burada tamamen
5:19
liyakat esaslı toplumun faydasına
5:21
yönelik pratik bir karar görüyoruz. Bu
5:23
da sistemin ne kadar hayatın içinde
5:25
olduğunu kanıtlıyor. Şimdiye kadar tek
5:28
tek örneklere baktık. Gelin şimdi biraz
5:30
geri çekilip büyük resme bakalım. Bütün
5:33
bu öğretiler bir araya geldiğinde nasıl
5:36
bir dünya görüşü, nasıl bir denge ilkesi
5:39
ortaya çıkıyor? Özellikle topluluk ve
5:41
ölçülük konularında. İşte belki de her
5:44
şeyin özeti bu sözde saklı. altın kural
5:47
gibi değil mi? Kendin için ne istiyorsan
5:50
başkası için de aynısını istemek. Bu
5:53
hadis geleneğinin koruduğu toplumsal
5:54
dayanışmanın ve empatinin temel direği
5:57
adeta. Ama madalyonun bir de diğer yüzü
5:59
var. Bu çok önemli bir denge noktası.
6:01
Din hayatı zorlaştırmak için değil
6:03
kolaylaştırmak için vardır diyor. Eğer
6:05
onu zorlaştırmaya kalkarsan o sana galip
6:07
gelir altında ezilirsin. Yani bu da
6:09
aşırılığa, fanatizme karşı müthiş bir
6:11
uyarı. özün erişilebilir ve yaşanabilir
6:13
olması gerektiğini hatırlatıyor. Sonuç
6:16
olarak 1400 yıl öncesinden gelen bu
6:19
inanılmaz detaylı gerçeklik kontrolü
6:21
sistemine baktığımızda bugünün
6:23
dezenformasyon çağında yaşayan bizler
6:25
için gerçekten de çok düşündürücü bir
6:28
soru ortaya çıkıyor. Bu kadim
6:30
bilgelikten bugünün karmaşası için ne
6:33
gibi dersler çıkarabiliriz?