Up next in 10
Auzef Gelişimsel Psikopatoloji 2025-2026 Final Soruları
https://lolonolo.com/2026/06/21/gelisimsel-psikopatoloji-2025-2026-final-sorulari/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese merhaba. Gelişimsel
0:02
psikopatoloji finallerine hazırlananlar
0:04
toplanın doğru yerdesiniz. Bu incelemede
0:07
sınavda karşınıza çıkması son derece
0:10
muhtemel olan 25 soruluk seti temel
0:12
alarak en kritik kavramları ve tanı
0:15
kategorilerini hep birlikte çözeceğiz.
0:17
Amacımız sadece kuru kuruya ezber yapmak
0:19
değil işin asıl mantığını kavramak.
0:22
Hazırsanız kahvelerinizi alın, not
0:24
defterlerinizi açın. Çünkü bu çalışma
0:27
sizin için tam anlamıyla bir kurtarıcı
0:29
olacak. Bugün hızla üzerinden
0:31
geçeceğimiz yol haritamız şöyle. Önce
0:33
gelişimsel psikopatoloji bakış açısı,
0:36
ardından nörogelişimsel bozukluklar,
0:38
3üncü sırada kaygı ve duygu durum, sonra
0:40
davranım, yeme ve uyku sorunları ve son
0:43
olarak psikolojik dayanıklılık. Birinci
0:45
bölüm, gelişimsel psikopatoloji bakış
0:47
açısı. Bakın, uzun bozukluk listelerini
0:50
ezberlemeye başlamadan önce çocuk
0:52
psikolojisine tam olarak nasıl
0:54
yaklaşmamız gerektiğini anlamamız şart.
0:56
Çerçeveyi bir kere doğru çizersek içini
0:58
doldurmak inanın çok kolay. Burada
1:00
inanılmaz güçlü bir felsefe var. Bir
1:03
çocuğun zihinsel sağlık sonuçlarını
1:05
şekillendiren şey aslında başından geçen
1:07
olayların ta kendisi değil. Çocuğun iç
1:09
dünyasında bu olayları nasıl
1:11
yorumladığıdır. Sınavda bu kavramsal
1:13
vurguyu aklınızdan hiç çıkarmayın. Çünkü
1:16
klinik tablonun asıl belirleyicisi her
1:18
zaman bu öznel algıdır. Şimdi geldik
1:20
karşınıza kesinlikle çıkacak o iki
1:22
kritik kavrama. Çoklu sonuçluluk yani
1:25
multiinality çocukların tamamen aynı
1:27
risk faktörüyle yola çıkıp günün sonunda
1:30
yepyeni ve bambaşka sonuçlara
1:31
ulaşmasıdır. Eş sonuçluluk yani
1:34
equifinality ise bunun tam tersi.
1:36
Tamamen farklı yollardan, farklı
1:38
deneyimlerden gelen çocukların aynı
1:39
psikolojik sonuca aynı noktaya
1:41
ulaşmasıdır. Sınav anında bu ikisini
1:44
birbirine karıştırmamak için bu ayrımı
1:46
şimdiden zihninize iyice kazıyın. İkinci
1:49
bölüm: Nörogelişimsel bozuklukları
1:51
anlamak. Temel bakış açımızı
1:53
oturttuğumuza göre DSM5 kategorileriyle
1:56
ve B'nin yapısal kablolanmasıyla devam
1:59
edelim. Otizm spektrum bozukluğu tanısı
2:01
için bilmeniz gereken iki mutlak
2:03
tartışmasız kriter var. Soruyu
2:05
gördüğünüz an gözünüzün araması gereken
2:07
iki şey şudur. 1. Sosyal iletişimdeki
2:10
net yetersizlikler. İki sınırlı veya
2:12
sürekli tekrar eden yineleyici
2:14
davranışlar. Bu iki temel alan olmazsa
2:16
olmazdır. Kesin bilgi. Gelelim özgül
2:19
öğrenme bozukluklarına. Burada sınırları
2:21
net çizmek çok önemli. Disleksi okuma
2:24
alanındaki diskalkülü, matematiksel
2:26
hesaplamalardaki disk grafiği ise yazılı
2:29
ifadedeki zorlukları temsil eder. Çoktan
2:31
seçmeli sorularda bu üçlüyü şıp diye
2:34
eşleştirebilmek size doğrudan çok rahat
2:36
bir puan kazandıracak. Şimdi arka arkaya
2:39
birkaç kritik istatistik vereceğim.
2:41
Hazır olun. Dikkat eksikliği ve
2:43
hiperaktivite bozukluğu yani DHB dünya
2:46
çapında çocukların tam %5 ila 10'unu
2:48
etkiliyor. Şöyle düşünün. 40 kişilik
2:51
standart bir sınıf hayal edin. Bu o
2:53
sınıfta en az iki veya ü çocuk demek.
