Up next in 10
Auzef Stratejik Yönetim 2025-2026 Final Soruları
https://lolonolo.com/2026/08/06/stratejik-yonetim-2025-2026-final-sorulari/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Stratejik yönetim final sınavına mı
0:01
hazırlanıyorsunuz? O opuzun teoriler ve
0:04
karmaşık kavramlar arasında kaybolmuş
0:06
hissediyorsanız derin bir nefes alın.
0:08
Kesinlikle doğru yerdesiniz. Bugünkü
0:10
incelememizde o yoğun akademik bilgileri
0:12
alıp doğrudan sınavda puan kazandıracak
0:15
pratik bir haritaya dönüştürüyoruz. Yani
0:17
aslında burada öğreneceğiniz her şey
0:18
sınav kağıdında doğrudan cebinize
0:20
girecek birer net demek. Hazırsanız
0:23
yüksek bir enerjiyle hemen başlayalım.
0:25
Bugün izleyeceğimiz yol haritası aslında
0:27
çok net. Önce dış çevre ve rekabet
0:29
diyeceğiz. Sonra içeriye dönüp iç çevre
0:31
ve misyona bakacağız. Ardından büyüme
0:34
stratejilerini keşfedip yöneticilerin
0:36
karar verirken düştükleri o meşhur
0:38
tuzakları konuşacağız. En sonunda da
0:40
işletme stratejileri ve performansla
0:42
finali yapacağız. Kısacası stratejiyi
0:44
dışarıdan içeriye doğru ilmek ilmek
0:46
dokuyacağız. Birinci bölümümüz dış çevre
0:49
ve rekabet. Hadi hemen detaylara
0:51
girelim. Biliyorsunuz stratejik
0:53
planlamanın ilk ve en kritik adımı
0:56
şirketin pencerelerinden şöyle bir
0:58
dışarı bakmaktır. Sınavda hayat
1:00
kurtaracak çok temel bir ayrımla
1:02
başlayalım. Dış çevre temelde ikiye
1:05
ayrılıyor. Bir tarafta genel çevre var.
1:07
Bunu ekonomideki dalgalanmalar, yeni
1:10
yasalar veya politik değişimler gibi
1:11
makro ve işletmenize ancak dolaylı
1:14
yoldan etki eden faktörler olarak
1:15
düşünün. Diğer tarafta ise rekabet
1:18
çevresi var. İşte burası gerçek savaş
1:20
alanı. Müşterileriniz, rakipleriniz
1:22
doğrudan buradadır ve size her gün
1:24
doğrudan etki ederler. Sınavda soru
1:27
kökünde doğrudan mı yoksa dolaylı mı
1:29
kelimesinin geçtiğine çok dikkat edin.
1:31
Müşteri doğrudan vurur. Enflasyon ise
1:33
dolaylı etkiler. Peki bu rekabet
1:35
çevresinin haritasını nasıl çıkaracağız?
1:38
İşte burada sahneye o efsane isim
1:41
Michael Porter çıkıyor. Porter'ın 5 güç
1:43
modeli içinde bulunduğunuz pazarın
1:45
yapısını anlamak için bir numaralı
1:47
aracınızdır. Eğer bir pazarın çekici
1:50
olup olmadığını, oraya girip girmemeniz
1:52
gerektiğini ölçecekseniz Porter'ın
1:54
kapısını çalmak zorundasınız. Bu kavram
1:57
şimdilik cebimizde dursun. Birazdan
1:59
işimize yarayacak. Dışarıdaki havayı
2:01
kokladık. Peki ya içerisi? Herkesin
2:04
bildiği ama işin asıl mantığının genelde
2:06
kaçırıldığı o ünlü SWOT, diğer adıyla
2:09
ÜzFT analizi tam da burada devreye
2:11
giriyor. Bu analizin en güzel tarafı şu:
2:14
Dışarıdan gelen o fırsat ve tehditleri
2:17
alıyor, şirketinizin içinden yani kaynak
2:19
yaklaşımı bağlamından gelen güçlü ve
2:21
zayıf yönlerle aynı masaya oturtuyor.
2:24
Yani aslında dış dünyanın gerçekleriyle
2:26
içerideki yeteneklerinizi harmanlıyor.
