Up next in 10
Auzef İstatistik Analiz 2025-2026 Final Soruları (Bahar)
https://lolonolo.com/2026/06/28/istatistik-analiz-2025-2026-final-sorulari-bahar/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese selamlar. AÖEF ve AOEF uzaktan
0:03
eğitim programlarında istatistik analiz
0:05
dersi alan tüm öğrenci arkadaşlarım bu
0:07
yüksek enerjili ve doğrudan hedefe
0:09
odaklanan kaynak incelememize hoş
0:11
geldiniz. Biliyorum o kalın kitaplar ve
0:13
bitmek bilmeyen karmaşık notlar gözünüzü
0:15
korkutuyor olabilir ama inanın bana
0:17
bugün o notları bir kenara bırakıyoruz.
0:20
Bahar dönemi final sınavınız için tam
0:21
bir hayatta kalmak iti hazırladık. Bu
0:23
hızlı eğitimde o korkutucu formülleri
0:26
alıp sınavda nokta atışı yapmanızı
0:27
sağlayacak hap bilgilere dönüştüreceğiz.
0:30
Yani aslında tam bir son dakika
0:31
kurtarıcısıyla karşı karşıyasınız.
0:33
Hazırsanız lafı hiç uzatmadan doğrudan
0:35
konuya dalalım. Bugünkü hızlı yol
0:38
haritamız ekrandaki gibi dört ana
0:40
duraktan oluşuyor. Örnekleme ve anket
0:42
yöntemleri ile başlıyoruz. Sonra tahmin
0:44
ve hipotez testlerine geçiyoruz.
0:46
Ardından korelasyon ve regresyonu aradan
0:48
çıkarıp sınav için son hazırlıklar ile
0:50
kapanışı yapıyoruz. Bu adımları tek tek
0:52
geçip sizi o sınava tam donanımlı hale
0:54
getireceğiz. Evet, birinci bölümümüz
0:57
yani her şeyin başladığı sıfır noktası
1:00
örnekleme ve anket yöntemleri. Sonuçta
1:02
veriyi en baştan doğru toplayamazsak
1:04
yapacağımız hiçbir analizin bir anlamı
1:06
kalmaz. Değil mi? Şimdi veriyi toklarken
1:09
karşımıza iki devasa yol ayrımı çıkıyor.
1:11
Bir yanda tesadüfi yani olasılıklı
1:14
örnekleme, diğer yanda ise tesadüfi
1:16
olmayan örnekleme var. Olayın özeti şu
1:18
aslında. Tesadüfi örneklemeyi koca bir
1:21
tombola gibi düşünün. Popülasyondaki
1:23
herkesin o torbadan çekilme şansı
1:25
eşittir ve istatistik bilimi buna tam
1:27
anlamıyla bayılır. İkinin diğer
1:29
tarafında kotalı örnekleme gibi tesadüfi
1:31
olmayan yöntemler var. Pratik mi? Evet.
1:34
Hızlı mı? Kesinlikle. Ama işin içine
1:36
araştırmacının kendi yargısı veya kime
1:39
kolay ulaşırsam onu seçerim mantığı
1:41
girer. Sınavda bu ayrım banko karşınıza
1:43
çıkar. Kuralımız çok basit. İşin içinde
1:45
eşit seçilme şansı yani matematiksel bir
1:48
şans faktörü varsa cevap tesadüfidir.
1:51
Yoksa tesadüfi olmayandır. Bu kadar net.
1:54
Peki bu insanları bulduk, karşımıza
1:56
aldık. Onlara soruları nasıl soracağız?
1:58
Temelde üç tip sorumuz var. Açık uçlu
2:01
sorular kişiye sayfalarca desten yazma
2:03
fırsatı verir. Kapalı uçlu sorularsa
2:06
evet veya hayır diyerek net sınırlar
2:08
çeker. Ama bakın sınavın size kurmayı en
2:11
sevdiği tuzak 3. maddedir. Yönlendirici
2:13
sorular. Mesela ben size gelip
2:16
istatistik analiz sınavının aslında
2:17
inanılmaz eğlenceli ve kolay olduğunu
2:19
düşünüyorsunuz değil mi dersem aslında
2:22
cevabı kendi ellerimle ağzınıza tıkmış
2:24
olurum. Bu yanıtı belirli bir yöne
2:26
haksızca çeker ve o bilimsel anketi
2:28
anında çöp eder. Bu örneği aklınızın bir
2:30
köşesine yazın. sınavda gerçekten hayat
2:32
kurtarır. Gelelim ikinci bölümümüze.
