live_tv
Livestream Starting Soon
00
Hours
:
00
Minutes
:
00
Seconds
Up next in 10
Auzef Kamu Yönetimi 2025-2026 Vize Soruları
https://lolonolo.com/2025/11/12/kamu-yonetimi-2025-2026-vize-sorulari/
Bu kaynaklar, Türkiye'nin kamu yönetimi yapısını, idari birimlerini ve temel yönetim ilkelerini kapsamlı bir şekilde incelemektedir. Metinlerde merkezi idarenin başkent ve taşra teşkilatları arasındaki farklar vurgulanırken, hiyerarşi ve idari vesayet gibi denetim mekanizmalarının işleyişi detaylandırılmaktadır. Valilik, kaymakamlık ve Cumhurbaşkanlığına bağlı kurumların yetki alanları ile Kamu İktisadi Teşebbüslerinin statüsü soru-cevap formatıyla açıklanmaktadır. Ayrıca geleneksel bürokrasiden Yeni Kamu İşletmeciliği ve yönetişim modellerine geçiş süreçleri ile devletin büyümesini etkileyen faktörler ele alınmaktadır. Sonuç olarak bu içerik, idari hukukun temel kavramlarını ve devlet teşkilatının güncel işleyişini öğretmeyi amaçlayan bir akademik rehber niteliğindedir.
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese merhaba. Şimdi kamu yönetimi
0:02
deyince aklınıza ne geliyor? Muhtemelen
0:05
sıkıcı, karmaşık, bir sürü kural değil
0:07
mi? Ama aslında olay çok daha heyecanlı.
0:10
Çünkü kamu yönetimi bir ülkenin adeta
0:13
işletim sistemi. Yani her gün
0:15
kullandığımız yollardan tutun da
0:17
içtiğimiz suya kadar hayatımızdaki her
0:20
şeyi etkileyen o devasa makinenin ta
0:23
kendisi. Bugün bu makinenin kaputunu
0:25
şöyle bir aralayıp sıkça sorulan ama
0:28
cevabı pek de basit olmayan bir soruyla
0:30
nasıl çalıştığını hep birlikte
0:32
çözeceğiz. Ve işte o meşhur soru. Bir
0:35
ilin valisi o ildeki belediye başkanının
0:38
amiri midir? Bunu mutlaka
0:39
duymuşsunuzdur. Belki bir tartışmada,
0:42
belki bir haberde karşınıza çıkmıştır.
0:44
Cevap basit bir evet ya da hayır gibi
0:46
görünebilir ama aslında değil. Bu
0:48
sorunun cevabı Türkiye'nin bütün yönetim
0:51
yapısının temel mantığını içinde
0:52
saklıyor. İste yüzden bu soru bizim için
0:56
bir anahtar. Bu tek bir ilişkiyi
0:58
çözdüğümüz anda tüm devlet makinesinin
1:01
çalışma prensibini, o gizli mantığı
1:03
anlamaya başlıyoruz. Hazırsanız o
1:05
anahtarı şimdi çevirelim. Devletin
1:08
işleyişini birbiriyle bağlantılı sayısız
1:10
dişliden oluşan devasa bir makine gibi
1:12
hayal edin. Kamu yönetimi işte tam
1:15
olarak bu makinenin kendisi. Bize
1:17
hizmetlere ulaştıran bakanlıklar,
1:19
belediyeler, üniversiteler. Bunların
1:22
hepsi o devasa mekanizmanın birer
1:24
parçası. Çok basitçe özetlersek kamu
1:27
yönetimi devletin hedeflerini
1:29
gerçekleştirmek için kurduğu yapıdır.
1:31
Bakanlıklar, üniversiteler, yerel
1:34
yönetimler hepsi bu yapının içinde. Ama
1:36
mesela özel bir kuruluş olan dernekler
1:39
bu tanımın tamamen dışında kalıyor. Yani
1:41
her organizasyon bu makinenin bir
1:43
parçası değil. Tamamdır. İşte makinenin
1:46
ilk ve en önemli ayrımına geldik.
1:49
Devletin yapısı temelde iki ana sütun
1:51
üzerine kurulu. Biri merkezi yönetim,
1:54
diğeri ise yerel yönetimler. Şimdi bütün
1:57
dikkatinizi buraya vermenizi istiyorum.
1:59
Çünkü en kritik noktadayız. Tüzel
2:01
kişilik. Bunu bir insanın kimliği gibi
2:04
düşünün. Merkezi idare yani bakanlıklar
2:06
ve valilikler hepsi Türkiye Cumhuriyeti
2:09
Devleti adındaki tek ve kocaman bir
2:11
kimliğin parçası. Hepsi aynı çatı
2:13
altında. Peki ya belediyeler? İşte onlar
2:16
öyle değil. Onların her birinin ayrı bir
2:18
yasal kimliği var. Yani her biri kendi
2:20
başına birer kamu tüzel kişisi. Vali
2:23
belediye başkanı bulmacasının anahtarı
2:25
işte tam olarak bu ayrımda gizli. Peki
2:27
bu kadar farklı parça, farklı kimlikler
2:30
birbiriyle uyum içinde nasıl çalışıyor?
