live_tv
Livestream Starting Soon
00
Hours
:
00
Minutes
:
00
Seconds
Up next in 10
Ata Aöf Öğrenme ve Öğretme Teknikleri 2024-2025 Vize Soruları
https://lolonolo.com/2026/02/10/ata-aof-ogrenme-ve-ogretme-teknikleri-2024-2025-vize-sorulari/
Bu metin, Ata Aöf Çocuk Gelişimi bölümü öğrencilerinin Öğrenme ve Öğretme Teknikleri dersi vize sınavına hazırlık amacıyla oluşturulmuş kapsamlı bir soru ve özet setidir. Kaynaklar, Ivan Pavlov’un klasik koşullanmasından Bloom’un tam öğrenme modeline kadar eğitim bilimlerinin temel kuramsal çerçevelerini ayrıntılı bir biçimde ele almaktadır. İçerikte, bellek türleri, dil edinimi süreçleri ve PİDE gibi öğretim niteliğini artıran değişkenler üzerine teknik tanımlar ile açıklayıcı örnek sorular yer almaktadır. Ayrıca çocuklardaki mizaç türleri, eleştirel düşünme becerileri ve eğitimde kullanılan ölçme değerlendirme yaklaşımları gibi gelişimsel konulara da değinilmektedir. Okuyucunun sınav başarısını hedefleyen bu doküman, teorik bilgiyi uygulama örnekleri ve hiyerarşik bir anlatımla sunarak kalıcı öğrenmeyi desteklemektedir. Son olarak, öğretim stratejilerinin seçimi ve planlama süreçleri gibi öğretmen merkezli yöntemler hakkında da kritik uyarılar içermektedir.
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese merhaba. Şimdi sizlerle müthiş
0:02
bir yolculuğa çıkıyoruz. Öğrenme
0:04
yolculuğuna. En basit reflekslerden hani
0:07
o gözümüzü kurmamızdan tutun da en
0:09
karmaşık, en derin düşüncelere kadar
0:11
beynimizin sırlarını tek tek
0:13
aralayacağız. Hazırsanız bu büyüleyici
0:15
serüven başlasın. Şimdi size bir soru.
0:19
Ağza sulanan bir kepek. Okulda
0:21
geçirdiğiniz o ilk günü hatırlamanız ve
0:23
diyelim ki biz sınavdan harika bir not
0:25
almanız. Bunların ortak noktası ne
0:28
olabilir ki? İlk başta ne alaka
0:30
diyebilirsiniz ama hepsinin temelinde
0:33
evet tam da o var. Öğrenme. İşte biz de
0:36
bu bölümde bu ilginç bağlantının izini
0:38
süreceğiz. Peki yol haritamızda neler
0:41
var? Şöyle bir bakalım. Önce öğrenmenin
0:44
sadece Pavlov'un köpeklerinden ibaret
0:47
olmadığını göreceğiz. Sonra beynimizin
0:49
bilgiyi nasıl bir dosya dolabı gibi
0:51
işlediğine dalacağız. Oradan etkili
0:54
öğretim yöntemlerinin sırlarına. Sonra
0:57
her birimizi eşsiz kılan o gelişimsel
0:59
farklara ve en sonunda da en tepeye yani
1:02
eleştirel bir düşünür olmaya uzanacağız.
1:06
Hadi başlayalım o zaman. Her şeyin
1:08
başladığı o ilk kıvılcıma gidelim. Yani
1:11
en temel, en gözle görebildiğimiz
1:13
öğrenme biçimine, davranışlarımızdaki o
1:16
ilk değişime. İşte karşımızda öğrenmenin
1:19
o biraz kitabi tanımı ama burada iki
1:22
tane anahtar kelime var. Onlara dikkat.
1:24
nispeten kalıcı ve yaşantılar sonucu. Ne
1:27
demek bu? Yani diyelim ki sınavdan
1:29
önceki gece uyumadınız. Yorgunluktan bir
1:31
tap düştünüz. Bu bir öğrenme değil.