2:55
Açıkçası bu gerçekten çok yüksek ve
2:58
yaygın bir oran. Buna hemen zihinsel
3:00
yetersizlik takip ediyor. Bunun genel
3:02
görünme sıklığı %1 ila 3 arasında. Ve
3:06
size ufak bir sınav tiosu vereyim. Eğer
3:09
hangi düzeyinin en sık görüldüğü
3:11
sorulursa hiç düşünmeden hafif düzeyde
3:14
olanın en yaygın form olduğunu
3:15
işaretleyin. Bu sayısal seriyi obsesif
3:18
kompulsif bozukluk ile yani OKB ile
3:21
tamamlayalım. OKB'nin yaşam boyu görülme
3:24
yaygınlığı yaklaşık %2 ila 3 civarında.
3:27
Toparlayalım. DHB için %510, zihinsel
3:30
yetersizlik için %13 ve OKB için %23
3:34
dedik. Bu oranları hafızanıza dikkatle
3:37
kilitleyin. Diğer ana kategoriye
3:39
atlamadan önce araya sınavda hızlıca
3:42
işaretleyip geçebileceğiniz yüksek
3:43
puanlı bir bilgi daha sıkıştırayım.
3:46
Çocukluk çağında en sık rastlanan dil ve
3:48
konuşma bozukluğu sesletim bozukluğudur.
3:50
Yani halk arasındaki adıyla artikülasyon
3:53
sorunları. 3üncü bölüm. Kaygı ve duygu
3:56
durum bozuklukları. Odağımızı sadece
3:58
beynin nörolojik gelişiminden çıkarıp
4:00
işin içine duyguları kattığımızda
4:02
içselleştirme bozukluklarının çocuklarda
4:05
nasıl iki farklı uca gidebildiğini çok
4:07
net görüyoruz. Ayrılma anksiyetesinde
4:09
mesele bağlanılan kişiden kopmaya karşı
4:12
duyulan ve sıklıkla okul reddiyle
4:14
sonuçlanan o aşırı kaygıdır. Oysa
4:17
depresyona baktığımızda tablo değişir.
4:19
Mutsuzluk, hiçbir şeyden zevk alamama
4:22
yani anhedoni, belirgin uyku ve iştah
4:24
sorunları baş gösterir. Hatta en
4:26
önemlisi çocuklardaki depresyon genelde
4:29
yetişkinlerdeki o tipik içe
4:31
kapanıklıktan ziyade çabuk öfkelenme ve
4:33
aşırı sinirlilik haliyle kendini belli
4:35
eder. Bakın burası sınavlarda
4:37
öğrencilerin en çok tuzağa düştüğü çok
4:40
kritik bir tanısal detay. Bir çocuğa
4:42
sosyal anksiyete tanısı koyabilmeniz
4:44
için o yoğun kaygının sadece otorite
4:46
figürleriyle veya erişkinlerle girdiği
4:48
ortamlarda yaşanması yetmez. Bu kaygının
4:51
mutlaka kendi akranlarıyla,
4:53
arkadaşlarıyla girdiği sosyal ortamlarda
4:55
da gözlemlenmesi gerekir. Bu detay
4:57
gerçekten altın değerinde. Stres
4:59
faktörüyle tetiklenen durumları yan yana
5:01
koyduğumuzda ayrım aslında çok
5:03
netleşiyor. Akut stres bozukluğu ve
5:05
travma sonrası stres bozukluğu
5:07
isimlerinden de anlayacağınız gibi
5:08
ortada yaşanan belirli bir travmatik
5:10
olaydan sonra başlar. Fakat tepkisel
5:12
bağlanma bozukluğu oldukça farklıdır.
5:15
Burada tetikleyici faktör çocuğun
5:16
bebekliğinden veya erken çocukluğundan
5:18
gelen içinde ciddi bir ihmal barındıran
5:21
o karanlık patolojik bakım öyküsüdür. 4.
5:24
bölüm: Davranım, yeme ve uyku sorunları.
5:27
İşsel acılardan çıkıp düş dünyaya
5:29
yansıyan o gözlemlenebilir davranışsal
5:32
belirtilerin dünyasına girdiğimizde
5:34
yıkıcı davranış bozuklukları kümesiyle
5:36
karşılaşıyoruz. Karşı gelme bozukluğu,
5:38
davranım bozukluğu ve kleptomani. Ancak
5:41
burada davranım bozukluğunun altını
5:42
fosforlu kalemle çizmek zorundayız.
