live_tv
Livestream Starting Soon
00
Hours
:
00
Minutes
:
00
Seconds
Up next in 10
Auzef Balkan Tarihi (250-1453) 2024-2025 Bütünleme Soruları
https://lolonolo.com/2026/01/31/balkan-tarihi-250-1453-2024-2025-butunleme-sorulari/
Bu kaynaklar, Balkan coğrafyasının Geç Antik Çağ’dan başlayarak İstanbul’un fethine kadar uzanan geniş siyasi ve kültürel dönüşümünü incelemektedir. Metinler, Roma İmparatorluğu'nun Germen kavimleriyle yaşadığı çatışmalardan başlayarak, bölgeye yerleşen Bulgar, Peçenek, Macar ve Kuman gibi toplulukların Bizans ile olan diplomatik ve askeri ilişkilerini kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. Özellikle Bulgar İmparatorluklarının yükselişi, Komnenoslar dönemindeki Batı tehditleri ve Sırpların bağımsızlık süreçleri tarihsel bir perspektifle sunulmaktadır. Ayrıca, Osmanlı Devleti’nin Balkan fetihleri ve I. Kosova gibi kritik savaşların Bizans hâkimiyetine nasıl son verdiği detaylandırılmaktadır. Son olarak, bu tarihi olaylara dair hazırlanan bütünleme soruları ve açıklamalarıyla bilgilerin pekiştirilmesi amaçlanmaktadır.
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Balkanlar. Sadece bu kelime bile aklın
0:02
ne kadar çok şey getiriyor değil mi?
0:04
Savaşlar, imparatorluklar, bitmek
0:06
bilmeyen bir mücadele. İşte bu bölge tam
0:09
1200 yıl boyunca Avrupa ile Asya'nın tam
0:12
ortasında dev bir satranç tahtası
0:14
gibiydi. Peki bu oyunun sonunda kim
0:16
kazandı? Gelin bu inanılmaz hikayenin
0:18
derinliklerine birlikte inelim. Peki
0:21
devasa bir imparatorluk elindeki o
0:23
mutlak kontrolü nasıl kaybeder? İşte bu
0:26
soru bütün anlatacaklarımızın tam
0:28
merkezinde duruyor. Çünkü her şey o bir
0:30
zamanlar sarsılmaz görünen gücün
0:33
Balkanlardaki demir yumruğunu yavaş
0:35
yavaş nasıl kaybettiğini anlamamızla
0:37
başlıyor. Bahsettiğimiz bu güç tabii ki
0:40
Roma. Yani daha sonra bizim bildiğimiz
0:42
adıyla Bizans. Yüzyıllar boyunca
0:45
Balkanlar adeta onların arka bahçesiydi.
0:48
Oyun sahasıydı. Her şey onların
0:50
kontrolündeydi. Ta ki sahneye
0:53
beklenmedik yeni oyuncular çıkana kadar.
0:56
Biliyorsunuz en sağlam duvarlar bile
0:58
küçücük bir çatlakla yıkılmaya başlar.
1:01
İşte şimdi Roma'nın o meşhur Balkan
1:04
kalkanında ilk çatlakları yaratan, o
1:06
mutulak gücün sonunu hazırlayan ilk
1:09
büyük dalgalara bakacağız. Peki bu
1:11
bölgeyi bu kadar önemli kılan neydi?
1:13
Neden herkes burayı istiyordu? Cevap
1:15
basit. Strateji: Balkanlar demek Avrupa
1:18
ile Asya arasındaki tek kara köprüsü
1:20
demek. Burayı kontrol eden hem ticareti
1:22
hem de askeri geçişleri kontrol ederdi.