1:33
Geçici bir durum. Ama çocukken sobaya
1:36
dokunup elinizi yaktıktan sonra bir daha
1:38
asla sobaya yaklaşmamanız var ya. Hah
1:41
işte o tam olarak bir deneyim. Yani
1:43
yaşantı sonucu öğrenmedir. Aradaki fark
1:45
bu kadar net.
1:47
Ve işte sahneye o meşhur deney çıkıyor.
1:50
Ivan Pavlov ve sadık dostları,
1:52
köpekleri. Hikayeyi az çok
1:54
biliyorsunuzdur ama gelin adımlara
1:56
bakalım. Başta zil sesi köpek için
1:59
hiçbir şey ifade etmiyor. Anlamsız bir
2:01
ses. Ama sonra ne oluyor? Zil mamayla
2:04
birlikte tekrar tekrar çalınıyor. İşte o
2:07
anda köpeğin beyninde bir ampul yanıyor.
2:09
İkisi arasında bir köprü kuruluyor.
2:11
Sonuç artık mama ortada olmasa bile
2:14
sadece o zil sesini duymak köpeğin
2:16
salyalarının akmasına yetiyor. İşte size
2:18
en saf, en basit haliyle öğrenilmiş bir
2:21
tepki. Bu fikri bir adım daha ileri
2:23
götüren isimse John B. Watson. Hani şu
2:26
sadece gözlemlenebilen davranışlara
2:29
odaklanan davranışçılık akımının
2:31
kurucusu Watson diyor ki durun bakalım.
2:34
Bu iş aslında çok basit. Öğrenme
2:36
dediğimiz şey dışarıdan gelen bir
2:38
uyarıcıyla bilim verdiğimiz tepki
2:40
arasındaki bir bağdan ibaret. Mesela
2:42
sıcak bir cisme dokunuyorsun. Uyarıcı.
2:44
Hop elini çekiyorsun tepki. Bu bağ ne
2:47
kadar sık tekrarlanırsa o kadar
2:49
kemikleşiyor, o kadar güçleniyor. Peki
2:52
tamam dışarıdan davranışları gördük ama
2:54
o sırada kafamızın içinde beynimizin o
2:56
gizemli kıvrımlarında neler dönüyor?
2:59
Hadi şimdi içeriye zihnimizin
3:01
derinliklerine bir dalış yapalım. Şimdi
3:03
size bir soru. Gözlerinizi kapatıp bir
3:06
düşünün. Tam şu anda aklınızda kaç tane
3:08
farklı bilgiyi aynı anda tutabilirsiniz?
3:11
Mesela size bir telefon numarası
3:12
söylesem ya da kısa bir alışveriş
3:14
listesi versem. Kapasiteniz ne kadar?
3:16
Hiç düşündünüz mü? İşte cevap burada. 7
3:20
+ -2. George Miller'ın o meşhur
3:22
bulgusuna göre bizim işleyen bellek
3:25
dediğimiz yani anlık kullandığımız
3:27
hafızamızın kapasitesi aslında şaşırtıcı
3:29
derecede kısıtlı. Ortalama 5 ila 9 parça
3:33
bilgiyi aynı anda tutabiliyoruz. İşte bu
3:35
yüzden uzun telefon numaralarını ne
3:37
yaparız? Üçerli, dörderli gruplara
3:39
ayırırız. Beynimizi kandırmanın en kolay
3:41
yolu. Peki o kalıcı unutmadığımız
3:44
bilgiler nereye gidiyor? Elbette uzun
3:47
süreli belleğimizi. Ve bu devasa
3:49
kütüphanenin en özel, en kişisel köşesi
3:52
de Anısal Bellek. Hayatımızın filmini
3:55
sakladığımız yer burası. Mezuniyet
3:57
gününüz, ilk bisiklete binişiniz, en
4:00
sevdiğiniz tatil anısı. Hepsi
4:02
duygularıyla birlikte burada bu özel
4:04
bölümde saklı. Peki bu devasa zihin
4:07
kütüphanesini, bu dosya dolabını düzenli
4:10
tutan, her şeyin doğru yerde olmasını
4:12
sağlayan sihirli anahtar ne? Tek bir
4:14
kelime, geri bildirim. Yani dönüt.
