0:00
Merhabalar. Çocukların o basit mış gibi
0:03
yapma oyunlarının aslında beyinlerini
0:05
nasıl bir yer süper bilgisayara
0:06
dönüştürdüğünü hiç düşündünüz mü? Bugün
0:09
yaratıcı dramanın ardındaki o inanılmaz
0:11
bilime yakından bakacağız. Şöyle bir
0:14
duralım ve bu soruyu ciddiye alalım.
0:17
Hani hepimizin çocukluğundan kalma o
0:19
sihirli anlar var ya. Ya o anlar sadece
0:22
masum bir eğlence değil de beynimizin
0:25
öğrenmek için kullandığı en temel, en
0:28
güçlü mekanizmalardan biriyse tabii ki
0:30
her oyunun bir değeri var orası kesin.
0:33
Ama bizim bugün konuşacağımız şey öyle
0:35
sıradan kendiliğinden gelişen bir
0:37
oyundan çok daha fazlası. Belli bir
0:40
amacı olan, bir rehber eşliğinde
0:42
ilerleyen ve müthiş faydalar sağlayan
0:44
özel bir türden bahsediyoruz. Yaratıcı
0:47
dramadan. İşte bütün mesele tam da bu
0:50
ayrımda yatıyor. Bir anda hepimizin
0:52
bildiği o anlık kuralsız oyunlar var.
0:55
Diğer yandaysa bir liderle. Belirli bir
0:57
amaç için yapılan yaratıcı drama. Ama
1:00
bakın buradaki en kilit nokta şu. Amaç
1:03
asla birilerine gösteri yapmak, alkış
1:05
almak değil. Amaç tamamen o anı yaşamak,
1:08
keşfetmek ve öğrenmek.
1:10
Yani tanımı çok net aslında. Yaratıcı
1:13
drama, ezberlenmiş repliklerin, önceden
1:16
çizilmiş sahnelerin olmadığı bir dünya.
1:18
Katılımcılar o an ne hissediyorlarsa, ne
1:21
düşünüyorlarsa onu ortaya koyarak anı
1:23
birlikte yaratıyorlar. Kısacası sonuçta
1:26
ne çıktığı değil. O yolculuğun kendisi
1:28
önemli. Süreç odaklı dememizin sebebi de
1:31
tam olarak bu. Peki bu sihirli öğrenme
1:35
ortamını yaratmak için elimizde ne
1:37
olması lazım? Aslında formül şaşırtıcı
1:40
derecede basit ve sadece dört temel yapı
1:42
taşından oluşuyor. Hadi gelin neymiş bu
1:45
olmazsa olmazlar bir bakalım. Her şeyden
1:48
önce bir lidere ihtiyacımız var. O oyunu
1:51
yöneten, herkesin kendini güvende
1:53
hissettiği bir ortam yaratan, eğitimli
1:55
bir öğretmen ya da bir kolaylaştırıcı.
1:57
Yani kısacası geminin kaptanı o.
2:01
İkincisi tabii ki grup birlikte
2:04
keşfetmeye, denemeye hatta hata yapmaya
2:06
açık bir grup insan. Çünkü unutmayın
2:09
yaratıcı drama tek kişilik bir gösteri
2:11
değil. Tam bir takım oyunu. Üçüncüsü ise
2:14
mekan. Şöyle bir gözünüzün önüne
2:17
getirin. Sıralarla dolu hareket etmenin
2:19
imkansız olduğu bir sınıf. İşte yaratıcı
2:21
drama için bunun tam tersi lazım.
2:24
İnsanların rahatça koşup zıplayabildiği,
2:26
kendilerini özgürce ifade edebildiği
2:28
ferah bir alan. Ve geldik 4.
2:31
bileşenimize. Her şeyi başlatan o
2:33
kıvılcım. Yani o oturumda üzerine
2:36
düşünülecek, keşfedilecek bir tema, bir
2:38
fikir ya da bir soru. Bütün yaratıcılığı
2:41
ateşleyen başlangıç noktası tam da
2:44
burası. Bu dört parça bir araya gelse
2:46
bile sistemi çalıştıran bir motor var ve
2:49
o motor olmadan yapılan etkinlik keyifli
2:52
bir sohbetten öteye gidemez. Nedir bu
2:55
her şeyi mümkün kılan şey? İşte o motor
2:58
mış gibi yapmak. Yani doğaçlama ve rol
3:02
oynama. Bu yaratıcı dramanın kalbidir,
3:05
ruhudur. Bu sihirli eylem olmazsa
3:07
elimizde sadece sıradan bir grup
3:09
etkinliği kalır. O kadar. Tamam, teoriyi
3:12
anladık. Peki pratikte ne oluyor? Yani
3:15
kapılar kapandığında bir yaratıcı drama
3:17
oturumu adım adım nasıl ilerliyor? Gelin
3:20
hep birlikte içeriye bir göz atalım.
3:22
Aslında her oturumun çok net bir akışı
3:25
var. Önce ısınma hareketleriyle hem
3:28
bedeni hem de zihni havaya sokuyoruz.
