Up next in 10
Auzef İşyerlerinde Gürültü ve Kontrolü 2025-2026 Final Soruları
https://lolonolo.com/2026/08/24/isyerlerinde-gurultu-ve-kontrolu-2025-2026-final-sorulari/
auzef, iş sağlığı ve güvenliği, İş Sağlığı ve Güvenliği, İşyerlerinde Gürültü Ve Kontrolü
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
LOLO platformuna hoş geldiniz. Bu
0:02
dersimizde iş yerlerinde gürültü ve
0:04
kontrolü 2025-2026
0:07
final soruları konularını ve sorularını
0:09
inceliyoruz. Gündemimiz oldukça net.
0:11
Önce sesin fiziğine bakacağız. Ardından
0:14
gürültü kontrolü ve limitler diyeceğiz.
0:16
Sonra kulak koruyucuları ve şu meşhur
0:19
hesaplamaları halledip risk
0:20
değerlendirmesiyle kapanış yapacağız.
0:23
Yoğun notları sınavda hayat kurtaracak
0:25
ve efsaneleri yerle bir edecek bir yol
0:27
haritasına dönüştürüyoruz. Hazırsanız
0:30
hemen başlayalım. 1ci bölüm sesin
0:33
fiziği. Biliyorsunuz iş yerindeki
0:35
gürültüyü kontrol altına alabilmek için
0:37
önce o düşmanı yani sesi fiziksel olarak
0:40
tam anlamıyla çözmemiz şart. Bakalım
0:43
frekans neymiş? Kısaca birim zamandaki
0:46
titreşim sayısıdır. Biliyorsunuz ses
0:48
dalgaları gaz, sıvı veya katı ortamlarda
0:51
ilerleyerek enerjisini taşır. Ama asıl
0:53
olay sınavda karşınıza çıkacak o sihirli
0:56
kelimede yani oktav bandında. Şunu asla
0:59
unutmayın. Oktav bandında üst sınır alt
1:02
sınırın tam olarak ama tam olarak iki
1:04
katı olmak zorunda. Yani alt sınır 22 Hz
1:07
ise üst sınır direkt 44 Hz olacak. Bu
1:10
iki katı kuralını şimdiden cebinize
1:12
koyun. Şimdi sınavda herkesin ama
1:14
herkesin düştüğü o klasik tuzağa geldik.
1:17
Neymiş efendim? Dalga boyu kısaysa birim
1:19
zamana daha az dalga sığarmış. Yok ya
1:21
kesinlikle böyle bir şey yok. Gerçek şu:
1:23
Dalga boyu kısaysa o birim zamana çok
1:26
daha fazla dalga sığar. E bu da ne
1:27
demek? Tabii ki daha yüksek frekans
1:29
demek. Şıklarda o daha az dalga sığar
1:32
efsanesini gördüğünüz an üstünü çizin
1:34
gitsin. Kısa dalga boyu yüksek
1:36
frekanstır. Nokta. Tabii sahaya
1:38
çıktığınızda makineler her zaman aynı
1:40
tonda çalışmıyor değil mi? Ses bir
1:42
artıyor, bir azalıyor. İşte tam da bu
1:45
noktada yani kararsız ve sürekli
1:47
değişkenlik gösteren gürültüleri ölçmek
1:49
için eşdeğer ses düzeyini yani LEQ
1:53
parametresini kullanıyoruz. Kararsız ve
1:55
değişken gürültümü gördünüz. Cevabı
1:57
yapıştırın. L EQ. Ve geldik kesinlikle
2:01
adınız gibi bilmeniz gereken o sayıya.
2:03
10 üzeri -12 watt. Akustik hesaplamalar
2:06
yaparken tüm dünyada geçerli olan
2:08
uluslararası referans ses gücü sabiti
2:10
tam olarak budur. Sınavda bu sabit değer
2:13
sorulduğunda 10 üzeri -12'yi ve watt
2:16
birimini hemen hatırlamalısınız. Bu
2:18
inanın bana çok kritik. İkinci bölüm,
2:20
gürültü kontrolü ve yasal limitler. Peki
2:24
işin fiziğini anladık. Şimdi sıra bu
2:27
gürültüyü sahada nasıl
2:28
dizginleyeceğimizde ve asla aşmamamız
2:30
gereken o yasal sınırlarda. Sahada
2:33
gürültüyle savaşırken elimizde harika
2:35
mühendislik ve idari yöntemler var.
