Up next in 10
Sigorta hakemliği sınavında Medeni Usul Hukuku 10 soruyla temsil edilir ve tek başına sınavın beşte biridir. Diğer hukuk konularından farklı olarak burada kapsam sınırlaması yoktur; Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun tamamı sınava dahildir.
Bu videoda ele alınan konular:
- Görev ve yetki kuralları
- Dava şartları ile ilk itirazların ayrımı
- Kesin deliller ve takdiri deliller
- Senetle ispat zorunluluğu ve istisnaları
- Bilirkişiye başvurma koşulları ve raporun bağlayıcılığı
- Belirsiz alacak davası ve kısmi dava
- İstinaf ve temyiz süreleri
- Tahkime elverişlilik
Konu anlatımının tamamı ve 10 açıklamalı deneme sorusu:
https://lolonolo.com/sertifika/sigorta-hakemligi/medeni-usul-hukuku/
Sigorta hakemliği sınavı rehberi:
https://lolonolo.com/sertifika/sigorta-hakemligi/
#sigortahakemliği #medeniusulhukuku #sigortatahkim
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Lodonolo platformuna hoş geldiniz. Bu
0:02
dersimizde sigorta hakemliği sınavı
0:04
medeni usul hukuku konularını ve
0:06
sorularını inceliyoruz. Şimdi biliyorum
0:09
usul hukuku bazen göz korkutabiliyor ama
0:11
hiç merak etmeyin hedefimiz çok net. O
0:13
karmaşık hukuki kavramları alıp tam da
0:16
sınavda işinize yarayacak nokta atışı
0:18
bilgiler haline getirmek. Öncelikle şu
0:20
ekrandaki 20 sayısına dikkatinizi çekmek
0:22
istiyorum. Neden mi? Çünkü medeni usul
0:24
hukuku sigorta hakemliği sınavında tam
0:26
10 soruyla karşımıza çıkıyor. Yani bu
0:29
tüm sınavın %20'si koca bir beşte bir
0:32
demek. Üstelik burada hukuk muhakemeleri
0:34
kanunuunun tamamından sorumluyuz. Hani o
0:36
koca kanun var ya evet hepsi ama hiç
0:39
endişelenmeyin. Bu koca deryada
0:41
boğulmayacağız. Nereye bakacağımızı
0:43
bilirsek bu 10 soruyu çok rahat cebimize
0:45
koyarız. Peki yol haritamız nasıl? Çok
0:47
basit. Önce görev ve yetki ile dava
0:50
şartlarını aradan çıkaracağız. Sonra
0:52
dava türleri ve delillere bakacağız.
0:54
Ardından yargılama usulleri ve tahkim
0:56
diyeceğiz. Ve en sonunda da gerçek sınav
0:58
soruları üzerinden şöyle bir pratik
1:00
yapacağız. Hızlıca başlayalım. Gelelim
1:03
1inci bölüme. Görev, yetki ve dava
1:06
şartları. Davanın temeli buralarda
1:08
atılıyor. Şimdi görev ve yetki bu iki
1:11
kavramın birbiriyle taban tabana zıt
1:13
olması hep ilgimi çekmiştir. Görev
1:15
dediğimiz şey kaya gibi serttir.
1:17
Kesinlikle kamu düzenindir. Biz aramızda
1:19
anlaştık diyerek değiştiremezsiniz. Ve
1:21
mahkeme bunu yargılamanın her
1:23
saniyesinde kendiliğinden inceler. Yetki
1:25
ise bazı kesin yetki halleri dışında çok
1:28
daha esnektir. Davalının ikametgahı
1:30
dersiniz, sözleşmenin ifa yeri dersiniz,
1:32
haksız fiilin işlendiği yer dersiniz.
1:34
Yani size bir sürü seçenek sunar. İşte
1:36
sınavı hazırlayanların en sevdiği tuzak
1:38
tam olarak burası. Bakın dava şartları
1:40
ve ilk itirazlar ayrımı. Dava şartları
1:43
mahkemenin esasa girebilmesi için
1:44
zorunludur ve mahkeme bunu her aşamada
1:47
resen yani kendiliğinden kontrol eder.
1:49
İlk itirazlar ise mesela kesin olmayan
1:51
yetkisizlik veya tahkim itirazı gibi
1:53
şeylerdir. Ve mahkeme bunu kendi kendine
1:55
araştırmaz. Taraf olarak bunu mutlaka
1:57
ama mutlaka o ilk cevap dilekçesini de
1:59
sizin söylemeniz gerekir. Kaçırdınız mı
2:01
geçmiş olsun sonradan ileri
2:02
süremiyorsunuz. Burada da çok şık bir
2:05
ayrım var. Taraf ehliyeti medeni
2:07
haklardan yararlanma. Yani hak ehliyeti
2:10
ile ilgilidir. Hani yeni doğmuş bir
2:12
bebeğin bile taraf ehliyeti vardır. Öyle
2:13
düşünün. Dava ehliyeti ise fiil ehliyeti
2:16
ile doğrudan bağlantılıdır. Yani o
2:18
hakları bizzat kullanabilme gücü. Bu
2:20
ikisinin de dava şartı olduğunu lütfen
2:22
unutmayın. Ama sıfat yani taraf sıfatı
2:25
meselesi bambaşka. Aktif veya pasif
2:28
husumet doğrudan davanın esası ile
2:30
ilgilidir. Sıfat yoksa davanız usulden
2:32
değil direkt esastan reddedilir. Bu
2:34
ayrım resmen hayat kurtarır.
