Up next in 10
Auzef Değerlendirme ve Dönem Sonu İşlemleri 2025-2026 Vize Soruları
https://lolonolo.com/2026/05/23/degerlendirme-ve-donem-sonu-islemleri-2025-2026-vize-sorulari/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Hoş geldiniz. Vizeler kapıda biliyorum.
0:03
Bugün sizinle yaklaşan sınavlarınız için
0:05
hayat kurtaracak bir analiz yapacağız.
0:08
Çoğu zaman muhasebe kuralları dışarıdan
0:10
bakıldığında aman ne sıkıcı sadece
0:12
ezberlenmesi gereken bir yığın kural
0:14
gibi görünür. Aslında bu kuralların
0:17
arkasında bir şirketin finansal
0:19
röntgenini çekmemizi sağlayan harika bir
0:21
mantık var. Bu incelememizde dönem sonu
0:24
işlemlerinin o karmaşık görünen yapısını
0:26
alıp tıkır tıkır işleyen mantıksal bir
0:29
çerçeveye oturtacağız. Hazırsanız not
0:31
defterlerinizi açın. Çünkü bilmeniz
0:33
gereken tüm kilit noktaları doğrudan
0:36
kaynaklarımızdan süzüp önünüze
0:37
getiriyorum. Hemen yol haritamıza bir
0:39
göz atalım. 4. ana durağımız var. 1
0:42
numara stok ve varlık değerleme 2.
0:45
Menkul kıymetlerin raporlanması. 3.
0:48
Amortisman ve finansman maliyetleri ve
0:50
son olarak 4. kapanış kayıtları. Yani
0:53
aslında bir işletmenin fiziksel
0:55
stoklarından başlayıp o koca defterleri
0:57
kapatana kadar geçen tüm o varlık yaşam
1:00
döngüsünü adım adım izleyeceğiz. Birinci
1:02
bölümümüz stok ve varlık değerleme.
1:05
Varlık yaşam döngüsünün en başına
1:07
işletmenin deposunda fiziken tuttuğu
1:09
ürünlere gidiyoruz. Düşünün yıl sonu
1:12
gelmiş. Bu ürünlerin tam olarak ne
1:14
değerde olduğunu bilmemiz şart değil mi?
1:16
Çünkü tüm o finansal tablolarınızın
1:18
temelini işte bu rakamlar oluşturuyor.
1:21
Stok değerlemesi dediğimizde aklınıza
1:23
kazımanız gereken tartışmasız en önemli
1:25
altın kural şudur. Stokları her zaman
1:28
maliyet değeri ile net gerçekleşebilir
1:30
değerini kıyaslayıp hangisi daha düşükse
1:32
onun üzerinden değerleyeceksiniz. Neden
1:35
mi düşük olanı seçiyoruz? Çünkü
1:37
muhasebede her zaman temkinli olmak yani
1:39
ihtiyatlık esastır. Elimizdeki
1:41
varlıkları sanki çok daha değerliymiş
1:43
gibi gösterip kimseyi, özellikle de
1:45
yatırımcıları kandıramayız. Bu kural
1:48
tablolarınızın gerçeği söylemesini
1:50
garanti altına alır. Peki varsayalım ki
1:53
işler ters gitti ve o stokların değeri
1:56
maliyetin altına düştü. O zaman ne
1:59
olacak? Muhasebenin buna verdiği tepki
2:01
çok nettir. Hemen bir değer düşüklüğü
2:04
kaydı yapmanız gerekir. Kural çok açık.
2:06
Sınavda da karşımıza çıkar. Stok, değer
2:09
düşüş zararı hesabını borçlandırıyoruz
2:11
ve bunun karşılığında stok değer düşüş
2:14
karşılığı hesabını alacaklandırıyoruz.
2:16
İşte bu kadar. Bu basit ama kritik kayıt
2:19
zararı doğrudan gelir tablosuna
2:20
taşımanızı sağlarken bilançonuzu da
2:23
anında düzeltiyor. Yemmeye kaydının
2:25
yönlerine dikkat edin. Borç ve alacak
2:27
tarafını sakın karıştırmayın. Şimdi
2:29
burada bence asıl ilginç olan bir
2:31
kavrama geliyoruz. Geri kazanılabilir
2:33
tutar. Bu kavram aslında bizim daha
2:35
büyük çaplı varlık değer düşüklüğü
2:37
testlerimiz için nihai bir referans
2:39
noktasıdır. Olay şu: Elimizdeki bu
2:41
varlığı hemen satsak ne kadar nakit elde
2:44
ederiz? Yani net satış değeri nedir?