4:17
Bakın, beynimizdeki bilgi ağı bazen fena
4:20
halde karışabilir. Yanlış bağlantılar
4:22
kurabiliriz. İşte geri bildirim. Bu
4:24
karışık haritayı düzeltip bize doğru
4:26
yolu gösteren bir navigasyon cihazı
4:28
gibi. Tıpkı bir matematik problemini
4:30
yanlış çözdüğünüzde öğretmeninizin gelip
4:32
bak şurada küçük bir hata yapmışsın
4:34
doğrusu bu. Demesi gibi. O geri bildirim
4:37
olmasa aynı hatayı ömür boyu yapmaya
4:39
devam edebilirdik. Şimdi zihnimizin
4:42
nasıl öğrendiğini az çok anladık. O
4:44
zaman bir sonraki mantıklı adım ne? Bu
4:46
bilgileri kullanarak nasıl daha etkili,
4:49
daha akılda kalıcı öğretim deneyimleri
4:51
tasarlayabiliriz? Mesele artık bu. Bu
4:54
alandaki en umut verici, en ilham verici
4:56
fikirlerden biri Benjamin Bulum'dan
4:58
geliyor. Bulumun büyük fikri şu: Zeka
5:01
dediğimiz şey doğuştan gelen
5:03
değiştirilemez bir şey değildir. Eğer
5:05
doğru koşulları sağlar, yeterli zamanı
5:08
tanırsak neredeyse herkes Evet. Herkes
5:11
her konuyu öğrenebilir. Müthiş bir bakış
5:13
açısı değil mi? Bloom kaliteli bir
5:16
öğretimin tarifini de veriyor bize.
5:18
Akılda kalması için de harika bir
5:20
kısaltma bulmuş. Pide. Bu dört malzeme
5:23
bir araya geldiğinde öğrenme harika
5:25
oluyor. Nedir bunlar? Pekiştireç,
5:28
öğrenci doğru bir şey yaptığında aferin
5:31
demek, onu motive etmek, ipucu,
5:33
zorlandığı bir yerde ona küçük bir yol
5:35
göstermek, dönüt düzeltme, hatasını
5:38
bulup nazikçe düzeltmek ve en önemlisi
5:41
etkin katılım. Onu sadece pasif bir
5:44
dinleyici olmaktan çıkarıp dersin bir
5:46
parçası, bir oyuncusu yapmak. İşte bu
5:49
dörtlü bir araya geldi mi öğrenme
5:51
kalitesi tavan yapıyor. Tabii ki her şey
5:54
öğretmenin kontrolünde değil. Bu slayt
5:56
öğrenmeyi etkileyen faktörleri çok güzel
5:58
bir şekilde ikiye ayırıyor. Bir yanda
6:01
öğrencinin içinden gelen yani içsel
6:03
koşullar var. Zekası, yaşı, sağlık
6:06
durumu, kendine olan inancı gibi. Diğer
6:09
yanda ise dışarıdan gelen dışsal
6:10
koşullar var. öğretmen, okul ortamı,
6:13
öğretim yöntemi, aile desteği. İşte
6:16
gerçek başarı bu iç ve dış dünyaların
6:18
uyumlu bir şekilde bir araya gelmesiyle
6:20
ortaya çıkıyor. Bu da bizi çok önemli
6:23
bir gerçeğe getiriyor. Öğrenme herkese
6:26
uyan standart bir tişört gibi değildir.
