Veri Yapıları 2025-2026 Vize Soruları

Auzef Veri Yapıları 2025-2026 Vize Soruları https://lolonolo.com/2026/09/14/veri-yapilari-2025-2026-vize-sorulari/ Veri ve Bellek Yönetiminin Temelleri Bilgisayar bilimlerinde, dünyadan toplanan ham ve işlenmemiş gerçeklere "Veri (Data)" denirken; bu verilerin işlenmesiyle Enformasyona, ardından Bilgiye ulaşılan yapıya DIKW Piramidi adı verilir. Bu verilerin bilgisayar belleğinde (RAM) nasıl tutulduğu "Veri Yapıları"nın konusudur. Statik bir yapı olan "Diziler (Arrays)", elemanlarını hafızada yan yana (ardışık) tuttuğu için işlemcinin Önbellek (Cache) yerelliğini mükemmel şekilde kullanır ve dizideki bir elemana O(1) hızında rastgele erişilebilir. Ancak dizilerin boyutu sabittir. Program çalışırken (run-time) boyutun değişmesi istendiğinde C++'ta new komutuyla Heap (dinamik) bellekten yer ayrılır. Ancak ayrılan bu yer, işlem bittikten sonra delete[] ptr; gibi komutlarla sisteme iade edilmezse, sistemde "Bellek Sızıntısı (Memory Leak)" meydana gelir. Bağlı Listeler (Linked Lists) ve Çeşitleri Dizilerin bellek kısıtlamalarına karşı geliştirilen "Bağlı Liste", verilerin hafızanın dağınık yerlerinde tutulduğu ve her bir elemanın (düğüm/node) bir sonrakini İşaretçiler (Pointers) vasıtasıyla bulduğu dinamik bir veri yapısıdır. En basit versiyonu olan Tek Yönlü Bağlı Liste, sadece "veri" ve "next (sonraki)" adresi tutar. Bu yapı üzerinde arama yapmak, her düğümü tek tek gezmeyi gerektirdiği için Zaman Karmaşıklığı O(n)'dir. Silme işlemi yapılırken eski düğüm adresini kaybetmemek için her zaman önce "baş düğüm geçici bir işaretçiye (temp)" alınmalıdır. İhtiyaçlar arttığında, her düğüme bir de "prev (önceki)" işaretçisinin eklendiği Çift Yönlü Bağlı Listeler tasarlanmıştır. Bu ekstra işaretçi daha fazla bellek (sizeof operatörü ile ölçülebilir) harcasa da, tarayıcı geçmişi (ileri/geri) ve LRU cache gibi uygulamalarda geriye doğru dolaşmaya olanak sağlar. Son olarak, işletim sistemlerinde görevlerin (CPU Round Robin) hiç durmadan sırayla çalışması gerektiğinde, son düğümün next işaretçisinin tekrar "head" düğümüne bağlandığı Dairesel Bağlı Listeler kullanılarak sonsuz (döngüsel) bir dolaşım sistemi yaratılır.