2:35
Tahmin ve hipotez testleri. Yani
2:38
topladığımız o verileri masaya yatırıp
2:40
teorik tahminlerimizi gerçek bir testten
2:43
geçireceğimiz o kritik aşama. Nokta ve
2:46
aralık tahmini yaparken hangi dağılımı
2:49
seçeceğiz? İşte size doğrudan puan
2:51
kazandıracak o sihirli kural. Bakın hiç
2:54
kafanızı karıştırmayın. Eğer ana
2:56
kütlenin varyansını biliyorsanız hiç
2:58
tereddüt etmeden o meşhur normal
3:01
dağılımı yapıştırıp geçiyorsunuz. Ama
3:03
hepimiz biliyoruz ki gerçek dünyada çoğu
3:05
zaman o varyansı bilmeyiz. İşte varyans
3:08
bilinmiyorsa ve elimizdeki veri sayısı
3:10
yani n küçükse günü kurtarmak için
3:13
sahneye kahramanımız t dağılımı çıkar.
3:16
Bunu adınız gibi bilin lütfen. Varyans
3:18
biliniyorsa normal, bilinmiyor ve
3:21
örneklem küçükse t. İşte tüm mesele bu.
3:25
Sırada işin mutfağı var ve burası çok
3:27
önemli. Hipotez testi öyle rastgele
3:29
yapılamaz, çok katı kronolojik bir
3:31
sıralaması vardır. Bu beş adımı lütfen
3:33
hafızanıza kazıyın. Her şey sıfır ve
3:36
alternatif hipotezlerin kurulmasıyla
3:37
başlar. Ardından ikinci adımda, "Peki
3:40
ben ne kadarlık bir yanılma payini göze
3:42
alıyorum?" diyerek anlamlılık düzeyini
3:44
yani alfayı belirleriz. 3üncü adım
3:46
kolları sıvayıp o can sıkıcı formüllerle
3:48
test istatistiğini hesapladığımız
3:50
yerdir. 4üncü adımda bulduğumuz bu
3:52
rakamı gider tablo değeriyle
3:53
karşılaştırırız ve nihaet 5. adımda peki
3:56
bu bulduğumuz şey gerçek dünyada ne
3:58
anlama geliyor diyerek yorumlarız.
4:00
Unutmayın test istatistiğini anlamlılık
4:02
düzeyinden önce belirleyemezsiniz. Bu
4:04
sıralama kesinlikle değiştirilemez.
4:06
Tamam hipotezimizi test edeceğiz ama
4:09
öyle canımızın istediği her veriye her
4:11
testi uygulayamayız. Eğer parametrik
4:13
testleri kullanmak istiyorsanız asla ve
4:16
asla taviz verilemez üç ön koşulunuz
4:18
var. Birincisi verinizin normal
4:20
dağılması yani normallik. İkincisi
4:23
grupların varyanslarının benzer olması
4:25
ki buna varyans homojenliği diyoruz.
4:27
Üçüncüsü ise gözlemlerin birbirinden
4:30
tamamen bağımsız olması. Sınavda genelde
4:32
sizi şöyle avlamaya çalışırlar.
4:34
Aşağıdakilerden hangisi parametrik test
4:36
varsayımlarından biri değildir? Sadece
4:38
bu olmazsa olmaz üçlüyü hatırlamanız
4:41
bile o soruyu saniyeler içinde çebinize
4:43
koymanızı sağlayacaktır. 3üncü teorik
4:46
modülümüze korelasyon ve regresyona
4:48
geçiş yapıyoruz. Artık tekil
4:50
tahminlerden sıyrılıp büyük resmi
4:52
görmeye, değişkenler arasındaki o gizli
4:55
kalmış güçlü örüntüleri keşfetmeye
4:57
başlıyoruz. Hepimizin aşina olduğu o
5:00
küçük R harfi ile simgelediğimiz
5:02
korelasyon katsayısı bize iki değişken
5:05
arasındaki doğrusal ilişkinin hem yönünü
5:08
hem de gücünü tek bir sihirli sayıyla
5:10
söyler. Ve buradaki en hayati detay ne
5:13
biliyor musunuz? Matematiksel olarak bu
5:15
ratsısı -1 ile +1 arasına adeta sıkışıp
5:19
kalmıştır. Gidip de -2 veya +1,5 gibi
5:22
bir değer alması imkansızdır. -1
5:25
mükemmel ters ilişkiyi + 1 mükemmel
5:27
doğru orantılı ilişkiyi ifade eder.