6:28
Hepimiz farklıyız. Hatta doğduğumuz
6:31
andan itibaren getirdiğimiz bireysel
6:32
farklılıklarla bu dünyaya geliyoruz.
6:35
Bunun en çarpıcı örneklerinden biri de
6:38
dil bilimci Noem Chomskiy'den geliyor.
6:40
Chomski diyor ki, "Çocuklar dili sadece
6:43
anne babalarını taklit ederek
6:44
öğrenmezler. Çok daha derin bir şey var.
6:47
Beynimizde sanki doğuştan yüklenmiş bir
6:50
program gibi evrensel dil kurallarını
6:52
çözmeye hazır bir dil edinim aygıtı var.
6:55
Yani dil öğrenme yeteneği bize doğuştan
6:58
gelen bir donanım gibi. Biz sadece hangi
7:00
dili duyarsak o yazılımı aktive
7:02
ediyoruz. Doğuştan getirdiğimiz bir
7:05
diğer özellik de mizacımız yani huyumuz.
7:09
Bu tabloda üç temel mizaç türünü
7:11
görüyorsunuz. Mesela zor mizaçlı olarak
7:13
tanımlanan bir çocuk düşünelim. Belki
7:15
rutinleri sevmiyor. Yeni durumlara daha
7:17
olumsuz tepkiler veriyor. Bu onun kötü
7:19
bir çocuk olduğu anlamına gelmez. sadece
7:22
yeni öğrenme ortamlarına uyum sağlama
7:24
tarzının ve hızının farklı olabileceğini
7:26
gösterir. Ve işte geldik yolculuğumuzun
7:29
zirvesine, en üst basamağa. Mesele artık
7:33
sadece bilgileri ezberleyip bir yerlerde
7:35
saklamak değil. Mesele o bilgiyi
7:38
kullanmak, sorgulamak, onunla oynamak ve
7:41
yepyeni fikirler üretmek. Gelişmiş bir
7:44
zihni madalyonun iki yüzü gibi
7:46
düşünebiliriz. Bir yüzünde eleştirel
7:48
düşünme var. Bu taraf daha analitik,
7:51
kanıtlara dayalı. Neden diye soran,
7:53
sorgulayan taraf. Diğer yüzünde ise
7:56
yaratıcı düşünme var. Bu taraf ise
7:58
üretken, özgün, neden olmasın diyen
8:01
kalıpların dışına çıkan taraf. Biri
8:03
mevcut yapıyı analiz eder, diğeri yepin
8:06
bir yapı inşa eder. İkisi bir arada
8:08
olunca mükemmel oluyor. Peki iyi bir
8:11
düşünür ne yapmaz? Bu da çok önemli bir
8:14
soru. Birincisi düşünmeden fevri hareket
8:17
etmezler. İkincisi, büyüklerimiz öyle
8:20
demiş diye veya herkes böyle yapıyor
8:22
diye bir şeyi sorgusuz sualsiz kabul
8:24
etmezler. Ve belki de en önemlisi
8:26
fikirlerine körü körüne aşık olmazlar.
8:29
Yeni bir kanıt, yeni bir bilgi
8:31
geldiğinde fikirlerini değiştirmekten
8:32
çekinmezler. Sabit fikirli değillerdir.
8:36
İşte böyle. Pavlov'un zilinin o basit
8:38
tınısından başlayıp zihnimizin en
8:41
karmaşık, en hayranlık uyandıran
8:43
yeteneklerine kadar uzanan bir yolculuk
8:45
yaptık. Artık öğrenmenin nasıl
8:47
işlediğine dair elimizde bir harita var.
8:49
Ama asıl soru şimdi başlıyor. Biz bu
8:52
haritayı, bu bilgileri kendimiz için,
8:54
çocuklarımız için yani daha iyi düşünen
8:56
bireyler yetiştirmek için nasıl
8:58
kullanacağız? Bence bu üzerine hepimizin
9:00
kafa yorması gereken en değerli soru.
#Education