0:00
Herkese selam. Bugün hepimizi
0:01
ilgilendiren bir konuya dalıyoruz.
0:03
Bireysel emeklilik sistemi yani kısaca
0:06
bez. Hani şu sürekli duyduğumuz ama
0:08
belki de tam olarak ne olduğunu
0:10
bilmediğimiz sistem. Gelin bu güçlü
0:12
tasarruf aracı tam olarak nasıl
0:14
çalışıyor? Finansal geleceğimiz için ne
0:16
anlama geliyor? Hep birlikte bakalım.
0:19
Geleceğiniz için yeterince birikim
0:21
yapıyor musunuz? Durup bir düşününce bu
0:23
soru hepimizin aklına geliyor değil mi?
0:26
Emeklilik planlaması falan. Bunlar başta
0:28
biraz karmaşık. Hatta korkutucu
0:30
gelebilir. Ama inanın doğru araçları
0:33
anladığınızda direksiyona geçmek o kadar
0:35
da zor değil. Peki o zaman başlayalım.
0:38
Bugünkü yol haritamızda neler var? BES
0:41
nedir? Birikim kuralları nasıl işliyor?
0:44
Katılım felsefesi ne anlama geliyor?
0:46
Sistemi kim denetliyor? Ve en önemlisi
0:49
bu para sizin geleceğiniz için ne ifade
0:51
ediyor? Hepsine bakacağız. Evet, ilk
0:54
durağımız Türkiye'nin emeklilik sistemi
0:57
yani BES. En temelden başlayalım. Bu
1:00
sistem nedir, ne değildir? Şimdi besi en
1:03
basit haliyle şöyle düşünebilirsiniz.
1:06
Emekliliğiniz için açtığınız kişisel bir
1:08
kumbara. Ama öyle sıradan bir kumbara
1:11
değil. Bu kumbaranın sihirli bir yanı
1:13
var. İçine attığınız parayı devlet de
1:16
destekliyor. Bu sayede birikimleriniz
1:18
normalden çok daha hızlı büyüyor. Geldik
1:21
en heyecanlı kısma. Bu sistemi bu kadar
1:24
cazip kılan o meşhur avantaj ne? Yani
1:27
paramız tam olarak nasıl büyüyor? Olayın
1:30
mantığı aslında çok basit. Siz kenara ne
1:33
kadar para koyarsanız devlet de geliyor
1:35
sizin adınıza o kumbaraya bir miktar
1:37
daha ekliyor. Resmen birikiminize ortak
1:40
oluyor. Peki ne kadar ekliyor? İşte
1:42
rakam burada. Tam %30. Yani siz 100 lira
1:46
koyuyorsunuz. Devlet de üzerine 30 lira
1:49
ekliyor. Düşünsenize daha en başından
1:51
%30'luk bir getiri. Böyle bir şeyi başka
1:54
bir yatırım aracında bulmak neredeyse
1:56
imkansız. Tabii ki bu harika desteğin
1:59
bir üst limiti var. Sonsuza kadar para
2:01
eklemiyorlar. Devletin size vereceği
2:04
katkının yıllık bir tavanı var ve bu
2:06
tavan o seneki brüt asgari ücrete göre
2:08
hesaplanıyor. Yani her şeyin bir sınırı
2:11
var ama yine de muazzam bir destek. Peki
2:14
bes sadece para biriktirmekten mi
2:16
ibaret? Hayır. Sistem size
2:18
birikimlerinizin nasıl
2:20
değerlendirileceği konusunda da bir
2:22
seçenek sunuyor. İşte burada katılım
2:24
felsefesi devreye giriyor. Bakın iki
2:26
temel yol var. Standart planda paranız,
2:29
hisse senedi, tahvil gibi klasik
2:31
finansal araçlarda değerlendiriliyor.
2:33
Ama katılım planı farklı. O sadece faiz
2:36
içermeyen, varlığa dayalı ve İslami
2:39
prensiplere uygun enstrümanlara yatırım
2:41
yapıyor. Yani eğer yatırım yaparken
2:43
kendi hassasiyetlerinizi ve
2:45
değerlerinizi de göz önünde bulundurmak
2:47
istiyorsanız bu seçenek tam size göre.
2:50
Peki bu katılım finansının temelinde ne
2:52
var? Aslında dört ana ilke üzerine
2:54
kurulu. Birincisi faiz kesinlikle yok.