2:36
>> Hemen ikinci bölüme geçiyoruz. dava
2:39
türleri ve deliller. Özellikle sigorta
2:42
uyuşmazlıklarından bahsediyorsak,
2:44
belirsiz alacak davası gerçekten yıldız
2:46
bir konudur. Neden sürekli soruluyor?
2:48
Çünkü uygulamada mesela bir hasar
2:50
miktarını baştan kuruşu kuruşuna binmek
2:52
neredeyse imkansızdır, değil mi? İlla
2:55
bir bilirkişi raporu gerekir. İşte bu
2:56
dava türü size başlangıçta asgari bir
2:59
tutar gösterip miktar tam netleştiğinde
3:01
talebinizi artırma lüksü sunar. bu
3:03
yönüyle kısmi davadan ayrılır ve sigorta
3:05
davalarının resmen belkemiğidir. Peki
3:08
iddiamızı nasıl ispatlayacağız? Sistem
3:10
delilleri iki ayırıyor. Bir yanda senet,
3:12
kesin hüküm, yemin gibi kesin deliller
3:15
var. Bunlar masaya konduğunda hakimin
3:17
elleri bağlanır. Tam aksine karar
3:18
veremez. Diğer yandaysa tanık, keşif,
3:21
bilir kişi gibi takdiri deliller
3:23
duruyor. Hakim bunları serbestçe, kendi
3:25
vicdani kanaatine göre tartar. Tabii ki
3:27
şu klasik senetle ispat zorunluluğunun
3:30
yakın akrabalık, delil başlangıcı veya
3:32
olağanüstü durumlar gibi istisnaları
3:34
olduğunu ve buralarda tanık
3:36
dinlenebileceğini de aklımızın bir
3:38
köşesinde tutuyoruz. Ekrandaki bu cümle
3:40
aslında her şeyi özetliyor. Bilir kişi
3:43
raporu hakimi bağlamaz. Düşünün, karar
3:45
veren sizsiniz. İster mahkeme kürsüsünde
3:48
olun, ister sigorta hakemi koltuğunda.
3:50
Önünüze gelen o kalın uzman raporunu
3:52
körü körüne kabul etmek zorunda
3:54
değilsiniz. Sonuçta takdiri bir delil
3:56
değil mi? Mantığınıza yatmazsa yeni
3:58
rapor istersiniz. Sadece tek bir şart
4:00
var. Eğer rapordan farklı bir yönde
4:02
karar verecekseniz bunun gerekçesini
4:04
kararınıza çok iyi yazmanız lazım. O
4:06
kadar. 3üncü bölümümüz yargılama
4:09
usulleri ve tahkim. Bakalım mahkeme
4:11
salonunda veya tahkim masasında işler
4:14
nasıl yürüyor. Bir davanın kronolojik
4:17
akışı aslında çok nettir. Dilekçeler
4:19
verilir. Sonra dava şartlarının ve ilk
4:21
itirazların süzgeçten geçirildiği ön
4:24
inceleme yapılır. Ardından delillerin
4:26
toplandığı tahkikat aşabası, sözlü
4:28
yargılama ve en son o malum karar anı
4:31
yani hüküm gelir. Peki asıl tuzak
4:34
nerede? Şurada. İddia ve savunmayı
4:37
genişletme yasağı var ya işte o tam da
4:39
ilk adımdan sonra yani dilekçeler
4:41
teatisi bittiği an şak diye devreye
4:44
girer. Sonra eyvah ben şunu eklemeyi
4:46
unuttum diyemezsiniz. Kısaca usullere de
4:49
değinelim. Kural olan yazılı yargılama
4:51
usulü dört aşamalı bir dilekçe
4:53
trafiğidir. Dava, cevap, cevaba cevap ve
4:56
ikinci cevap dilekçesi. Süreç uzundur
4:59
ama sigorta tahkimi gibi hızlı çözüm
5:01
beklenen yerlerde uygulanan basit
5:03
yargılama usulü çok daha kompaktır. Bir
5:06
dava dilekçesi verirsiniz. Karşı tarafta
5:08
bir cevap dilekçesi verir. Bitti. Basit
5:11
usulde cevaba cevap diye bir şey yoktur.
5:13
Bunu kesinlikle aklımızda tutalım.
5:15
Gelelim Tahkim Kurumuna. uyuşmazlığınızı
5:18
devlet mahkemeleri yerine özel hakemlere
5:20
çözdürmek istiyorsunuz diyelim harika.
