Up next in 10
Auzef Risk Altında Bulunan Çocuklar Ve Eğitimleri Ünite 2
https://lolonolo.com/2024/04/03/risk-altinda-bulunan-cocuklar-ve-egitimleri-unite-2-2024/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Hepimiz zaman düşünürüz değil mi? Bir
0:02
çocuğu bugünkü haline getiren şey tam
0:04
olarak nedir? Karakteri mi? Yetiştiği
0:07
aile mi, gittiği okul mu yoksa yaşadığı
0:10
toplum mu? İşte bugünkü analizimizde bir
0:12
çocuğun gelişim yolculuğunu
0:14
şekillendiren bu karmaşık ve görünmez
0:16
ağları birlikte çözmeye çalışacağız. Her
0:19
şey aslında bu temel soruyla başlıyor.
0:21
Bir insanı, bir çocuğu, o kişi yapan şey
0:24
ne? Gelin bu sorunun katmanlarını teker
0:26
teker açalım ve derine inelim. Yol
0:28
haritamız da hazır. Önce riskin ne
0:31
olduğunu anlayacağız. Sonra da bir
0:33
soğanın katmanları gibi merkezden yani
0:36
çocuğun kendisinden başlayıp ailesine
0:39
oradan da topluma doğru genişleyen bir
0:41
bakış açısıyla ilerleyeceğiz. İlk olarak
0:44
en temel kavramı masaya yatıralım.
0:46
Sürekli risk diyoruz ama bu kelimeyle
0:48
tam olarak neyi kastediyoruz? Gelin bu
0:50
tanımı netleştirelim. Şimdi risk faktörü
0:53
deyince aklınıza hemen kötü bir şeyin
0:55
kesin olacağı gelmesin. Bunlar bir kader
0:58
değil. Sadece bir çocuğun yolculuğunu
1:01
biraz daha zorlu, biraz daha yokuş
1:03
yukarı hale getirebilecek ihtimalleri
1:05
arttıran etkenler olarak düşünün.
1:08
Analizimize tam merkezden yani doğrudan
1:12
çocuğun kendisinden ve onun getirdiği
1:14
kişisel özelliklerden başlıyoruz. İşin
1:18
en özü burası. Burada bahsettiğimiz
1:20
şeyler tamamen çocuğun kendisine ait
1:23
içsel özellikler. Mesela doğuştan gelen
1:26
mizaç özellikleri. Bazı çocuklar daha
1:28
dürtüseldir. Bazıları daha fazla heyecan
1:31
arar. Kimisinde dikkat sorunları veya
1:33
hiperaktivite görülebilir. Bunlar
1:35
tamamen bireyin kendi yapısıyla ilgili.
1:38
İşte buradaki ayrım çok ama çok önemli.
1:41
Çocuğun dürtülerini kontrol edememesi
1:43
onunla ilgili bir durumken anne
1:45
babasının çatışmalı bir boşanma yaşaması
1:48
onun başına gelen dışsal bir olaydır.
1:50
İkisini birbirinden net bir şekilde
1:52
ayırmamız gerekiyor. Şimdi merkezden bir
1:55
halka dışarı çıkalım ve çocuğun en yakın
1:58
çevresine yani ailesine ve yuvasına
2:00
bakalım. Burası gelişimdeki en kritik
2:02
alanlardan biri. Bu faktörlerin hepsi
2:05
evin içindeki ilişkiler ve atmosferle
2:08
ilgili. Anne baba arasındaki bitmek
2:10
bilmeyen kavgalar, çocuğa karşı sert ve
2:12
ihmalkar tutumlar ya da en temel
2:15
ihtiyaçlardan biri olan güvenli
2:17
bağlanmanın kurulamaması. Hepsi çocuğun
2:19
dünyasını delinden etkiliyor. İşte bu
2:22
karşılaştırma aradaki farkı çok net
2:24
ortaya koyuyor, değil mi? Güvensiz
2:26
bağlanma çocuk ile bakım vereni
2:28
arasındaki bir ilişki sorunudur. Ama
2:30
hiperaktivite çocuğun bireysel bir
2:32
özelliğidir. Biri çevreyi, diğeri
2:35
çocuğun kendisini tanımlar. Şimdi
2:37
perspektifi biraz daha genişletiyoruz.
2:40
Çocuğu ve ailesini çevreleyen o daha
2:42
büyük dünyaya yani mahalleye, topluma ve
2:45
kültüre bakma zamanı. İşte bu noktada
2:48
çoğu zaman ailenin doğrudan kontrolünün
2:50
dışındaki güçlerden bahsediyoruz.
2:53
Yaşadığınız yerdeki okulların kalitesi,
2:55
ekonomik zorluklar, evsizlik riski veya
2:58
toplumda maruz kalınan ayrımcılık gibi
3:00
faktörler. Bunlar bir ailenin tek başına
3:03
mücadele etmesinin çok zor olduğu devasa
3:05
güçler. Ve bu ayrım da çok kritik.
3:08
Ayrımcılık toplumsal bir sorun güvensiz
3:11
bağlanma aile içindeki birebir ilişkiye
3:14
ait bir durum. Biri makro düzeyde diğeri
3:16
mikro düzeyde bir sorunu ifade ediyor.
3:19
Tamam şimdiye kadar çocuğa, aileye ve
3:22
çevreye ait farklı risk faktörlerini
3:24
gördük. Peki bütün bu parçalar bir araya
3:26
nasıl geliyor? Bu devasa yapbozu nasıl
3:29
birleştireceğiz? Yani çocuğun mizacı,
3:33
ailesindeki ilişkiler ve yaşadığı
3:35
toplum. Bütün bunlar birbiriyle nasıl
3:38
konuşuyor? Birbirini nasıl etkiliyor? Bu
3:41
karmaşık ağı anlamamızı sağlayacak bir
3:43
model var mı? Evet var. Cevap: Urie
3:46
Bronfen Bronner adında çok önemli bir
3:49
teorisyenden geliyor. Kendisi çocuk
3:51
gelişimine bambaşka bir pencereden
3:53
bakmamızı sağlayan bir yaklaşım ortaya
3:55
koydu. Bron Brenner bize adeta bir
3:58
harita sunuyor. Çocuğu içe geçmiş
4:00
halkaların merkezine koyuyor. En iç
4:02
halkada aile, okul gibi doğrudan temas
4:05
ettiği yerler var. Dış halkalarda
4:07
toplumun kültürel değerleri, yasaları
4:09
gibi dolaylı ama bir o kadar güçlü
4:11
etkiler yer alıyor. Ve en önemlisi bu
4:14
halkaların hepsi sürekli birbiriyle
4:16
etkileşim halinde. Tüm bu bilimsel
4:18
modelin ötesinde Bronfen Brunner'ın bu
4:21
sözü aslında her şeyi özetliyor. Riskler
4:24
ne kadar çok olursa olsun bir çocuğun
4:26
hayatında ona koşulsuz inanan, onu seven
4:29
en az bir yetişkinin varlığı her şeyi
4:31
değiştirebilecek o sihirli güce sahip.
4:34
Evet, riskleri anlamak çok önemli. Bu
4:37
denklemin bir yarısı. Ama asıl mesele
4:39
şimdi başlıyor. Bu bilgiyi ne yapacağız?
4:42
Çocukların etrafındaki o koruyucu
4:43
kalkanları nasıl daha sağlam hale
4:45
getirebiliriz? İşte bu üzerine hepimizin
4:48
düşünmesi gereken asıl soru.