3:30
grup enerjisine bir yükseltiyoruz. Sonra
3:33
canlandırma aşaması geliyor ki işte
3:35
sihrin gerçekleştiği yer tam da burası.
3:38
Konu doğaçlamalarla hayat buluyor ve en
3:41
sonunda belki de en önemlisi
3:43
değerlendirme. Durup bir soluklanıyoruz
3:45
ve soruyoruz. Ne hissettik? Ne öğrendik?
3:48
Bu bütün deneyimi anlamlı kılan son
3:51
dokunuş. Peki tüm bu macera ne kadar
3:54
sürüyor? Özellikle 6 yaş grubu gibi
3:56
küçük çocuklarla çalışıyorsanız ideal
3:59
süre 30 ilile 40 dakika arası. Neden mi?
4:02
Çünkü bu süre onların dikkatini ve
4:05
enerjisini en tepe noktada tutmak için
4:07
biçilmiş kaftan. Peki tamam. Bütün bu
4:10
oyunların, bu canlandırmaların asıl
4:13
amacı ne? Yani yaratıcı drama çocuğun
4:16
gerçek hayatına nasıl bir katkı
4:17
sağlıyor? İşte şimdi en can alıcı
4:20
noktaya geliyoruz. Aslında ünlü düşünür
4:22
Vigotski'nin harika bir sözü var bu
4:24
konuda. Diyor ki, "Oyun hayatın bir
4:27
provasıdır." Düşünsenize çocuklar
4:29
doktorculuk oynarken aslında empati
4:31
kurmayı, anne baba olurken sorumluluğu,
4:34
kurallı oyunlardaysa sosyal düzeni
4:36
öğreniyorlar. Kısacası hayatı güvenli
4:39
bir laboratuvar ortamında test
4:40
ediyorlar. Yaratıcı dramayı gelişim için
4:43
tam bir bütün vücut antrenmanı gibi
4:45
düşünebilirsiniz. Neden mi? Çünkü aynı
4:47
anda o kadar çok alanı çalıştırıyor ki
4:49
bir yandan problem çözüyorsunuz. Bu
4:50
bilişsel gelişim. E arkadaşlarınızla
4:53
işbirliği yapıyorsunuz. İşte sosyal
4:54
gelişim. Duygularınızı ifade
4:56
ediyorsunuz. Bu duygusal gelişim.
4:57
Konuşuyorsunuz. Dil gelişimi. Hareket
4:59
ediyorsunuz. Motor gelişim. İşte
5:01
bütüncül gelişim dediğimiz şey tam
5:03
olarak bu. Bu etkinin arkasındaki bir
5:05
diğer önemli anahtar da çoklu zeka
5:08
kuramı. Hani hep deriz ya herkesin
5:10
öğrenme şekli farklıdır diye. İşte bu
5:12
kuram tam da bunu bilimsel olarak
5:14
açıklıyor. İşte yaratıcı dramanın dehası
5:17
da tam burada ortaya çıkıyor. Bazı
5:20
çocuklar hareket ederek yani bedensel
5:22
zekalarıyla öğrenir. Bazıları konuşarak
5:25
yani dilsel zekalarıyla bazıları da
5:27
başkalarıyla etkileşim kurarak yani
5:29
sosyal zekalarıyla. Yaratıcı dramanın
5:32
içinde bunların hepsi olduğu için hangi
5:34
zeka türünüz baskın olursa olsun size
5:37
dokunan bir tarafı mutlaka oluyor.
5:39
Herkes için bir kapı açıyor. Ve şimdi
5:42
gelelim belki de en kritik konuya. Bu
5:45
işin felsefesine yani liderin ya da
5:48
öğretmenin asla unutmaması gereken o
5:50
altın kuralı. Şimdi size çok net bir
5:54
soru. Bir öğretmen bir çocuğun
5:56
canlandırmasına, oyunculuğuna not
5:58
vermeli mi, vermemeli mi? Şöyle bir
6:01
düşünün. Ne dersiniz? Cevap: Kocaman bir
6:05
hayır. Kesinlikle hayır. Neden biliyor
6:07
musunuz? Çünkü not verdiğiniz anda bütün
6:10
o keşfetme ve yaratma ruhu ölür. Onun
6:13
yerine acaba doğru yapıyor muyum?
6:15
Öğretmen beğenecek mi? Kaygısı gelir.
6:17
Oysa amaç bir şeyi mükemmel taklit etmek
6:20
değil, var olan kalıpları sorgulamak,
6:22
onlara yeni bir gözle bakmaktır. Ve bu
6:25
harika konuyu yine bir soruyla
6:27
noktalayalım. Madem drama bize kalıpları
6:30
kopyalamak yerine onları sorgulamayı
6:31
öğretiyor, peki siz bugün hayatınızdaki
6:34
hangi kalıbı, hangi yerleşmiş
6:36
alışkanlığı şöyle bir sarsıp yeniden
6:38
düşünebilirsiniz? Bence kesinlikle
