Up next in 10
Auzef Risk Altında Bulunan Çocuklar Ve Eğitimleri Ünite 4
https://lolonolo.com/2024/04/03/risk-altinda-bulunan-cocuklar-ve-egitimleri-unite-4-2024/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Hepimizin aklında bir soru var değil mi?
0:02
Hani bazı çocuklar en zorlu şartlarda
0:03
bile ayakta kalıp güçlenirken bazıları
0:06
neden tökezliyor? İşte bu
0:07
dayanıklılığın, bu gücün sırrı ne? Gelin
0:10
bu bölümde tam da bu sorunun peşine
0:12
düşelim. Yani bu soru aslında sadece
0:14
psikologların değil hepimizin,
0:16
ebeveynlerin, öğretmenlerin, hepimizin
0:18
kafasını kurcalayan bir şey. Bazı
0:20
çocuklar adeta küllerinden yeniden
0:22
doğuyor. Peki ama nasıl? Onlara bu gücü
0:25
veren şey ne? Cevap aslında tek bir
0:28
kelime. Yılmazlık. Yani zorluklar
0:32
karşısında sadece ayakta kalmak değil
0:34
hatta onlardan daha da güçlenerek çıkma
0:36
yeteneği. Şimdi gelin bu sihirli
0:39
kelimenin ne anlama geldiğini birlikte
0:41
keşfedelim. Peki bu yılmazlık kavramı
0:44
psikoloji dünyasında nasıl ortaya çıktı?
0:47
Aslında bu bakış açımızı tamamen
0:49
değiştiren bir hikaye. Odağı sorunlardan
0:51
alıp güçlü yönlere çeviren büyük bir
0:54
devrimin hikayesi bu. Şimdi şöyle bir
0:56
düşünelim. Psikoloji çok uzun bir süre
0:59
boyunca hep eksiklere, problemlere
1:02
odaklandı. Yani çocukta neyin yanlış
1:05
gittiğine baktı ama sonra Abraham Maslov
1:07
çıktı ve adeta masaya vurdu. Bir dakika
1:10
ya dedi. Neden sürekli sorunlara
1:12
bakıyoruz? Gelin çocukların güçlü ve
1:15
olumlu yönlerine odaklanalım. Bu o
1:17
zamanlar için devrim gibi bir fikirdi.
1:20
İşte yıllar sonra 1998'de
1:23
Martin Selligman tam da bu fikirden
1:25
ilham alarak pozitif psikoloji
1:27
hareketini başlattı ve böylece odak
1:30
tamamen güçlü yanları anlamaya kaymış
1:32
oldu. İşte tam da bu bakış açısı
1:35
değişimi ile birlikte yılmazlık kavramı
1:37
da sahneye çıktı ve parlamaya başladı.
1:40
Gelin şimdi bu kavramı bize armağan eden
1:42
isimlere ve tam olarak ne anlama
1:44
geldiğine daha yakından bakalım.
1:46
Karşımızda bu alanın öncüleri adeta
1:49
kahramanları var. Norman Garmy, Michael
1:51
Ruder, Emy Werner ve tabii ki Ann
1:54
Maston. İşte bu insanların çalışmaları
1:56
sayesinde bugün yılmazlık hakkında
1:58
konuşabiliyoruz. Onlar çocukların
2:00
zorluklar karşısındaki o inanılmaz
2:02
gücünü bilimsel olarak anlamamızı
2:05
sağladılar. Şimdi Ann Mston'ın söylediği
2:08
bir şey var ki bence konunun tam kalbine
2:10
dokunuyor. Yılmazlığa sıradan sihir
2:13
diyor. Ne kadar güzel bir tanım değil mi
2:15
yani? diyor ki bu öyle süper
2:17
kahramanlara özgü nadir bulunan bir güç
2:19
falan değil. Tam tersi. Hepimizin içinde
2:22
olan gündelik hayattaki en temel
2:24
kaynaklarımızdan doğan bir yetenek.
2:26
Sıradan ama bir o kadar da sihirli. O
2:28
zaman şunu netleştirelim. Yılmazlık
2:31
pasif bir şekilde dayanmak ya da
2:32
katlanmak demek değil. Hayır. Bu aktif
2:35
bir süreç. Zorluklara uyum sağlama,
2:37
esneklik gösterme ve hatta o zorlukların
2:40
içinden büyüyerek çıkma hali. Tıpkı
2:42
vücudumuzun bağışıklık sistemi gibi. Bu
2:44
da bizim psikolojik bağışıklık
2:45
sistemimiz. Peki bu bahsettiğimiz
2:47
sıradan sihri oluşturan yapı taşlarına
2:50
yani bir çocuğu yılmaz kılan şeyler
2:51
nelerdir? Gelin şimdi bu faktörleri üç
2:54
ana başlık altında bakalım. İlk olarak
2:56
her şeyin başladığı yere yani çocuğun
2:59
kendi içine, bireysel faktörlere
3:01
bakalım. Bunları çocuğun içsel donanımı
3:03
gibi düşünebilirsiniz. Mesela iç kontrol
3:05
odağı. Bu ne demek? Hayatımın
3:07
direksiyonu benim elimde diyebilmek
3:09
demek. Yani başına gelenlerin kurbanı
3:11
olmak yerine olayları
3:13
yönlendirebileceğine inanmak. Buna
3:15
empati kurma becerisini, sorumluluk
3:17
almayı ve problem çözme yeteneğini de
3:19
eklediğinizde işte o içsel güç ortaya
3:21
çıkıyor. Şimdi de geldik belki de en
3:24
önemli kaleye, aileye. Çünkü bir çocuk
3:28
için aile dünyanın merkezidir ve
3:30
yılmazlık için de en güvenli sığlaktır.
