Up next in 10
Auzef Yönetim Bilişim Sistemleri 2025-2026 Final Soruları (Güz)
https://lolonolo.com/2026/09/16/yonetim-bilisim-sistemleri-2025-2026-final-sorulari-guz/
auzef, İnsan Kaynakları Yönetimi, İşletme, Yönetim Bilişim Sistemleri
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Lolo Nolo platformuna hoş geldiniz. Bu
0:02
dersimizde yönetim bilişim sistemleri
0:05
2025-2026 güz dönemi konularını, çıkmış
0:08
sorularını ve detaylı açıklamalarını
0:10
derinlemesini inceliyoruz. Evet, bugün
0:13
gündemimiz oldukça yoğun. İşlemci ve kod
0:16
evriminden başlayacağız. Ardından bellek
0:19
donanımlarına, A mimarisine, oradan
0:21
kablosuz teknolojilere ve son olarak da
0:24
web alışkanlıklarıyla kurumsal BT
0:26
stratejilerine uzanacağız. Yani mikro
0:28
düzeyden o en küçük işlemci biriminden
0:31
başlayıp makro düzeye doğru harika bir
0:33
yolculuk yapacağız. Hedefimiz belli. Tüm
0:36
kavramları kafanıza oturtarak final
0:38
sınavında o en yüksek notu kapmanız.
0:41
Bölüm 1. CPU ve kod evrimi. İşlemcilerin
0:44
nasıl iletişim kurduğu ve yazılım
0:45
dillerinin dünden bugüne yolculuğu. Her
0:48
şeyin başladığı yere bilgisayarın kalbi
0:50
olan işlemciye inelim. En temelde sadece
0:53
birler ve sıfırlardan oluşan Oham makine
0:56
dili var değil mi? Sistem bunu doğrudan
0:58
okur. Arada hiçbir derleyiciye falan
1:00
ihtiyaç duymaz. Bilgisayar için rüya ama
1:02
hani bizim için tam bir kabustur bu.
1:05
Sonra ne oldu? Programcılar işi bir adım
1:07
ileri taşıyıp kaynak kod aşamasına
1:09
geçtiler. C++ gibi İngilizceye benzeyen
1:13
bizim de nihayet okuyup anlayabildiğimiz
1:15
yapılar ve en sonunda oyunun kurallarını
1:17
kökünden değiştiren o devrim geldi.
1:20
Nesneye dayalı diller. Düşünsenize bir
1:22
veriyi yani durum bilgisini alıyorsunuz
1:25
ve o veriyi işleyen davranışları,
1:27
fonksiyonları zekice aynı çatı altında
1:29
birleştiriyorsunuz. Tek kelimeyle daha
1:31
iyice. Bugün modern programlamanın temel
1:33
taşı da kesinlikle budur. Bölüm 2. İç
1:36
bellek ve düş bellek karşılaştırması. O
1:39
muazzam verilerin nerede saklandığına
1:41
bakıyoruz. Tamam. Kodları bir şekilde
1:44
yazıyoruz diyelim. Peki bu kodlar ve
1:46
işlediğimiz o devasa veriler nerede
1:48
saklanıyor? Burada sistem çok net bir
1:50
ayrım yapıyor. İşlemcinin doğrudan
1:52
haberleştiği, o an acil ihtiyaç duyduğu
1:55
birimler, örneğin RAM'ler bizim iç
1:57
belleklerimizdir. İşlemci adeta hemen
2:00
buraya koşar. Ama ya biz veriyi yarın da
2:02
kullanmak istiyorsak, elektrikler
2:04
kesildiğinde her şey uçup gitmesin
2:06
diyorsak işte o zaman DVD'ler, o eski
2:09
ama güvenilir iki izli manyetik teypler
2:11
veya şu an cebimizde taşıdığımız flash
2:13
bellekler devreye giriyor. Bunlar veriyi
2:15
kalıcı olarak depoladıkları için her
2:17
zaman dış bellek kategorisindedirler.
2:19
Sınavda karşınıza çıkarsa hiç
2:21
şaşırmayın. Ayrım bu kadar basit. Bölüm
2:24
3. A mimarisi. Şimdi sistemin dışına
2:27
çıkıp cihazlarımızın yerel ve küresel
2:29
çapta dünyayla nasıl bağlandığına
2:32
odaklanıyoruz. Cihazlarımız dünyayla
2:35
konuşuyor dedik. Peki bu nasıl güvenli
2:37
kalıyor? Sınav için cebinize mutlaka
2:39
koymanız gereken bir kavram var. Ağ
2:42
geçidi yani bildiğimiz gateway. Bunu
2:45
sadece basit bir kapı olarak düşünmeyin
2:46
sakın. Bu cihaz aslında bir proxy. Yani
2:50
iç ağ ile dış dünyadaki farklı ağlar
2:52
arasında güvenli bir köprü görevi gören
2:55
son derece akıllı bir yönlendiricidir.
