Up next in 10
Auzef Çocukluk Döneminde Sanat ve Yaratıcılık 2025-2026 Bütünleme Soruları
https://lolonolo.com/2026/07/21/cocukluk-doneminde-sanat-ve-yaraticilik-2025-2026-butunleme-sorulari/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese merhaba ve bu yeni incelememize
0:02
hoş geldiniz. Bugün hani şu hepimizin
0:04
buzdolabının üzerinde duran her gün
0:06
gördüğümüz ama aslında içinde koca bir
0:08
evren barındıran o meşhur konuyu
0:10
konuşacağız. Çocukluk döneminde sanat ve
0:12
yaratıcılık. Eğer bunun sadece tatlı
0:14
oyalamalık bir el işi faaliyeti olduğunu
0:16
falan düşünüyorsanız inanın çok
0:18
yanılıyorsunuz. Bu incelemede o renkli
0:20
çocuk çizimlerinin arkasında yatan gizli
0:22
bilişsel derinlikleri keşfetmek için
0:24
gerçekten büyüleyici bir yolculuğa
0:26
çıkacağız. Hazırsanız zihnin o muazzam
0:29
renkli dünyasına dalalım. Bugünkü
0:31
rotamız oldukça heyecan verici. Sıkıcı
0:33
bir dersten ziyade bir çocuğun zihnine
0:36
yapacağımız bir keşif gezisi bu. Önce
0:38
sanat sadece çizim değildir diyerek
0:40
başlayacağız. Sonra çizimin gelişim
0:43
evrelerine bakıp şematik dönemin
0:45
sırlarını çözeceğiz. Ardından materyal
0:47
seçime ve etik kurallara değinip finali
0:49
yaratıcılık kuramları ile yapacağız.
0:51
Hadi başlayalım. 1. bölüm. Sanat sadece
0:55
çizim değildir. Çocukluk sanatını
0:57
yeniden tanımlıyoruz ve o bildiğimiz tüm
0:59
yanlış varsayımları yıkmaya
1:01
hazırlanıyoruz. Pekala, hadi bu işin
1:03
derinine inelim. Bir çocuğun çizimi
1:05
gerçekten sadece sıradan bir çizim
1:07
midir? Çoğumuz kağıt üzerindeki o
1:09
karalamaları sevimli bir el becerisi
1:12
veya sadece bir zaman geçirme aracı
1:14
olarak görüyoruz, değil mi? Ama işte bu
1:15
varsayımı tamamen baştan düşünmemiz
1:17
lazım. Çünkü o rastgele gibi görünen
1:20
renkli kalem darbelerinin altında
1:22
inanılmaz karmaşık devasa bir mekanizma
1:24
tıkır tıkır işliyor. Aslında sanat
1:27
çocuğun dünyayı anlamlandırması ve kendi
1:30
iç dünyasını dışa vurması için inanılmaz
1:32
derecede derin, bütüncül bir öğrenme
1:34
aracı. Bu iş sadece renkleri birbirine
1:37
karıştırmaktan ibaret değil. bilişsel
1:39
gelişimi, duygusal ifadeyi, motor
1:42
becerileri, sosyal büyümeyi, problem
1:45
çözmeyi ve estetik algıyı aynı anda
1:47
çalıştıran bir sistem. Yani o kağıda
1:50
atılan her bir çizgi çocuğun sadece el
1:53
kaslarını değil, etrafındaki dünyayı
1:55
nasıl algıladığını ve kafasının içindeki
1:58
sorunları nasıl çözdüğünü gösteren
2:00
kocaman bir ayna. İkinci bölüm, Cizimin
2:03
Gelişim evreleri. Victor Lowenfeld'in
2:06
harika gelişimsel yolculuğuna adım
2:08
atıyoruz.
2:09
Şimdi buna geçelim ve bu sürecin adım
2:11
adım nasıl inşa edildiğine bakalım.
2:13
Lonfeld'e göre bu sanatsal ifade yaşa ve
2:16
bilişsel olgunluğa göre beş evreden
2:19
geçiyor. Her şey o meşhur tamamen özgür
2:22
ve kural tanımayan karalama dönemiyle
2:24
başlıyor. Sonra şema öncesi dönem
2:26
geliyor. 3üncü sırada çok kritik olan
2:29
şematik evre var. 4üncü adımda
2:32
gerçekçilik işin içine giriyor ve
2:34
nihayetinde ergenliğe denk gelen 5.
2:36
adımda görsel gerçekçilik aşamasıyla bu
2:39
serüven zirveye ulaşıyor. Düşünsenize bu
2:42
sadece el becerisinin değil zihnin
2:45
olağanüstü gelişim kronolojisi. 3üncü
2:47
bölüm şematik dönemin sırları. Şimdi bu
2:51
orta evreye biraz daha yakından bakıp o
2:53
evrensel kalıpları çözümleyeceğiz. Kare
2:56
evler ve gökyüzünde M harfi şeklinde
2:58
uçan kuşlar. Ne kadar tanıdık değil mi?
3:00
nostaljik hissettiriyor ve bu harika bir
3:03
şekilde gösteriyor ki şematik dönemde
3:05
çocuklar nesneler için çok belirgin ve
3:07
evrensel görsel kalıplar geliştiriyor.