2:37
Kaynaklı araya bariyer koymak, eski
2:40
makineyi yenisiyle değiştirmek ya da
2:42
mesafeyi artırmak gibi. Harika. Ama
2:45
bakın sınavda hep bir şıka makineyi
2:47
boyamak yazar. İnanın bana makineyi
2:49
pembeye de boyasanız o gürültü azalmaz.
2:52
Makineye boyama işlemi kesinlikle
2:53
geçerli bir gürültü kontrol önlemi
2:55
değildir. Bu çeldiriciye sakın düşmeyin.
2:58
Bir de şu iki kavram çok karışır. Ses
3:01
emici malzemelerle ses yalıtım
3:03
malzemeleri. Olay aslında çok basit.
3:07
Eğer bir odayı ses emici malzemeyle
3:09
kaplarsanız sadece içerideki yankıyı
3:12
engellersiniz. Ama sesin duvarın
3:14
arkasına geçmesini yani iletimini
3:17
engellemek istiyorsanız o zaman
3:19
kesinlikle yalıtım malzemesi
3:20
kullanmalısınız.
3:22
Yani emici malzeme sesi içeride
3:24
hapseder. Yalıtım ise duvarı aşmasını
3:27
engeller. Fark bu kadar net. Ve işte
3:30
karşınızda asla ama asla geçemeyeceğiniz
3:33
o kırmızı çizgi 87 desbel.
3:36
Yönetmeliğimiz çok açık. Haftalık
3:39
gürültü maruziyet düzeyi hiçbir koşulda
3:41
hiçbir mazeretle 87 desibeli aşamaz. Bu
3:44
bizim kesin yasal tavan sınırımızdır.
3:48
Peki o zaman 85 dbel ne işe yarıyor?
3:51
Bakın 87 ile 85'i birbirine
3:54
karıştırmamak hayati önem taşıyor. 85
3:57
desibel bizim en yüksek maruziyet etkin
4:00
değerimiz. Yani ortam gürültüsü 85'i
4:04
bulduğu an işler değişir. Artık okula
4:07
koruyucuları takmak bir tercih değil.
4:09
Mecburi bir durumdur. Özetle 85'te
4:12
kulaklığı takmak zorundasın. 87 ise
4:15
hiçbir şekilde geçemezsin. 3. bölüme
4:18
geçiyoruz. Kulak koruyucular ve
4:20
hesaplamalar. Madem 85 desibeli gördük,
4:23
o kulaklıklar takılacak. Peki ama doğru
4:26
donanımı nasıl seçeceğiz ve sınavın o en
4:29
çok terleten kısmına hesaplamalara nasıl
4:31
yaklaşacağız? Gelin yakından bakalım.
4:34
Kulak koruyucu seçimi sadece ortam 80
4:36
desibeli geçtiği diye rastgele yapılmaz.
4:39
Gürültü azaltma oranı, hijyen, riskin
4:42
boyutu hepsi devrede. Özellikle şu
4:44
manşon tipi yani kulak kepçesini tamamen
4:46
saran kulaklıkları biliyorsunuz.
4:48
Bunların iki büyük derdi vardır. 1.
4:51
Baret veya iş güvenliği gözlüğü ile
4:53
birlikte kullanmak tam bir işkencedir.
4:55
2. Ortam biraz sıcaksa fena halde
4:58
terletir ve ciddi rahatsızlık verir.
5:00
Sınavda manşon kulaklığın zayıf yönleri
5:02
denince hemen bu iki maddeyi arayın ve
5:05
geldik herkesin korkulu rüyası olan o
5:08
meşhur hesaplama sorusuna. Aslında
5:10
mantığı o kadar basit ki diyelim ki
5:13
ortamda 120 desibel gürültü var ve
5:15
elimizdeki kulaklığın ener değeri 31. Ne
5:18
yapıyoruz? 1ci adım kulaklığın
5:21
değerinden yani 31'den her zaman 7
5:23
çıkarıyoruz. Kaldı mı 24? 2. adım bu
5:27
24'ü hemen 2'ye bölüyoruz. Eee var 12.
