live_tv
Livestream Starting Soon
00
Hours
:
00
Minutes
:
00
Seconds
Up next in 10
Bireysel Emeklilik Aracıları Sınavı (e-BEAS) Çıkması Muhtemel Soruları -3
https://lolonolo.com/2023/08/16/bireysel-emeklilik-deneme-sinav-sorulari-3/
Paylaşılan kaynaklar, Bireysel Emeklilik Aracılığı Sınavı (e-BEAS) için hazırlanan kapsamlı bir deneme testi ve çözüm anahtarından oluşmaktadır. Metin içerisinde, sistemin işleyişi, emeklilik yatırım fonlarının hukuki yapısı ve yönetim esasları gibi teknik konulara dair çok sayıda soru yer almaktadır. Katılımcıların hakları, devlet katkısı hesaplama yöntemleri ve emeklilik şirketlerinin uyması gereken yasal yükümlülükler detaylı açıklamalarla birlikte sunulmaktadır. Ayrıca, otomatik katılım sistemi, kesinti türleri ve fonların denetim süreçleri gibi sınavda çıkması muhtemel kritik başlıklar ele alınmaktadır. Bu içerik, adayların mevzuat bilgilerini pekiştirmeyi ve sınav öncesi pratik yapmalarını amaçlayan eğitici bir rehber niteliğindedir.
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese merhaba. Bu bölümde Türkiye'nin
0:01
bireysel emeklilik sistemini yani
0:03
hepimizin bildiği adıyla Bes'i
0:05
konuşacağız. Ama öyle yüzeysel değil,
0:07
resmi eğitim materyallerinden
0:09
derlediğimiz bilgilerle en kritik
0:11
kuralların derinineğine ineceğiz.
0:13
Bakalım sistemin DNA'sında neler var.
0:15
Şimdi akla gelen ilk soru şu oluyor
0:17
genelde. Bu sistem tam olarak ne işe
0:19
yarıyor? Yani devletin sağladığı sosyal
0:21
güvenlik sisteminin bir alternatifi mi
0:24
yoksa bambaşka bir şey mi? Gelin bu
0:26
sorunun cevabıyla başlayalım. İşte en
0:28
temel ve belki de en önemli kural bu.
0:31
BES devletin sosyal güvenlik sisteminin
0:33
yerini almak için kurulmuş bir sistem
0:35
değil. Kesinlikle değil. Tam tersine onu
0:38
tamamlamak için var. Yani amaç emeklilik
0:41
yıllarınızda size ekstradan ikinci bir
0:43
gelir kapısı yaratmak. Peki madem bu
0:46
birikim sistemi, en temelden başlayalım.
0:49
Yatırdığınız paraya ne oluyor? Sistem bu
0:52
parayı nasıl görüyor? İşte işin temel
0:54
mantığı bakın burası çok önemli. Sisteme
0:56
yatırdığınız her bir kuruş sizin ana
0:58
paranız yani sermayeniz olarak kabul
1:00
ediliyor. Vergilendirme ise bu ana
1:02
paranın üzerinden yapılmıyor. Vergi
1:04
sadece ve sadece o paranın zamanla
1:06
kazandığı değerden yani getirisinden
1:08
alınıyor. Şöyle bir benzetme
1:10
yapabiliriz. Devlet tarlaya ektiğiniz
1:12
tohuma dokunmuyor. Sadece o tohumdan
1:14
büyüyen ağacın meyvelerinden pay alıyor.
1:15
Bu da ana paranızın korunduğu anlamına
1:17
geliyor. Şimdi gelelim işin belki de en
1:20
cazip yanına. Yani bir katılımcı olarak
1:23
bu sistemde ne kadar söz hakkınız var?
1:25
Ne kadar esneksiniz? Çünkü burası
1:26
gerçekten önemli. Diyelim ki sisteme
1:29
girdiniz ama hemen ardından acaba doğru
1:32
mu yaptım diye düşünmeye başladınız. Bir
1:34
anlık bir karardı belki de. Peki ne
1:36
olacak? Paranızı geri alabilir misiniz
1:39
yoksa artık çok mu geç? İşte burada
1:41
sistem size harika bir esneklik sunuyor.