2:46
Diğer taraftan satmasak da işletmede
2:49
kullanmaya devam etsek bize ne kadar
2:51
nakit yaratır? Yani kullanım değeri
2:53
nedir? İşte muhasebe burada rasyonel
2:55
davranır. Bu iki seçenekten hangisi daha
2:58
yüksekse geri kazanılabilir tutar olarak
3:00
onu seçersiniz. Mantıklı değil mi? Zaten
3:03
akıllı bir işletme sahede de en çok
3:05
fayda sağlayacağı yolu seçmez mi? Bu
3:07
testi yaparken panik yapmanıza hiç gerek
3:10
yok. Önünüzde sadece üç mantıksal adım
3:13
var. Önce az önce bahsettiğimiz o geri
3:15
kazanılabilir tutarı bir kenara yazın.
3:18
Sonra dönüp muhasebe kayıtlarınıza
3:20
bakın. Yani varlığın defter değerine
3:22
kadar. Ve son vuruş. Eğer defter
3:25
değeriniz o bulduğunuz geri
3:27
kazanılabilir tutardan yüksekse
3:29
tebrikler. Şaka yapıyorum. Kekte tebrik
3:32
edilecek bir durum değil. Çünkü aradaki
3:34
farkı anında değer düşüklüğü zararı
3:36
olarak kaydetmeniz gerekiyor. Sonuçta
3:38
bir varlığı size sağlayacağı faydadan
3:41
daha yüksek bir rakamla bilançoda
3:42
tutamazsınız.
3:44
İkinci bölümümüz menkul kıymetlerin
3:46
raporlanması. Şimdi bu değerleme
3:48
mantığını alıp finansal piyasalara yani
3:51
hisse senetleri ve tahviller dünyasına
3:53
taşıyalım. Sonuçta şirketler sadece
3:56
depoda mal tutmuyor. Paralarını finansal
3:58
piyasalarda da değerlendiriyorlar.
4:01
Sınav kağıdınızda hayat kurtaracak o
4:03
keskin ayrıma geldik. Bir şirketin
4:05
menkul kıymeti neden elinde tuttuğu, o
4:07
kıymetin nasıl muhasebeleştirileceğini
4:09
tamamen değiştirir. Eğer alım satımsa
4:12
yani şirket kısa vadeli kar peşindeyse o
4:14
zaman dönem sonundaki değer değişimleri
4:16
doğrudan kar zarar tablosuna bir tokat
4:19
gibi çarpar. karınızı veya zararınızı
4:21
anında etkiler. Ama yok bu menkul kıymet
4:24
satışa hazır kategorisinde ise o
4:26
değerleme farkları kar zarar tablosunun
4:28
hiç yanından bile geçmeden doğrudan
4:30
bilançodaki öz kaynaklar hesabına park
4:32
edilir. Bu ayrımı kafanıza oturturanız
4:35
finansal tabloları okumak çocuk oyuncağı
4:37
olur. Hisse senetlerindeki o karmaşık
4:40
piyasa dalgalanmalarını bir kenara
4:42
bırakın. Çünkü tahvillerde durum çok
4:44
daha temiz. Tahvillerde büyük bir
4:46
istisna var ve buna dikkat etmenizi
4:48
istiyorum. Tahviller sırf onları satın
4:51
almak için cebinizden çıkan o gerçek
4:53
tutar yani edinim maliyeti üzerinden
4:55
deftere yazılır. Yok efendim piyasa
4:57
değeri artmış azalmış bunlara
4:58
girmiyoruz. O kıymeti elde etmek için ne
5:01
ödediyseniz deftere tam olarak onu
5:03
kaydediyorsunuz. 3üncü bölümümüz
5:06
amortisman ve finansman maliyetleri. İş
5:09
dünyasının iki acı ama gerçek yüzü. Biri
5:13
varlıklarımızın zamanla eskimesi yani
5:16
yıpranma payları. Diğeri de o büyük
5:19
devasa projeleri finanse etmenin
5:21
getirdiği ağır borçlanma maliyetleri.
5:24
Şundan emin olabilirsiniz. Eşit paylı
5:27
amortisman konusu sınavda mutlaka bir
5:29
yerlerden karşınıza çıkacak. Formül
5:31
aslında çok basit. Varlığın cebinizden
5:33
çıkan maliyetinden o işe yaramaz hale
5:36
geldiğinde elinizde kalacak olan kalıntı
5:38
değerini çıkarın. Sonra bu rakamı
5:40
varlığı kullanacağınız yıllara yani
5:42
yararlı ömrüne bölün. Ve lütfen şu
5:45
kritik detayı unutmayın. Yaptığınız bu
5:47
amortisman kaydı bilançonuzdaki
5:49
varlıkların değerini doğrudan aşağı
5:50
çeker. Bu sadece kağıt üzerinde bir
5:52
matematik oyunu değil. O varlığın
5:54
gerçekten de tüketilmesinin, eskimesinin
5:56
bilançodaki fotoğrafıdır. Düşünün ki bir
5:59
şirket devasa bir tesis inşa ediyor ve
6:02
bunun için milyonlarca lira borç alıyor.