5:22
Ama bunun için mutlaka yazılı bir
5:24
anlaşmanız olmak zorunda. Ve daha da
5:26
önemlisi her konuyu tahkime
5:28
götüremezsiniz. Çizgi çok net. Sadece
5:31
üzerinde serbestçe tasarruf
5:33
edebileceğiniz konular tahkime
5:34
elverişlidir. Mesela taşınmazların aynı
5:37
hakları yani gayrimenkul mülkiyeti gibi
5:40
konular kesinlikle tahkimin dışındadır.
5:42
Devlet der ki, "Bu konulara sadece ben
5:45
bakarım." Ve geldik 4.üncü belki de en
5:48
keyifli bölüme. Örnek soru analizi. Hadi
5:51
şu konuştuklarımızı biraz pratiğe
5:52
dökelim. Soru 1. Dava şartları ile ilk
5:55
itirazlar arasındaki farkı soruyor.
5:57
Hatırladınız mı? Az önce üzerine basa
5:59
basa konuştuğumuz sınavın o meşhur
6:01
yüksek verimli tuzağı. Şimdi bir an
6:04
durun ve o resen inceleme ile cevap
6:06
dilekçesi bağlantısını zihninizde hemen
6:08
bir canlandırın. Cevabımız çok net. C
6:10
seçeneği mantığına oturtmuştuk zaten.
6:13
Dava şartları kamu düzeninden olduğu
6:15
için mahkeme bunu her aşamada resen yani
6:17
kendi kendine araştırıyor. Ama ilk
6:19
itirazlar öyle değil. Onların mutlaka
6:22
süresi içinde cevap dilekçeniz de sizin
6:24
ileri sürmeniz gerekiyor. Aksi halde o
6:26
itiraz hakkınız oop gidiyor. Çüncü
6:28
sorumuz bilir kişi tanıklığı ile
6:30
alakalı. Bir sigorta hakemi olduğunuzu
6:33
hayal edin. Önünüze koca bir hasar
6:35
hesaplama raporu geldi. Hukuken bu
6:37
rapora karşı duruşunuz ne olmalı?
6:40
Tamamen bağlı mısınız bu sonuca?
6:42
>> Tabii ki C seçeneği. Ne demiştik? O
6:44
büyük puntolarla yazdığımız kuralı
6:46
hatırlayın. Bilirkişi raporu takdiri
6:48
delildir. Hakimi veya hakemi asla
6:50
bağlamaz. Karar verici her zaman
6:52
sizsiniz. O raporu değerlendirmekte
6:54
tamamen özgürsünüz. Uzman sadece teknik
6:57
hesap yapar. Hukuki takdir yetkinizi
6:59
elinizden alamaz. 8. soruda o zaman
7:03
çizelgesini gözünüzün önüne getirin
7:05
lütfen. Hani artık yeni bir iddia veya
7:08
savunma ekleyemezsin dediğimiz o meşhur
7:10
yasağın, iddianın genişletilmesi
7:12
yasağının başladığı an neresiydi? Doğru
7:15
bildiniz. Cevap B seçeneği. Dilekçelerin
7:17
karşılıklı verilmesi aşaması bittiği an
7:19
o kapı kapanıyor. Tabii ki hukukun o
7:21
küçük arka kapılarını da unutmuyoruz.
7:23
Karşı taraf buna açıkça rıza gösterirse
7:25
veya şu meşhur ıslah kurumuyla
7:27
dilekçenizi tamamen düzeltirseniz iş
7:29
başka. Ama normal şartlarda dilekçeler
7:32
teatisi bittiğinde oyuna yeni argüman
7:34
sokamıyoruz. Geldik son sorumuza. Bu da
7:37
tahkimin kendi sınırları ile ilgili.
7:40
Varsayalım. Bir hakemsiniz. Taraflar
7:41
anlaşıp size gelmiş. masanıza konan her
7:44
dosyaya bakabilir misiniz? Yoksa o
7:46
kapalı kapılar var mıydı? Aynen öyle.
7:48
Cevap B. Tahkim harika, hızlı bir yol
7:52
ama taşınmaz mallar üzerindeki ayini
7:54
haklardan yani mülkiyet gibi konulardan
7:56
doğan uyuşmazlıklarda tahkime
7:58
gidemezsiniz. Bu konular tarafların hadi
8:01
kendi aramızda çözelim diyebilecekleri,
8:03
serbestçe tasarruf edebilecekleri
8:04
alanlar değil. Çünkü tahkim masasının
8:07
kesinlikle dışındalar. İşte böyle.
8:09
davanın usulünü, ispat yollarını ve o
8:12
tahkimin kesin sınırlarını şöyle bir
8:14
toparladık. Peki şimdi siz kendi
8:16
hükmünüzü vermeye ve sınavdaki skorunuzu
8:18
sağlama almaya hazır mısınız? Bu
8:20
incelemede ele aldığımız konuları ve
8:22
yıla ait çıkmış soruları kendiniz deneme
8:24
sınavı formatında çözmek için
8:26
lolonolo.com adresini ziyaret edebilir,
8:29
aşağıdaki açıklama kısmında yer alan
8:31
bağlantıya tıklayabilirsiniz.
Jobs & Education