2:57
İçerideki güvenli alanınızın dışarıdaki
2:59
bambaşka protokollere sahip dünyayla
3:01
pürüzsüzce konuşmasını sağlayan asıl
3:03
bekçi tam olarak odur. İşleri biraz daha
3:07
yerel seviyeye yani LAN kurulumlarına
3:09
çekersek ne görüyoruz? Kablolu bir
3:11
sistem kuracaksanız karşınıza koaksiyel
3:14
kablolar çıkar. Hani şu evdeki
3:16
televizyonların arkasına taktığımız eş
3:18
eksenli o kalın kablolar var ya işte
3:20
onlar. A topolojilerinden bahsetmek
3:23
gerekirse halka topolojisi cidden çok
3:26
enteresandır. Neden derseniz veri
3:28
sistemin içinde kapalı bir çemberde
3:30
bilgisayardan bilgisayara, literalmente
3:32
mente, elden ele paslanarak ilerler.
3:35
Doğru makineyi bulana kadar bu kapalı
3:37
tur kesintisiz devam eder. Peki geniş
3:40
alan ağlarının yani vanların ulaştığı o
3:43
devasa ölçeğe ne demeli? Kurumların
3:45
internete çıkarken ne kadar büyük bir
3:47
omurgaya ihtiyacı olduğunu tahmin bile
3:49
edemezsiniz. Büyük şirketler bunun için
3:52
devasa T3 hatlarını kiralarlar ve sıkı
3:55
durun bu hatların içinde tam 672 tane
3:58
kanal bulunur. 672 şeritli bir veri
4:01
otobanı hayal edin. O kurumsal
4:04
internetin asla tıkanmamasının ve bu
4:06
kadar hızlı olmasının sırrı işte tam da
4:08
bu inanılmaz sayıda gizli. Hazır hız ve
4:11
ağı hesaplamalarından bahsetmişken
4:13
sınavda asla unutmayacağınız o altın
4:15
rakamı hatırlatayım. 1024. A hızlarında
4:18
örneğin mbs'i GPPS'e mi çevirmeniz
4:20
gerekiyor? Formül her zaman aynıdır. Böl
4:22
1024. Diyelim ki 20 gabit pist gibi bir
4:25
hızı bulacaksınız. Bölenimiz asla
4:27
değişmez. Her koşulda 1024'ü
4:29
kullanırsınız. Bu evrensel bir kuraldır.
4:31
Kesinlikle aklınızda bulunsun. Bölüm 4.
4:34
Kablosuz teknolojiler. Artık şu
4:36
koaksiyel kabloları kesmenin ve
4:38
mobilitenin özgür dünyasına girmenin
4:40
vakti geldi. Hareket halindeyken
4:43
bağlantının kopmaması gerçekten
4:44
büyüleyici bir mühendislik başarısı.
4:46
Düşünsenize yüksek hızlı bir
4:48
trendesiniz. Saatte 250 km hızla
4:51
gidiyorsunuz. İnternetiniz bir an bile
4:52
kesilmiyor. Neden biliyor musunuz?
4:54
MBDBUI dediğimiz geniş bant altyapısı
4:57
sayesinde. Bu altyapı gücünü hareketli
5:00
IP protokolünden alır. Yani siz o çılgın
5:03
hızla antenler arasında geçiş yaparken
5:05
sistem IP adresinizin değişmesini
5:07
engeller ve izlediğiniz videonun
5:09
dolmasına asla izin vermez. Cep telefonu
5:11
şebekelerinin o muazzam yapısını anlamak
5:13
içinse sadece doğaya bir arı kovanına
5:16
bakmamız yeterli. Bildiğimiz altıgen bal
5:19
peteklerini gözünüzün önüne getirin.
5:21
Bulunduğumuz coğrafya tamamen bu
5:23
peteklere yani hücrelere bölünmüştür ve
5:25
her bir hücrenin tam ortasında sadece o
5:28
bölgeye yayın gücü veren tek bir merkez
5:30
anten vardır. Siz sokakta yürürken bir
5:33
hücreden çıkıp diğerine girdiğinizde
5:36
telefonunuz pürüzsüz ve sessiz bir
5:37
şekilde hemen o yeni antenle el sıkışır.