2:32
Ortalık kaosa dönmüyor mu? Elbette
2:34
dönmüyor. Çünkü burada devreye giren iki
2:37
tane sihirli kelime var. Biri hiyerarşi,
2:40
diğeri vesayet. Gelin bakalım ne anlama
2:43
geliyorlar. Hierarşi aslında hepimizin
2:46
bildiği o klasik patron çalışan
2:48
ilişkisi. Yani bir üstün aslına emir ve
2:52
talimat verme gücü. Örneğin bir bakan
2:55
ile o bakanlığa bağlı bir vali
2:56
arasındaki ilişki tam bir hiyerarşi
2:59
ilişkisidir. Neden? Çünkü ikisi de aynı
3:02
devlet tüzel kişiliği çatısı altında.
3:05
İdari vesayet ise bambaşka bir şey. Bu
3:07
bir patron çalışan ilişkisi değil. daha
3:09
çok bir denetçi ilişkisi gibi yani
3:12
merkezi idarenin kendisinden ayrı bir
3:14
kimliği olan yerel yönetimleri denetleme
3:16
gücü. Mesela İçişleri Bakanlığı'nın bir
3:19
belediyenin kararlarını denetlemesi
3:21
gibi. Unutmayın burada iki farklı ve
3:24
bağımsız yasal kimlikten söz ediyoruz.
3:26
İşte bu tablo bütün farkı gözler önüne
3:29
seriyor. Ama şimdi en önemli kısma
3:31
denetim türüne odaklanalım. Bakın,
3:34
hiyerarşide Amir Astın'ın kararının hem
3:36
yasaya uygunluğunu denetler hem de
3:38
yerindeliğini yani bu karar doğru bir
3:41
karar mı, akıllıca mı diye sorabilir ama
3:43
idari vesayette durum farklı. Orada
3:45
denetim sadece ve sadece bu karar
3:48
yasalara uygun mu sorusuyla sınırlıdır.
3:51
Mesela diyelim ki bir belediye meclisi
3:52
bir parka heykel tıraş ağının heykelini
3:55
koyma kararı aldı. Vesayet makamı bu
3:57
kararın yasalara aykırı olup olmadığına
3:59
bakar ama ya keşke heykel Tıraş B'nin
4:02
heykelini koysaydınız o daha güzel
4:04
olurdu diyemez. İşte kararın
4:05
yerindeliğine yani mantıklı olup
4:07
olmadığına karışamamak tam olarak bu
4:09
demek. Ve böylece en baştaki sorumuzun
4:13
net cevabına ulaştık. Vali belediye
4:16
başkanının patronu yani hiyerarşik amiri
4:19
değildir. Devletin bir temsilcisi olarak
4:22
belediyenin aldığı kararların sadece
4:24
hukuka uygun olup olmadığını denetler.
4:26
İşte biz bu ilişkiye hiyerarşi değil
4:29
idari vesayet diyoruz. Peki bu merkezi
4:32
ve yerel yönetim arasındaki denge, bu
4:34
kurallar hep böyle miydi? Aslında hayır.
4:38
Bu devlet makinesinin tasarımı yani
4:40
planları zaman içinde çok büyük bir
4:43
evrim geçirdi. Her şey katı kurallara,
4:46
değişmez prosedürlere dayalı klasik
4:48
bürokrasi ile başladı. Sonra 80'lerde bu
4:51
yavaşlığa ve verimsizliğe bir tepki
4:53
doğdu. Devleti adeta bir şirket gibi
4:56
daha verimli yönetmeyi hedefleyen yeni
4:59
kamu işletmeciliği. 90'lardan itibarense
5:02
sahneye yönetişim kavramı çıktı. Artık
5:04
mesele sadece devletin tek başına
5:06
yönetmesi değil, özel sektör ve sivil
5:09
toplumla birlikte işbirliği içinde
5:11
yönetmekti. İşte bu ifade modern yönetim
5:14
düşüncesindeki en büyük değişimin
5:16
arkasındaki o itici gücü harika
5:18
özetliyor. Hepimizin şikayet ettiği o
5:21
meşhur kırtasiyeciliğe bir isyan aslında
5:23
bu. Tamam. Bütün bu soyut kavramları
5:26
anlattık. Hiyarşi dedik, vesayet dedik,
5:29
tüzel kişilik dedik. İyi de bunların
5:31
bizim için yani gündelik hayatımız için
5:33
ne anlamı var? Neden önemli? Çünkü
5:36
aslında bütün bu karmaşık yapı çok
5:39
hassas bir denge sanatı üzerine kurulu.
5:41
Düşünün terazinin bir kefesinde ülkenin
5:44
bütünlüğü ve merkezi kontrol var. Diğer
5:47
kefesinde ise yerel halkın kendi kendini
5:49
yönetme isteği ve özerklik. İşte kamu
5:52
yönetimi bu iki kefeyi sürekli dengede
5:54
tutma çabasından başka bir şey. Aslında
5:56
bu anlattığımız her şey doğrudan sizin
5:59
hayatınıza dokunuyor. Sokağınızdaki bir
6:01
sorunun nasıl çözüleceği, bir kamu
6:04
hizmetinin size ne kadar hızlı
6:05
ulaşacağı, bunların hepsi bu idari
6:08
yapının nasıl kurgulandığına birebir
6:10
bağlı. Ve sizi bu son soruyla başa
6:13
bırakalım. Kentler sürekli büyüyor,
6:16
ekonomi değişiyor. İhtiyaçlarımız
6:17
farklılaşıyor. Bu koşullar altında
6:20
devletin o dev makinesi daha da büyümeli
6:22
mi yoksa bazı parçalarından kurtulup
6:25
daha esnek, daha küçük bir yapıya mı
6:26
bürünmeli? Geleceğin yönetim anlayışı
6:29
işte kam da bu sorunun cevabında gizli.
#Education
#Government
#Legal
#Public Policy