2:57
İkincisi, yatırımlar bir varlığa
2:59
dayanmak zorunda. Üçüncüsü, yatırım
3:02
yapılan şirketler belli bir etik
3:03
süzgeçten geçiriliyor ve dördüncüsü,
3:06
risk ve getiri paylaşılıyor. Yani bir
3:08
ortaklık mantığı var. Güzel. Peki bu
3:11
kurallara uyulduğunu kim kontrol ediyor?
3:14
İşte burada danışma komitesi devreye
3:16
giriyor. Bu komiteyi fonun bir nevi etik
3:19
bekçisi gibi düşünebilirsiniz. bağımsız
3:22
uzmanlardan oluşuyorlar ve tüm
3:24
yatırımların belirlenen prensiplere
3:25
uygun olup olmadığını denetliyorlar. Bu
3:28
danışma komitesi kararlarını alırken
3:30
neye dayanıyor derseniz rehberleri
3:32
İslami hukukun iki ana kaynağı Kur'an ve
3:35
sünnet. Bu da sistemin kendi içindeki
3:37
tutarlılığını ve güvenilirliğini
3:39
sağlıyor. İyi, güzel paramızı yatırdık,
3:42
fonumuzu seçtik ama aklımıza şu soru
3:45
takılabilir. Bu kadar büyük bir sistemde
3:47
işlerin yolunda gittiğinden, oyunun
3:49
kurallara göre oynandığından kim emin
3:51
oluyor? İşte şimdi oyunun hakemleriyle
3:54
tanışma zamanı. Sahnede ü tane kilit
3:57
oyuncu yani düzenleyici kurum var.
4:00
Kısaltmalarıyla SDDK, SPK ve EGM. Bu üç
4:04
kurum sistemin sigortası gibi. Sizin
4:07
birikimlerinizi korumak için sürekli
4:09
olarak birlikte çalışıyorlar. Peki ne
4:13
yapıyorlar tam olarak? Kuralları onlar
4:15
koyuyor. Emeklilik şirketlerini ve
4:17
fonları onlar denetliyor ve her şeyin
4:19
şeffaf bir şekilde yürümesini
4:21
sağlıyorlar. Kısacası sizin paranızın
4:24
güvende olduğundan emin olmak için
4:26
oradalar. Tamam. Diyelim ki yıllarca
4:28
birikim yaptınız. Emeklerinizin
4:30
karşılığını alma zamanı geldi. Şimdi en
4:34
önemli sorulardan birine geldik.
4:36
Birikimlerinize ne zaman ve nasıl
4:39
İşte bu tablo sistemin en akıllıca
4:42
tasarlanmış yönlerinden birini
4:44
gösteriyor. Mesaj çok net. Sabreden
4:46
kazanır. Sistemde ne kadar uzun süre
4:49
kalırsanız birikimlerinizden elde
4:51
ettiğiniz kazanç üzerinden ödeyeceğiniz
4:53
vergi yani stopaj oranı o kadar
4:55
azalıyor. 10 yıldan önce çıkarsanız en
4:58
yüksek vergiyi ödüyorsunuz ama
5:00
emekliliğe kadar beklerseniz işte o
5:02
zaman en düşük orandan
5:03
faydalanıyorsunuz. Hatta bakın bir
5:06
örneğe göre emeklilik zamanı geldiğinde
5:08
yatırım getirisinden kesilecek vergi
5:11
%5'e kadar düşebiliyor. Evet %5. Bu uzun
5:15
vadeli düşünmenin ve sabırlı olmanın
5:17
finansal olarak ne kadar büyük bir ödül
5:20
olduğunu gösteriyor. Ve aslında bütün bu
5:22
anlattıklarımızın özeti de bu.
5:24
Seçeneklerinizi anlamak geleceğinize
5:26
sahip çıkmanın gerçekten de ilk adımı.
5:29
Kontrolü elinize almanın anahtarı
5:31
burada. Peki şimdi asıl soruya gelelim.
5:35
Sizin emeklilik planınız ne? Umarım
5:37
bugün anlattıklarımız kendi geleceğinizi
5:40
planlarken size biraz ışık tutmuştur.
5:42
Çünkü bu konu üzerine düşünmeye ve
5:44
harekete geçmeye kesinlikle değer.