3:33
Düşünsenize bir çocuğun her ne olursa
3:36
olsun sığınabileceği güvenli bir limanın
3:38
olması. İşte bu her şeyi değiştirir. Tek
3:41
bir kişiyle bile olsa kurduğu o sağlam,
3:43
sevgi dolu bağ en büyük fırtınalarda ona
3:46
kalkan olur. Tabii buna bir de
3:47
ebeveynlerin kendi ruhsal iyiliği ve
3:49
evdeki o genel huzur ve güven ortamı
3:51
etlendiğinde o kalkan adeta çelikleşir.
3:55
Tabii ki bir çocuk sadece ailesinden
3:57
ibaret bir dünyada yaşamıyor. Çemberi
3:59
biraz daha genişletelim ve ailenin
4:01
dışındaki dünyaya bakalım. Yani topluma,
4:04
sosyal çevresine. Ve bu da bize o meşhur
4:07
sözü hatırlatıyor. Bir çocuğu büyütmek
4:10
için bir köy gerekir. İşte tam olarak
4:12
bu. Çocuğun hayatına dokunan iyi kalpli
4:15
bir komşu, onu anlayan bir öğretmen,
4:17
sağlam arkadaşlıklar ya da örnek aldığı
4:20
bir rol model. Bunların hepsi o kadar
4:22
değerli ki aslında tüm bunlar çocuğun
4:25
etrafında görünmez ama çok güçlü bir
4:28
güvenlik ağı örüyor. Harika. Yılmazlığın
4:31
ne olduğunu ve onun nelerden
4:32
beslendiğini anladık. Peki şimdi en
4:34
önemli soruya gelelim. Bizler bu süreci
4:37
nasıl destekleyebiliriz? Gelin şimdi
4:39
işin nasıl kısmına yani pratik
4:41
stratejilere odaklanalım. Aslında
4:43
temelde iki ana yolumuz var. Bir yanda
4:45
risk odaklı stratejiler. Bunu çocuğun
4:48
yürüyeceği yoldaki taşları, çukurları
4:50
temizlemek gibi düşünebilirsiniz. Diğer
4:52
yanda, varlık odaklı stratejiler var. Bu
4:55
da çocuğun sırt çantasını güçlendirmek
4:57
demek. Yani çantasına bir pusula daha
4:59
iyi ayakkabılar, su ve yiyecek koymak
5:01
gibi. Ve unutmayalım başarılı bir
5:03
yolculuk için her ikisi de lazım. Risk
5:06
odaklı yaklaşım dediğim gibi sorunlar
5:08
daha ortaya çıkmadan yol temizliği
5:10
yapmak demek. Mesela ne olabilir?
5:12
Ailelerin evsiz kalmasını önleyecek
5:14
politikalar geliştirmek, mahalleleri
5:16
çocuklar için daha güvenli hale
5:17
getirmek, anne adaylarına doğum öncesi
5:19
kaliteli bakım sağlamak. Bütün bunlar
5:22
çocuğun yolculuğuna daha en başından
5:24
daha az engelle başlamasını sağlayan
5:26
adımlar. Varlık odaklı yaklaşım ise
5:29
tamamen o sırt çantasını doldurmakla
5:31
ilgili. Yani çocuğun kaynaklarını
5:33
arttırmak. Mesela ona derslerinde
5:35
yardımcı olacak bir akıl hocası bulmak
5:37
veya enerjisini atabileceği, yeni
5:39
arkadaşlar edinebileceği bir spor kulübü
5:41
açmak. Tabii en temelde gıda, barınma
5:44
gibi temel ihtiyaçları erişimini
5:45
garantilemek. Bunların hepsi o çantadaki
5:48
alet takımını yani zorluklarla başa
5:50
çıkma gücünü arttırır. Sonuç olarak
5:53
bütün bu anlattıklarımızdan çıkarmamız
5:54
gereken belki de en önemli ders şu:
5:57
Yılmazlık soyut bir kavram değil ve onu
6:00
desteklemek için süper kahraman olmamıza
6:03
gerek yok. İster bir anne baba, ister
6:05
bir öğretmen, bir komşu hatta sadece bir
6:08
arkadaş olun. Her birimiz bir çocuğun
6:10
hayatında o sıradan sihri yaratabiliriz.
6:13
Şimdi soru şu: Siz kendi çevrenizdeki
6:16
çocukların hayatında o güvenilir liman,
6:19
o destekleyici güç olmak için bugün ne
6:21
yapabilirsiniz? Bence bu üzerine
6:23
hepimizin düşünmesi gereken bir soru.