1:25
Yani burası kelimenin tam anlamıyla bir
1:27
satranç tahtasıydı ve her hamle çok
1:29
kritikti. Ve olaylar domino taşları gibi
1:32
birbirini devirerek başladı. Düşünün en
1:35
doğudan Hunlar geliyor. Önlerindeki
1:37
vizigotları batıya doğru itiyor. E
1:39
vizigotlar da ne yapsın? Çağyi Roma
1:41
topraklarına, Tuna'nın ötesine geçmekte
1:43
buluyorlar. Ve işte o an Roma'nın
1:45
yenilmezlik efsanesi ilk büyük darbeyi
1:48
alıyor. Sonra bir de üstüne Atilla
1:50
sahneye çıkınca Bizans'a diz çökmekten
1:52
başka çare kalmıyor. Adrianopolis'teki o
1:56
yenilginin asıl olayı neydi biliyor
1:58
musunuz? Sadece kaybedilen bir savaş
2:00
değildi. O psikolojik bir depremdi.
2:03
İmparatorluğun o yenilmez imajı, o
2:06
sağlam kalkamı ilk kez delinmişti. Ve en
2:08
kötüsü ne? Bunu artık bütün dünya
2:10
görmüştü. Roman'ın bu zayıflığını gören
2:13
birilere elbette olacaktı ve o boşluğu
2:15
doldurmak için sahneye çıkan ilk kalıcı,
2:19
ilk ciddi rakip gücü şimdi tanıyacağız.
2:21
Karşınızda Bulgarlar ve onların büyük
2:24
meydan okuması. Buradaki duruma bir
2:26
bakın. Ne kadar ilginç bir tezatlık var,
2:28
değil mi? Bizans ne yapıyor? Gel sana
2:31
Patrikios unvanı verelim, dost olalım
2:33
diyor. Yani durumu diplomasiyle
2:35
kurtarmaya çalışıyor. Ama sahadaki
2:37
gerçek bambaşka. Asparuhan geliyor ve
2:40
kılıcının gücüyle biz buradayız ve
2:42
devletimizi tanıyacaksınız diyor. İşte
2:45
siyaset ve askeri gerçeklik arasındaki
2:47
fark. Bakın 763 yılı bize Bulgarların
2:51
karakteri hakkında çok önemli bir şey
2:53
anlatıyor. Ankialos Savaşı'ndan sonra
2:55
liderleri Sabinos Bizans'ta bir barış
2:58
anlaşması yapmaya kalkıyor. Peki sonuç
3:00
ne oluyor dersiniz? Kendi halkı onu
3:02
anında tahttan indiriyor. Bu ne demek?
3:05
Bizanslı anlaşma olmaz demek. Yani bu
3:07
onlar için basit bir toprak kavgası
3:09
değil. Tam bir varoluş mücadelesi. Ve
3:12
işte geldik işlerin tamamen tersine
3:14
döndüğü o ana düşünebiliyor musunuz? Bir
3:17
zamanlar Bizans'ın baş düşmanı olan
3:19
Bulgarlar şimdi Bizans İmparatoru'nun
3:22
kendi içindeki dev bir isyanı bastırmak
3:25
için yardım istediği bir güce dönüşüyor.
3:27
Bu oyun kurucu olmak demek. Artık
3:30
bölgede kimin borusunun öteceğini
3:32
Bulgarlar belirliyordu. Tamam dedik ki
3:34
Bizans ve Bulgarlar satranç oynuyor ama
3:37
sonra ne oluyor? Biri geliyor ve masayı
3:39
tekmeliyor. İşte Bozkır'dan gelen göçebe
3:42
Türk kavimleri oyuna dahil olan o joker
3:45
kartlarıydı. Her şeyi, bütün denklemi
3:47
değiştirdiler. Bu yaşanan tam bir
3:49
zincirleme reaksiyon dev bir domino
3:51
etkisi gibiydi. Doğudan peçenekler
3:54
geliyor. Önlerindeki Macarları batıya,
3:56
Karpat havzasına doğru sürüklüyorlar ve
3:58
Macarlar da orada. bugünkü Macaristan'ın
4:00
temellerini atıyor. Bakın tek bir
4:02
hareket Avrupa'nın bütün haritasını
4:04
nasıl kalıcı olarak değiştiriyor. Peki
4:07
Bizans ne yaptı? Klasik Bizans oyunu.