5:30
0ırsa kardeşim bu ikisi arasında hiçbir
5:32
doğrusal ilişki yok. tamamen alakasızlar
5:35
diye bağırır. Burada bence istatistiğin
5:37
en zarif, en harika matematiksel
5:40
dengelerinden biri yatıyor. Bir tarafta
5:42
ratsısının karesini alarak ulaştığımız
5:45
belirginlik, diğer adıyla determinasyon
5:47
katsayısı var. Bu oran bir değişkenin
5:49
diğerindeki değişimi ne kadar
5:51
açıklayabildiğini gösterir. Diğer
5:52
taraftaya 1'den bu r²are değerini
5:55
çıkardığımızda elimizde kalan
5:57
belirsizlik katsayısı bekliyor. Bunu
5:59
tahta revalinin iki ucu gibi düşünün.
6:01
Birbirinin tam tersi. Eğer r²are %80
6:03
çıkıyorsa geriye kalan o %20'lik kısım
6:06
modelimizin boyunu aşan açıklayamadığı
6:08
belirsizliktir. Sınavda size biri
6:10
verilirse diğerini bulmak için tek
6:12
yapmanız gereken birden çıkarmak. Resmen
6:14
çocuk oyuncağı. Peki diyelim ki
6:17
aralarında bir ilişki var ama kim kimi
6:19
etkiliyor? Dümeni kim tutuyor? İşte tam
6:21
bu noktada sahneye regresyon çıkıyor.
6:24
Regresyon bağımsız değişkenin bağımlı
6:26
değişken üzerindeki o sebep sonuç
6:28
etkisini alır ve bunu bizim için bir
6:30
denklemle modeller. Artık sadece
6:32
birlikte hareket ediyorlar demekle
6:34
kalmıyoruz. Gelecekteki değerleri çatır
6:36
çatır tahmin edebilecek bir formül
6:38
yazıyoruz. Bir de ufak bir not. Eğer
6:40
elinizdeki değişkenler sayısal değil de
6:42
mesela cinsiyet veya eğitim durumu gibi
6:45
kategorik değişkenlerse o zaman
6:47
aralarındaki ilişkiyi sınamak için o
6:49
meşhur hikare testini kullanıyorsunuz.
6:51
Bu ayrım sınavda her zaman hayat
6:53
kurtarır. Benden söylemesi. Ve nihayet
6:56
4. son bölümümüz. Sınav için son
6:59
hazırlıklar. Teorik yükü zihnimize
7:01
başarıyla klasörledik. Bence harika iş
7:03
çıkardık. Şimdi enerjinizi yüksek tutun.
7:05
Çünkü artık testin gerçekliğine adım
7:08
atma, pratik yapma zamanı. Lolo Nolo
7:10
tarafından sizler için özel olarak
7:12
hazırlanmış bu harika çalışma setinde
7:15
sizi tam olarak 25 adet solu bekliyor.
7:19
Bu rakam kesinlikle rastgele seçilmiş
7:21
değil. Tamamen o final sınavının
7:23
formatına ve temposuna birebir alışmanız
7:26
için tasarlandı. Ve işin en heyecan
7:29
verici tarafı ne biliyor musunuz? Bu 25
7:31
sorunun tam 20 tanesi doğrudan 2025-2026
7:36
Bahar Dönemi istatistik analiz a
7:38
kitapçığından süzülüp geldi. Yani bu şu
7:41
an yapabileceğiniz en gerçek, en güncel
7:44
ve en doğrudan hedefe yönelik sınav
7:46
pratiği demek. Resmen sınavın tam
7:48
kalbinden alınmış sorularla
7:49
yüzleşeceksiniz.
7:51
Geriye kalan 5 soru mu? İşte onlar
7:54
lolono.com ekibi tarafından sizin o
7:57
kavramsal ustalığınızı, konunun
7:59
mantığını gerçekten kavrayıp
8:01
kavramadığınızı test etmek için özenle
8:03
eklendi. O 20 soruyu sadece ezberleyip
8:06
geçmediğinizi, işin felsefesini
8:08
anladığınızı bu beş altın soru
8:10
kanıtlayacak. Peki tüm bu hazırlıktan
8:13
sonra soruyorum size. Bilginizi test
8:15
etmeye gerçekten hazır mısınız? Bugün
8:18
örneklemenin temellerinden regresyonun
8:20
denklemlerine kadar ihtiyacımız olan tüm
8:22
kilit noktaları masaya yatırdık. Şimdi
8:24
tüm bu güvenle o 25 soruluk pratik teste
8:27
girme zamanı. Unutmayın arkadaşlar
8:29
istatistik sadece kuru sayılarla
8:31
uğraşmak değil. O sayıların arkasındaki
8:33
dünyayı okuma sanatıdır. Peki sınav
8:35
kağıdı önünüze geldiğinde sizin
8:37
verileriniz size nasıl bir hikaye
8:39
anlatacak? Gidin ve o testin tadını
8:41
çıkarın. Başarılar.
#Jobs & Education