1:44
Sözleşmeyi imzaladıktan sonra tam 2
1:46
ayınız var. Bu 2 ay içinde ben vazgeçtim
1:48
derseniz hiçbir kesinti, hiçbir ceza
1:51
olmadan paranızın tamamını geri
1:52
alabiliyorsunuz. Yani bir nevi soğma
1:55
süresi tanınıyor size. Peki devam
1:57
edelim. Diyelim ki sistemde bir yıl
1:59
geçirdiniz. Piyasalar değişti. Sizin
2:01
risk iştiğınız değişti. Belki de artık
2:04
daha fazla hisse senedi veya tam tersi
2:06
daha güvenli enstrümanlar istiyorsunuz.
2:09
Ne yapacaksınız? Planınıza müdahale etme
2:11
şansınız var mı? Evet var. Hem de yılda
2:14
tam dört kez. Bu ne demek? Her 3 ayda
2:16
bir oturup emeklilik planınızı ve
2:19
paranızın hangi fonlarda
2:20
değerlendirileceğini baştan sona
2:22
değiştirme hakkınız var. Bu da
2:23
direksiyonun tamamen sizde olduğu
2:25
anlamına geliyor. Hayat bu. İnişleri,
2:28
çıkışları var, değil mi? Bazen
2:29
beklenmedik bir masraf çıkar. Bütçe
2:31
daralır. Peki böyle bir durumda ne
2:33
olacak? BES ödemesi bir yüke mi
2:35
dönüşecek? Ödeyemezseniz ne olur? İşte
2:38
sistemin bir başka güzel yanı da bu.
2:40
Ödemelerinize ara varma hakkınız var.
2:42
Hem de ne zaman isterseniz, ne kadar
2:44
isterseniz ve kimseye bir sebep
2:46
göstermek zorunda kalmadan bu ay ödeme
2:48
yapamıyorum." diyerek ödemeyi
2:50
durdurabilir. Sonra durumunuz
2:51
düzeldiğinde kaldığınız yerden devam
2:53
edebilirsiniz. Bu esneklik gerçekten de
2:56
çok değerli. Peki biz paramızı
2:57
yatırıyoruz ama perde arkasında kimler
3:00
var? Bu parayı kim yönetiyor? Kim
3:02
koruyor? Kim denetliyor? Gelin sistemin
3:04
bu üç kilit oyuncusunu tanıyalım. Bakın
3:07
burada aslında bir güçler ayrılığı
3:09
ilkesi var. Bir yanda sizinle sözleşmeyi
3:12
yapan, hesabınızı tutan emeklilik
3:14
şirketi var. Diğer yanda parayı alıp
3:17
yatırım araçlarında değerlendiren uzman
3:19
portföy yöneticisi ve en önemlisi bu
3:22
ikisinden tamamen bağımsız olan bir kasa
3:24
yani Takasbank var. Takasbank sizin
3:27
paranızı alıp emeklilik şirketinin kendi
3:30
kasasından tamamen ayrı özel bir yerde
3:32
saklıyor. Bu müthiş bir güvence. İşte bu
3:36
kural sistemin belki de belkemiği. Diyor
3:38
ki, "Fon mal varlığı hac edilemez, rehin
3:41
edilemez ve emeklilik şirketinin iflas
3:44
masasına dahil edilemez." Yani bu ne
3:46
demek biliyor musunuz? Sizin emeklilik
3:48
şirketiniz batsa bile, iflas etse bile
3:50
alacaklılar gelip sizin birikimlerinize
3:52
dokunamaz. Çünkü o para şirketin parası
3:54
değil, sizin paranız ve yasa ile
3:56
korunuyor. Tabii ki bu hizmetlerin bir
3:58
bedeli var. Hiçbir sistem bedavaya
4:00
çalışmıyor. Peki nedir bu maliyetler?