2:29
Şirketinizin elindeki yeteneklerle o
2:31
dışarıdaki fırtınaları nasıl
2:32
atlatacaksınız? İşte SWOT bize tam
2:35
olarak o büyük ve bütüncül resmi
2:36
gösteriyor. Ve şimdi çok dikkat. Lütfen
2:40
sınavda bu tuzağa düşmeyin. Soruda size
2:42
diyecekler ki sürdürülebilir rekabet
2:44
avantajı için kaynağın değerli ve nadir
2:46
olması yeterlidir. Kesinlikle hayır. Bir
2:49
kaynak elbette çok değerli olmalı.
2:51
Tamam. Ama o avantajın gerçekten
2:53
sürdürülebilir olması rakipleriniz
2:55
tarafından kolayca taklit edilip
2:57
edilemeyeceğine bağlıdır. Eğer harika
2:59
bir yeteneğiniz varsa ama rakibiniz bunu
3:01
yarın sabah anında kopyalayabiliyorsa o
3:03
avantajınız sabun köpüğü gibi sönüp
3:05
gider. Unutmayın sürdürülebilirliğin
3:07
altın anahtarı taklit edilemez olmaktır.
3:10
İkinci bölüme geçiyoruz. İç çevre ve
3:13
misyon. Dış dünyadaki fırtınaları
3:16
hallettiğimize göre artık şirketimizin
3:18
kalbine yani varlık amacına inebiliriz.
3:22
Şirketin varlık sebebi dediğimizde akla
3:24
ilk gelen şey misyondur elbette ama
3:27
güçlü bir misyon sadece kulağa hoş gelen
3:29
kelimelerden oluşmaz. İçinde mutlaka üç
3:31
şey net olmalı. Biz kime hizmet
3:34
ediyoruz? Yani ana müşterilerimiz
3:36
kimler? Hangi pazarda oynuyoruz? Ve en
3:39
önemlisi sunduğumuz temel ürün ve
3:41
hizmetler tam olarak neler? İşte bu üçlü
3:44
şirketin neden var olduğunu dünyaya
3:46
haykırdığı o sağlam temeli oluşturur.
3:49
Buradan yola çıkarak şunu çok net
3:51
söyleyebiliriz. Misyon demek destan
3:53
yazmak demek değildir. Sınavda şıklara
3:56
çok sinsi bir cümle ekleyebilirler.
3:58
Misyon bildirgesi mümkün olduğunca uzun,
4:00
felsefi ve karmaşık olmalıdır. Bunu
4:03
gördüğünüz an o şıkkın üzerini çizin.
4:05
Bir şirket misyonu net, sade ve tek
4:08
oturuşta anlaşılır olmak zorundadır.
4:10
Uzun ve karmaşık olması kesinlikle
4:12
yanlış bir ifadedir. Bu tuzağa asla
4:15
düşmüyoruz. 3üncü bölümümüz büyüme
4:17
stratejileri. Kim olduğumuzu gayet güzel
4:20
tanımladık. Peki pazarda nasıl
4:22
büyüyeceğiz? Şimdi şirketlerin etki
4:25
alanlarını genişletme yollarına bakalım.
4:27
Büyüme stratejileri konusu çoğu zaman
4:29
kafa karıştırır ama aslında bu
4:31
kavramları yan yana koyduğumuzda
4:33
mantıkları ne kadar basit göreceksiniz.
4:36
Bakın iki farklı şirket kendi kimliğini
4:38
koruyup yepyeni bir projede bir araya
4:40
gelerek yeni bir bebek şirket kuruyorsa
4:42
bu ortak girişimdir. Yani joint venture.
4:45
Peki diyelim ki otomobil üretiyorsunuz
4:47
ve gittiniz size lastik sağlayan
4:49
fabrikayı satın aldınız. Aynı tedarik
4:51
zincirinde olduğunuz için bu bir dikey
4:52
birleşmedir. Ama siz bir ayakkabı
4:54
markasıyken gidip bir restoran zinciri
4:57
alıyorsanız işte o zaman tamamen farklı
4:59
sektörler söz konusu olduğu için bu
5:01
ilişkisiz birleşme veya ilişkisiz
5:03
çeşitlendirmedir. Sınavda soruyu okurken
5:06
zincirin içinde misiniz yoksa dışında
5:08
mı? Buna bir bakın. Cevap zaten direkt
5:10
parlayacak. Ve geldik çok sık düşülen
5:13
bir başka efsaneye. Bazen pazarlama
5:15
taktikleriyle en tepe yönetimin aldığı
5:18
kurumsal kararlar birbirine
5:19
karıştırılabiliyor. Mesela pazarın
5:21
kaymağını alma, itme veya çekme
5:23
taktikleri. Bunlar tamamen pazarlama
5:26
departmanının işidir. Ama şıklarda
5:28
çekilme stratejisi diye bir şey
5:30
göreceksiniz. Hım, bu bir pazarlama
5:32
taktiği mi? Kesinlikle hayır. Bu tepe
5:34
yönetimin karlı olmayan bir iş kolundan
5:37
tamamen çıkmaya karar verdiği çok daha
5:39
makro çaplı bir kurumsal stratejidir.