3:10
Dünyanın neresine giderseniz gidin
3:12
çocukların evleri kare bir gövde ve
3:14
üçgen bir çatıdan, kuşları ise o devasa
3:17
M harfinden oluşur. Bu kesinlikle
3:19
tesadüf değil arkadaşlar. Bunlar zihnin
3:21
dünyayı kategorize etmeye ve kendi
3:23
sembollerini üretmeye başladığı üst
3:26
düzey bilişsel kilometre taşları. Ama
3:28
asıl aklınızı başınızdan alacak şey
3:31
şeffaflık olgusu yani diğer adıyla
3:33
jöntgen çizim. Bu inanılmaz bir
3:35
gelişimsel sıçrama. Çocuklar bazen
3:38
kapalı bir evin içindeki mobilyaları
3:40
veya bir annenin karnındaki bebeği sanki
3:42
önünde hiçbir engel yokmuş gibi şeffafça
3:45
çizerler. Neden biliyor musunuz? Çünkü
3:47
çocuklar sadece gördüklerini değil
3:50
bildiklerini de çizerler. İçeride bir
3:52
şeyin olduğunu biliyorsa o şey mutlaka o
3:54
kağıda girecektir. Bu dünyayı
3:57
kavrayışlarında yaşanan gerçekten devasa
3:59
bir sıçramanın ta kendisi. 4. bölüm.
4:02
Materyal seçimi ve etik. İşin biraz da
4:05
pratik ve etik tarafına yani araçlara ve
4:08
kurallara geçelim. Sınıflarda çocukların
4:10
yaratıcılıklarını ifade etmek için
4:12
kullandıkları araçlar aslında hepimizin
4:14
bildiği o klasik malzemeler. Temiz bir
4:16
kağıt, cıvıl cıvıl boyalar, motor
4:19
becerilerini geliştiren oyun hamuru gibi
4:21
yoğurma maddeleri ve tabii ki sınırları
4:23
zorlayan artık materyaller. Bunlar
4:26
yaratıcılığı ateşlemek için harika
4:28
standart fiziksel araçlar. Ancak burada
4:30
çok şaşırtıcı ve bir o kadar da önemli
4:33
etik bir kural devreye giriyor. Sanatta
4:35
yiyeceklere yer yok. Eskiden o
4:37
makarnalardan yapılan kolyeleri, kuru
4:39
fasulyelerle hazırlanan panoları hepimiz
4:42
hatırlarız. Belki biz de yapmışızdır.
4:43
Fakat bugün israf bilinci ve küresel
4:46
açlıkla mücadele gibi çok haklı
4:47
nedenlerle besinlerin sanat materyali
4:49
olarak kullanılmasına kesinlikle karşı
4:52
çıkılıyor. Peki bu neden bu kadar
4:53
önemli? Çünkü çocuklara sadece sanatı
4:56
değil aynı zamanda çok güçlü toplumsal
4:58
değerleri ve çevre bilincini de
4:59
öğretiyoruz. Bu kelimenin tam anlamıyla
5:02
hayati bir kural. 5. bölüm. Yaratıcılık
5:05
kuramları. Şimdi işin en temel sütununa
5:08
geliyoruz. Zihni ölçmek. Biliyorsunuz
5:11
yaratıcılık öyle tek boyutlu bir anda
5:13
ortaya çıkan sihirli bir an falan değil.
5:16
Dört farklı bileşenden oluşan çok
5:18
boyutlu ve ölçülebilir bir kapasite.
5:20
Bunlar akıcılık, esneklik, özgünlük ve
5:23
detaylandırma. Bir zihin ne kadar çok
5:25
fikir üretebiliyorsa akıcıdır. Olaylara
5:27
ne kadar farklı açılardan bakabiliyorsa
5:29
esnektir. Tamamen kendine has olanen
5:32
özgündür. ve bir fikri en ince
5:34
ayrıntısına kadar işleyebildiğinde de
5:36
detaylandırma becerisini kullanır. Yani
5:38
can alıcı nokta şu: Mednik'in
5:40
çağrışımsal kuramına göre düşünme
5:42
biçimleri temelde ikiye ayrılıyor. Bir
5:44
yanda yakınsak düşünme var. Bu bizim o
5:47
bildik, beklenen, güvenli ve herkesin
5:49
aklına ilk gelen standart yanıtlar.
5:51
Diğer yandaysa ıraksak düşünme duruyor.
5:54
Alışılmışın dışında, kutunun dışında
5:57
ezber bozan ve son derece özgün
5:59
yanıtlar. Yakınsak düşünme sizi
6:01
kuralların içinde güvende tutar ama
6:03
ıraksak düşünme sizi alır o sınırların
6:05
çok ötesine fırlatır. İşte gerçek
6:08
yaratıcılığın ateşlendiği yer de tam
6:10
olarak burası. Peki bu incelemeyi
6:12
bitirirken size sormak istediğim hatta
6:14
bugün buradan ayrıldıktan sonra bile
6:16
üzerine düşünmenizi istediğim bir şey
6:17
var. Siz hayatta karşılaştığınız
6:20
sorunlara yaklaşırken o beklenen,
6:22
güvenli, yakınsak yanıtlara mı
6:24
sığınıyorsunuz? Yoksa kutunun dışına
6:26
çıkan o ıraksak düşünceyi cesurca
6:28
kucaklayabiliyor musunuz? Şunu
6:30
unutmayın. Bir çocuğun o şeffaf evi veya
6:33
M şeklindeki kuşu çizerken gösterdiği o
6:35
saf cesarete ve özgünlüğe, yetişkinlikte
6:38
her zamankinden daha çok ihtiyacımız
6:40
var. Zihnin bu büyüleyici gelişimini
6:42
asla aklınızdan çıkarmayın. Bu
6:44
incelemede benimle birlikte olduğunuz
6:46
için çok teşekkürler. Kendinize iyi
6:48
bakın ve her zaman o ıraksak düşünceyi
6:50
canlı tutun.
#Jobs & Education