5:44
Çünkü bakın bu bozukluk sıradan bir
5:46
yaramazlık ya da inatlaşma falan
5:48
değildir. Başkalarının temel haklarının
5:50
ve toplumsal normların son derece ağır
5:52
bir şekilde ihlal edilmesidir. İşin
5:54
içine yalan, hırsızlık veya fiziksel
5:57
zarar verme girer. Yemi bozukluklarında
5:59
karşımıza çıkan arfidi diğerlerinden
6:01
ayıran çok keskin, çok net bir çizgi
6:03
var. Anoreksia gibi hastalıklarda temel
6:06
itici güç kilo almaktan ölüseğe
6:08
korkmaktır. Değil mi? Ama Arfit'te bu
6:10
kesinlikle yoktur. Çocuğun yemeği
6:12
reddetmesinin sebebi yiyeceğin kokusu,
6:14
dokusu veya yutma korkusu gibi
6:16
şeylerdir. Ortada bir kilo alma korkusu
6:19
veya bozulmuş bir beden algısı asla söz
6:22
konusu değildir. Klinikte de sınavlarda
6:24
da zaman çizergeleri her zaman en iyi
6:26
dostunuzdur. Eğer karşınızda idrar
6:29
kaçırma üzerinden bir enürezis sorusu
6:31
varsa çocuğun gelişimsel olarak 5 yaşını
6:34
mutlaka doldurmuş olması gerektiğini
6:35
aramalısınız. Tik bozukluklarının tipik
6:38
başlama yaşı ise genelde 4 ila 6 yaş
6:40
aralığıdır. Emin olun bu yaş sınırlarını
6:42
bilmek şıkları elerken işinizi inanılmaz
6:45
kolaylaştıracak. Konu uyku sorunlarına
6:47
geldiğinde teorik yaklaşımlar o günlük
6:49
pratiklerle birleşir. Çocuğun sağlıklı
6:51
bir uyku döngüsüne sahip olması için en
6:53
temel uyku hijyeni kurallarından biri
6:55
nedir biliyor musunuz? Çocuğun yatak
6:57
odasında kesinlikle bir televizyon veya
7:00
benzeri bir ekranın bulunmamasıdır.
7:02
Söylemesi ve uygulaması çok basit ama
7:04
psikolojik önlemi gerçekten devasa. 5.
7:07
ve son bölüm. Psikolojik Dayanıklılık ve
7:09
son çıkarımlar. İncelememizi yavaş yavaş
7:12
toparlarken biraz da büyük resme
7:14
bakalım. Bir çocuğun zihinsel dünyasını
7:16
temelinden sarsan faktörlerle onu
7:18
koruyan faktörler arasındaki o büyük
7:20
zıtlığa odaklanalım. Özellikle de
7:22
ergenlik döneminde ergenlerde intihar
7:25
riskini en dramatik şekilde artıran
7:26
şeylerin başında cinsel istismar, madde
7:29
kullanımı ve tabii ki günümüzün en
7:31
tehlikeli gerçeği olan siber zorbalık
7:33
geliyor. Ancak terazinin diğer kefesinde
7:36
inanılmaz bir güce sahip olan sağlam ve
7:38
tutarlı bir aile yapısı var. Gerçekten
7:41
de güçlü bir aile bağının o klinik
7:43
tablodaki koruyucu etkisi muazzamdır.
7:45
Peki nedir bu meşhur psikolojik
7:47
dayanıklılık veya resilience? Aslında en
7:50
can alıcı nokta şu. Bu kavram hayatta
7:53
hiçbir zorlukla karşılaşmamak veya hiç
7:55
acı çekmemek anlamına gelmez. Tam aksine
7:58
kişi ağır stres ve olumsuz koşullarla
8:01
yüz yüze kalsa bile sağlıklı bir
8:03
adaptasyon geliştirebilmesi,
8:04
işlevselliğini sürdürüp hayata uyum
8:06
sağlamaya devam edebilmesidir. Kısacası
8:09
kırılmadan esneyebilme yeteneğidir. Ve
8:12
böylece bu açıklayıcı rehberimizin
8:14
sonuna geldik. Ayrılmadan önce size
8:16
bırakmak istediğim temel bir soru var.
8:18
Finallerdeki o 25 soruyu başarıyla
8:20
geçtikten sonra zihninize kazıdığınız
8:22
tüm bu klinik bilgileri gerçek dünyada
8:24
çocukların ve ergenlerin o psikolojik
8:26
dayanıklılığını inşa etmek için nasıl
8:28
kullanacaksınız? Sadece uzaktan tanı
8:30
koyan biri mi olacaksınız yoksa
8:32
hayatlara dokunup o dayanıklılığı ilmek
8:34
ilmek ören biri mi? Sınavlarınızda
8:36
hepinize şimdiden sonsuz başarılar
8:38
diliyorum. Öğrenmeye, araştırmaya ve
8:40
sorgulamaya devam edin. Bir sonraki
8:42
incelememizde görüşmek üzere. Hoşça
8:44
kalın.
Jobs & Education