5:40
Bütün şebeke bu petek mimarisi üzerinde
5:42
kusursuzca işler. Bölüm 5. Web
5:45
alışkanlıkları ve BT stratejisi. Nihayet
5:48
kadrajı iyice dışarı çekiyor ve insan
5:51
yöneticilerin bu devasa sistemleri nasıl
5:53
kullandığına bakıyoruz. Önce bireysel
5:56
kullanıcı alışkanlıklarına bakalım.
5:58
İnternette bir siteye girdiğinizde
6:00
sepetinizin veya dil ayarlarınızın
6:02
hatırlanması bir sihir değil. Biz surf
6:04
yaparken tarayıcılarımız bizi
6:06
tanıyabilmek için arkalarında o minik
6:08
dosyaları bırakırlar. İşte bunlara çerez
6:11
veya namı diyar cookie diyoruz. Aslında
6:13
dijital dünyadaki varlığımızı
6:15
kolaylaştıran ayak izimizin en masum ve
6:17
en temel parçalarıdır bunlar. Ayak izi
6:20
demişken o görünmez bağları takip
6:23
etmemizi sağlayan iz sürme yani
6:26
trackback sisteminden bahsetmezsek
6:28
olmaz. Özellikle dijital yayıncılık ve
6:30
blog dünyasında bu çok kritik. Diyelim
6:33
ki bir yazı okuyorsunuz. Bu sistem o
6:35
yazıya dışarıdan tam olarak kimlerin
6:37
link verdiğini, kimlerin atıf yaptığını
6:40
şeffaf bir şekilde ortaya çıkarıyor.
6:42
İnternetin referans sağını ve
6:44
ekosistemini izlemek için gerçekten
6:46
biçilmiş kaftam. Bütün bu altyapıyı ve
6:49
ekosistemi yöneten stratejistlere
6:51
gelirsek yöneticilerin en büyük kabusu
6:54
nedir biliyor musunuz? Bu veri
6:55
okyanusunda boğulmak. Bunu aşmak için
6:58
doğrudan amaca yönelik stratejik analiz
7:00
uygularlar ve günlük işleyişte
7:03
yöneticilerin en çok aldığı kararlar
7:05
yapısal kararlardır. Yani üzerine
7:07
günlerce düşünmeniz, derinlemesine risk
7:09
analizi yapmanız gerekmeyen günlük,
7:12
sıradan, rutin ve önceden tamamen
7:14
programlanmış kararlar. Sistemin kendi
7:16
kendine akmasını sağlayan o basit ama
7:18
kritik seçimler aslında. Ama diyelim ki
7:21
işin boyutu bir anda değişti. Karşınızda
7:24
rutin bir günlük karar değil. Örneğin
7:26
dev bir otomotiv fabrikasında ekran
7:29
üzerinde otonom test edilecek üç boyutlu
7:31
bir araba prototipi oluşturma işi var.
7:34
İşte o noktada kullandığınız sistemler
7:36
de evrimleşmek zorundadır. Artık basit
7:39
sistemler yerine muazzam karmaşıklıktaki
7:41
otonom süreçleri yönetebilen mühendislik
7:44
enformasyon sistemleri devreye girer.
7:46
Yani işin sırrı basit rutin kararlarla
7:49
böylesi karmaşık mühendislik süreçleri
7:51
arasındaki BT mimarisi farkını doğru
7:54
okuyabilmekten geçiyor. Bu incelemede
7:57
ele aldığımız çıkmış soruları kendiniz
7:59
deneme sınavı formatında çözmek,
8:01
eksiklerinizi kapatmak ve kendinizi
8:02
detaylıca test etmek için lolonolo.com
8:05
adresini ziyaret edebilir, açıklama
8:07
kısmındaki bağlantıya tıklayabilirsiniz.
8:09
Unutmayın bugün sınav için
8:11
ezberlediğiniz o kodlar ve A mimarileri
8:13
yarın devasa şirketlerin kaderini
8:15
belirleyecek altyapıları inşa edecek.
8:17
Geleceğin yöneticileri olarak ileride
8:19
sizin vereceğiniz o kritik yapısal
8:20
olmayan bir karar bu devasa bilişim
8:23
sistemini nasıl değiştirecek? Bir
8:24
sonraki incelememize kadar teknolojiyle
8:26
ve merakla kalın.
Jobs & Education