4:02
Hangi kesintiler yapılıyor? Ve en
4:03
önemlisi yatırımın riski kime ait? Gelin
4:06
şimdi de bu ince ama çok önemli
4:08
ayrıntılara bakalım. Burada iki temel
4:10
kesinti türünü birbirinden ayırmamız
4:12
lazım. Birincisi giriş aidatı. Bu
4:15
adından da anlaşılacağı gibi sisteme
4:17
girerken bir kereye mahsus peşin ödenen
4:19
bir ücret. Önemli nokta şu: Bu ücret
4:22
sonradan birikiminizden kesilemiyor.
4:24
İkincisi ve asıl düzenli olan kesinti
4:26
ise fon işletim gider kesintisi. İşte bu
4:29
paranızı yöneten portföl yöneticilerinin
4:31
hizmet bedeli. Her gün fonun toplam
4:34
değerinden çok küçük bir oranda kesilir.
4:36
Hatta otomatik katılım sisteminde yani
4:38
OKS'de izin verilen tek kesinti türü de
4:41
budur. Peki bu kesintiler kafalarına
4:43
göre mi yapılıyor? Hayır. Devlet bu fon
4:46
işletim giderlerine yıllık tavanlar yani
4:49
üst sınırlar getirmiş durumda. Örneğin
4:52
daha az riskli olan borçlanma araçları
4:54
fonlarında bu oran en fazla %1.91ken
4:58
yönetimi daha karmaşık olan hisse senedi
5:00
fonlarında tavan %2.28
5:03
olarak belirlenmiş. Yani keyfi bir
5:05
kesinti söz konusu değil. Ve geldik risk
5:07
meselesine. Unutulmaması gereken altın
5:10
kural şu: Emeklilik şirketlerinin size
5:13
şu kadar getiri garanti ediyoruz demesi
5:15
kesinlikle yasak. Neden? Çünkü paranız
5:17
yatırım fonlarında değerleniyor ve bu
5:19
fonların değeri piyasa koşullarına göre
5:21
artabilir de azalabilir de. Yani evet
5:24
paranızı profesyoneller yönetiyor ama
5:26
ortada bir getiri garantisi yok. Tüm
5:29
yatırım riski size ait. Peki tüm bu
5:31
kuralları, esneklikleri, maliyetleri ve
5:34
riskleri alt alta koyduğumuzda ortaya
5:36
nasıl bir resim çıkıyor? Gelin bir özet
5:39
yapalım ve sizin için en önemli
5:41
noktaların üzerinden tekrar geçelim.
5:43
Bakın özetle şunu söyleyebiliriz.
5:45
Birincisi paranız güvende. Emeklilik
5:48
şirketinin başına bir şey gelse bile
5:50
paranız yasal koruma altında. İkincisi,
5:52
kontrol sizde. Yılda birkaç kez yatırım
5:55
stratejinizi değiştirme hakkınız var.
5:57
Üçüncüsü sistem esnek. Dilediğiniz zaman
5:59
ödemelere ara verebiliyorsunuz. Hatta
6:01
isterseniz birden fazla şirkette
6:03
sözleşme açıp riski dağıtabilirsiniz. Ve
6:05
son olarak Allah gecinden versin ama bir
6:08
vefat durumunda o birikimleriniz boşa
6:10
gitmiyor. Belirlediğiniz kişilere veya
6:12
yasal mirasçılarınıza kalıyor. İşte
6:14
sistemin temel direkleri bunlar. İşte bu
6:17
kuralları bilmek size geleceğinizle
6:19
ilgili en doğru finansal kararları verme
6:21
gücünü veriyor. Çünkü sistemin nasıl
6:23
çalıştığını anladığınızda onu kendi
6:25
lehinize en verimli şekilde
6:27
kullanabilirsiniz. Unutmayın, bilgi
6:29
güçtür. Peki bu bilgileri öğrendikten
6:32
sonra sizin bir sonraki adımınız ne
6:34
olacak?
#Education