6:04
Peki bu borcun faizini ne yapacağız?
6:06
Hemen o yılın giderlerine mi yazacağız?
6:08
Aslında hayır. Eğer o finansman
6:10
maliyetine aktifleştirmeniz yani
6:12
inşaatın maliyetine eklemeniz
6:14
gerekiyorsa formülümüz şu: Ortalama
6:17
kümülatif harcamalarla spesifik kredi
6:19
faizini çarpıyoruz ve üzerine genel
6:21
borçlanma faizini ekliyoruz. Bu hamle
6:23
inşaat sürerken ödediğiniz faizin
6:25
doğrudan varlığın kendi değerine
6:27
yedirilmesini sağlıyor. Buraya kadar iyi
6:29
geldik. Biz soluklanalım. Stoklarda en
6:31
düşük değer kuralını işletip bir güzel
6:33
uyguladık. Gittik yatırımları niyetimize
6:36
göre sınıflara ayırdık. amortismanları
6:38
hesapladık, inşaat faizlerini
6:40
aktifleştirdik. Peki yıl sonu geldi
6:42
çattı. Bütün bu birbirinden kupukmuş
6:44
gibi duran ince işler bitti. Arka planda
6:47
o muhasebe departmanının derinliklerinde
6:49
aslında ne oluyor? Tüm bu rakamlar
6:51
havada mı asılı kalıyor? 4üncü ve son
6:53
bölümümüz kapanış kayıtları. İşte tüm o
6:56
öğrendiğimiz kuralların onca
6:58
hesaplamanın ve formülün birleştiği
7:00
büyük finale defterlerin kapanışına
7:02
geldik. Hesapları tam olarak kapatmadan
7:05
önce üzerine basarak durmak istediğim
7:07
bir konu var. Kazanılmamış gelir. Bu ne
7:09
demek biliyor musunuz? Şirketinizin
7:11
kasasına nakit çoktan girmiş. Harika.
7:13
Ama siz henüz ortada bir hizmet
7:15
sunmamışsınız veya o ürünü teslim
7:17
etmemişsiniz. Nakit cebinizde olsa da
7:20
aslında işi bitirene kadar bu tutar
7:22
sizin için bir yüktür, bir borçtur. Ve
7:25
işte vize sınavınız için son bir altın
7:27
kural daha. dönem sonu düzeltmelerini
7:30
yapıp defterleri kapatırken o önceden
7:32
tahsil ettiğiniz kazanılmamış gelir var
7:34
ya onu her zaman ama istisnasız her
7:37
zaman borç tarafına kaydedeceksiniz.
7:39
Neden? Çünkü pasifte bir borç gibi duran
7:42
o yükümlülüğü ancak bu şekilde kapatır
7:44
ve olması gerektiği gibi gerçek anasının
7:47
aksütü gibi helal bir gelire
7:48
dönüştürürsünüz. Sınavda bu soruyu
7:50
görürseniz hiç tereddüt etmeden borç
7:52
tarafını işaretleyin. Fiziksel bir
7:54
stokun depoya girmesinden başlayıp
7:57
defterlerdeki son kapanış kaydına kadar
7:59
giden bu mantığı anladığınızda inanın
8:01
bana sadece bir sınavı geçmekle
8:02
kalmıyorsunuz. Çok daha büyük bir şey
8:04
yapıyorsunuz. Bir şirketin gerçekte ne
8:07
kadar sağlıklı olduğunu okuyabilme
8:08
yeteneğini kazanıyorsunuz. Formüller,
8:11
kurallar aslında scratch thatad bunlar
8:13
sadece bir dilin harfları. Asıl mesele o
8:16
rakamların arkasında yatan iş gerçeğini
8:18
okuyabilmekte. Peki bugün öğrendiğiniz
8:20
bu kuralları cebinize koyduğunuzda
8:22
karşınıza çıkacak bir sonraki bilançonun
8:24
rakamları size nasıl bir hikaye
8:26
fısıldayacak? Bunu bir düşünün. Şimdiden
8:29
vizelerinize hepinize başarılar
8:30
diliyorum. Umarım çok faydalı olmuştur.
Jobs & Education