5:41
Yani çekilme stratejisi bir ürünü az
5:44
tanıtmak değil, o işten tamamen
5:46
vazgeçmektir. Bunu tutup pazarlama
5:48
taktiği sanıp işaretlemeyin sakın. 4.
5:51
bölüme geliyoruz. Karar verme ve
5:53
yanılsamalar. Yöneticiler karar alırken
5:55
her zaman mükemmel algoritmalar gibi mi
5:57
çalışır? Keşke öyle olsa. Biraz da
6:00
kararların o görünmez psikolojik
6:02
tarafını konuşalım. Karar alırken
6:04
beynimizin bize oynadığı çok ilginç
6:06
oyunlar vardır. Bunlardan en meşhuru
6:08
çerçeveleme etkisidir. Şöyle düşünün.
6:11
Aynı manzaraya kırmızı camlı bir
6:13
gözlükle bakarsanız kırmızı, mavi camlı
6:16
gözlükle bakarsanız mas mavi görürsünüz.
6:18
Değil mi? Bir sorunun size nasıl
6:20
sunulduğu yani o sorunun nasıl
6:22
çerçevelendiği sizin çözümü
6:24
algılayışınızı baştan aşağı değiştirir.
6:26
%10 başarısızlık ihtimali demekle %90
6:29
başarı ihtimali demek istatistiksel
6:32
olarak tamamen aynı şeydir. Ama insanın
6:34
beyni iki farklı çerçevede bambaşka
6:36
kararlar verir. Tam bu noktada aman
6:39
diyelim yine harika bir sınav
6:40
çeldiricisi geliyor. Soruda size klasik
6:43
karar verme yanılsamalarını soracaklar.
6:45
Geri görüş yargısı, çerçeveleme etkisi
6:47
veya aşırı güven eğilimi. Bunlar gerçek
6:50
yanılsamalardır. Literatürde yeri
6:52
vardır. Ama araya çok masum görünen bir
6:54
şık koyacaklar. İşletme körlüğü. Günlük
6:57
hayatta hepimiz bu saberi kullanıyoruz.
6:59
Evet. Fakat akademik literatürde karar
7:01
verme sürecinin o klasik bilişsel
7:03
yanılsamaları arasında böyle bir madde
7:05
kesinlikle yoktur. Gördüğünüz an bunun
7:07
bir çeldirici olduğunu fark edip
7:09
işaretleyin. Karar verme süreci ile
7:11
kontrol süreci bazen birbirine çok
7:13
yakınmış gibi hissettiriyor ama sınavda
7:15
sınırları net çizmemiz lazım. Karar
7:17
verme süreci amacı belirlemeyi, eldeki
7:19
uygun araçları bulmayı ve olası
7:21
sonuçları en baştan değerlendirmeyi
7:23
kapsar. Fakat eğer soruda uygunluğu
7:26
belirlemeye yarayacak standartların
7:27
saptanması gibi bir ifade okuyorsanız
7:29
işin rengi tamamen değişir. Standart
7:32
koymak demek iş sürerken ya da
7:34
bittiğinde biz bunu doğru yaptık mı diye
7:36
ölçeceğiniz metrikleri belirlemek
7:37
demektir. Ve bu artık karar vermenin
7:40
değil tamamen kontrol sürecinin bir
7:42
parçasıdır. 5. ve son bölümümüze
7:45
geçiyoruz. İşletme stratejileri ve
7:47
performans. Artık şirket vizyonlu sahaya
7:49
indirme vakti. Bakalım günlük hayatta
7:51
işler nasıl yürüyor. O tepe yönetiminin
7:54
havalı ve büyük vizyonunu alıp
7:56
uygulamaya yönelik günlük stratejilere
7:58
döken taktiklere fonksiyonel stratejiler
8:01
diyoruz. Bu işi genelde orta ve alt
8:03
düzey yöneticiler üstlenir. Şirketin
8:06
esas çarpışan cek hattıdır burası. Peki
8:09
cephede rekabet etmek için en güçlü
8:11
silahlarımızdan biri nedir? Maliyet
8:13
liderliği. Bu stratejinin matematiği
8:15
harikadır. Üretim maliyetlerinizi
8:17
rakiplerinizin altına çekersiniz ama
8:20
ürünü ille de inanılmaz ucuza satmak
8:22
zorunda değilsiniz. Ortalama fiyattan
8:24
satmaya devam edersiniz ve o aradaki
8:26
fark devasa bir kar marjı olarak
8:28
doğrudan şirketin kasasına girer. Fakat
8:31
günün sonunda tüm bu stratejilerin
8:33
çalışıp çalışmadığını belirleyen sihirli
8:35
bir kelime var. Değer. Bir müşteri
8:38
ürününüz için neden onca parayı öder?