5:30
Bu 12 ne biliyor musunuz? Kulaklığımızın
5:33
gerçek koruma gücü. Son adımdaysa
5:35
ortamdaki 120 desibelden bu 12'yi
5:38
çıkarıyoruz. Sonuç 108 desibel. Bu dör
5:41
adımı aklınıza iyice kazıyın. Sınavda
5:43
sayılar değişecek ama uygulayacağınız
5:45
işlem sırası harfiyen bu olacak. 4.üncü
5:49
ve son bölümümüz risk değerlendirme
5:51
yöntemleri. Fiziği, kuralları ve
5:54
matematiği hallettik. Şimdi bir adım
5:56
geriye çekilip profesyonellerin bu
5:58
tehlikeleri nasıl sınıflandırdığına ve o
6:00
büyük tabloya nasıl baktığına
6:02
odaklanacağız. Karşımıza çıkan ilk
6:04
analitik yöntem FMA yani hata türleri ve
6:08
etkileri analizi. Soruda olası hataların
6:11
sayısal ve analitik olarak
6:13
değerlendirilmesinden bahsediyorsa cevap
6:15
şüphesiz FMA'dır. Bu metot adeta bir
6:19
hata avcısı gibi çalışır. Hataları
6:21
gerçekleşmeden yakalayıp onlara sayısal
6:23
bir değer biçer. Fimea'nın hemen
6:25
ardından hata ağacı analizi kısa adıyla
6:28
FT gelir. Bu da tümden gelim mantığıyla
6:31
yani en tepeden aşağıya inerek olayları
6:35
V veya gibi mantık kapılarıyla birbirine
6:37
bağlar. Peki Fimeadan farkı ne? Tabii ki
6:40
bu görsel ağaç yapısı. Hatta o
6:43
şemalardaki dikdörtgen sembolü var ya o
6:45
öylesine çizilmiş bir şey değildir. O
6:47
dikdörtgenler mantık kapılarıyla
6:50
bağlanan ara olayları temsil eder.
6:52
Sınavda bu sembolün anlamını aklınızdan
6:54
çıkarmayın. Peki tüm bu
6:56
değerlendirmeleri yaparken tehlikeleri
6:58
nasıl gruplandırıyoruz? Literatürde beş
7:01
ana tehlike sınıfımız var. Gürültü gibi
7:04
fiziksel tehlikeler, kimyasallar,
7:06
biyolojik ajanlar, stresi barındıran
7:09
psikososyal faktörler ve tabii ki duruş
7:11
bozukluklarına yol açan ergonomik
7:13
tehlikeler. Tüm iş güvenliği dünyası bu
7:16
beş temel direk üzerine kuruludur. İşte
7:19
tam da burada kapanışa geçerken size
7:21
sınavın en sinsi tuzağını açıklıyorum.
7:24
Sorularda aşağıdakilerden hangisi ana
7:27
tehlike sınıflarından biri değildir
7:29
derler ve şıklara çok havalı duran
7:31
nörolojik tehlikeler seçeneğini
7:33
iliştiriverirler. Sakın ama sakın buna
7:36
düşmeyin. İş sağlığı ve güvenliğinde
7:38
nörolojik diye ayrı bir temel tehlike
7:40
sınıfı yoktur, olmamıştır. Bu tamamen
7:43
aklınızı karıştırmak için oraya konmuş
7:45
bir yemdir. Görültü aslında sadece
7:48
kulağımıza gelen bir ses değil, sahada
7:50
çok iyi yönetmemiz gereken büyük bir
7:52
fiziksel güçtür. Bugün sınırları,
7:55
kuralları ve o kritik hesaplamaları hep
7:57
birlikte çözdük. Bu derse ve yıla ait
7:59
çıkmış soruları kendiniz deneme sınavı
8:01
formatında çözmek ve kendinizi test
8:03
etmek için lolonolo.com adresini ziyaret
8:06
edebilir, bu içeriğin altındaki açıklama
8:08
kısmında yer alan bağlantıya
8:09
tıklayabilirsiniz.
Jobs & Education