8:39
Hiç düşündünüz mü? Stratejik yönetimde
8:42
değerin çok berrak bir tanımı vardır.
8:44
Müşterinin ürününden elde ettiği fayda
8:46
ve o faydayı hissettiği an cüzdanını
8:49
açıp size ödemeye razı olduğu bedeldir.
8:52
Şirketinizin stratejilerinin dışarıda
8:54
gerçekten bir anlamı olup olmadığını
8:56
işte tam olarak bu metrik belirler.
8:58
Performans ve büyüme derken iş bazen
9:01
uluslararası boyutlara da taşınıyor ama
9:03
dikkat burada da sizi düşürmeye
9:04
çalışacakları tatlı bir çeldirici var.
9:07
Şirketinizin doğrudan yabancı yatırım
9:09
yapması, uluslararası firmalarla
9:10
birleşmesi elbette uluslararası
9:12
işletmecilik faaliyetidir. Ancak
9:14
şıklarda uluslararası seyahatler diye
9:16
bir madde görebilirsiniz. Bir şirket
9:18
yöneticisinin iş görüşmesi ya da
9:20
turistik amaçla yurt dışına uçması
9:22
akademik anlamda başlı başına bir
9:23
işletmecilik girişimi veya yatırım
9:25
faaliyeti sayılmaz. Sadece seyahat etmek
9:28
şirketin uluslararası yatırım yaptığı
9:30
anlamına gelmez. Bu miti de çürütmüş
9:32
olalım. Peki onca şey yaptık. Başarıyı
9:34
nasıl ölçeceğiz? İşte burada modern
9:36
performans ölçümünün kralı dengeli
9:38
değerlendirme çizelgesi yani balance
9:40
scoreecard devreye giriyor. Üst yönetim
9:43
bir şirketi sadece kasadaki paraya
9:45
bakarak yönetemez. Masada tam dört
9:47
farklı ve eşit perspektif vardır.
9:49
Finansal durumumuz nasıl? Müşterilerin
9:51
gözünde nasılız, şirket içi
9:52
süreçlerimizin verimliliği ne alemde ve
9:55
öğrenme yenilik kapasitemiz ne durumda?
9:57
Bu dörtlü saç ayağını mükemmel bir
9:59
dengede tutmak zorundasınız. Sınavda bu
10:01
dörtlü perspektifi saymanızı
10:02
isteyebilirler. O yüzden bu dört ana
10:04
başlık zihninize mutlaka kazınsın. Ve
10:07
işte böyle. Stratejik yönetim finali
10:09
için ihtiyacınız olan o en can alıcı
10:12
bilgileri adım adım haritalandırdık. O
10:14
karmaşık teorilerin ve sınav
10:16
tuzaklarının artık kafanızda çok daha
10:18
net bir yere oturduğundan eminim.
10:20
Strateji kurmak doğru bir çerçeveden
10:21
bakmayı gerektirir. Biz de bugün tam
10:23
olarak o vizyonu inşa ettik. Şimdi
10:26
kendinize dürüstçe bir sorun. O sınav
10:27
kağıdı önünüze geldiğinde o işletme
10:30
körlüğü ya da çekilme stratejisi gibi
10:32
sinsi tuzaklara düşenlerden mi
10:33
olacaksınız yoksa gülümseyip doğru
10:35
cevabı saniyeler içinde
10:36
işaretleyenlerden mi? Açık öğretim
10:38
denemeleri ve aklınızı kurcalayan o
10:40
zorlu sınav sorularının pratik çözümleri
10:42
için Luloncom'u ziyaret etmeyi
10:44
kesinlikle unutmayın. Sınavınızda
10:46
şimdiden büyük başarılar diliyorum.
10:48
Hoşça kalın.
Jobs & Education