4:09
Düşmanımın düşmanı benim dostumdur.
4:12
Peçenekler başa bela olunca gittiler
4:14
başka bir bozkır savaşçısı olan
4:16
kumanlarla anlaştılar. Kağıt üzerinde
4:18
plan mükemmel görünüyordu değil mi?
4:20
Zekice bir hamle. Evet. 1091'de
4:23
Peçenekleri birlikte yendiler. Harika.
4:26
Ama ortada dev bir soru vardı. Peki
4:29
Bizans'ı şimdi kumanlardan kim
4:31
koruyacaktı? İşte bu çiviyi çiviyle
4:34
sökerim derken elinizde kalacak olan
4:36
çekiç sorunuydu. Artık Bizans için
4:39
tehlike çanları değil adeta kıyamet
4:42
alarmları çalıyordu. İmparatorluk o
4:44
kadar zayıflamıştı ki artık her taraftan
4:46
saldırı altındaydı. Düşünün aynı anda
4:49
birden fazla cephede bambaşka
4:51
düşmanlarla boğuşmak zorundalar.
4:53
Tehditlerin ne kadar farklı olduğunu
4:55
görüyor musunuz? Bir yandan batıdan
4:58
zırhlı Norman şövalyeleri fetih için
4:59
kapıya dayanıyor. Diğer yandan içeride
5:02
Sırplar biz artık yokuz." diyerek kendi
5:04
yollarını çiziyor. İmparatorluktan
5:06
kopuyorlar. Yani hem dışarıdan hem
5:08
içeriden kan kaybediyorlar. Ve sonu
5:11
getiren darbeler birbiri ardına inmeye
5:13
başladı. Kilit şehir Belgrad Macarların
5:15
eline geçiyor. Oğuz Türkleri
5:17
imparatorluğun kalbine kadar akınlar
5:18
yapıyor ve hepsinden beteri Bulgarlar
5:21
Kumanların da yardımıyla yeniden
5:23
diriliyor ve ik Bulgar İmparatorluğuu
5:25
kuruyor. Artık bu işin geri dönüşü
5:27
yoktu. Bizans için Balkanlar defteri
5:29
kapanıyordu ve işte 1200 yıllık bu kanlı
5:32
oyunun son perdesi açılıyor. Sahneye
5:35
öyle bir güç çıkıyor ki bölgedeki bütün
5:37
kuralları baştan yazacak, bütün
5:39
dengeleri altüst edecek. O son ve kesin
5:42
güç. Osmanlılar. Osmanlı'nın ilerleyişi
5:46
bir cerrah titizliğindeydi. Metodik,
5:48
planlı ve kesin. Adım adım bölgenin
5:51
bütün kalelerini düşürdüler. Önce Kosova
5:54
Savaşıyla Sırpların belini kırdılar.
5:57
Ardından Tuna'yı inip Bulgar
5:59
topraklarını fethettiler ve en sonunda
6:02
1453'te doğrudan kalbe
6:04
Konstantinopolis'e indirdikleri darbeyle
6:07
Bizans İmparatorluğu tamamen tarih
6:09
sahnesinden sildiler. Yüzyıllar süren o
6:12
bitmek bilmeyen savaşlardan,
6:13
istilalardan, isyanlardan sonra ne oldu
6:15
peki? Balkanlar tarihte Paksomana yani
6:19
Osmanlı barışı olarak bilinen yepyeni ve
6:21
uzun bir döneme girdi. Artık bölgede
6:23
kavga eden onlarca küçük güç yoktu. tek
6:25
bir merkezi otorite vardı ve bu göreceli
6:28
de olsa bir istikrar demekti. Yani Roma
6:31
ile başlayan o uzun tepenin kralı kim
6:33
olacak oyunu nihayet bitmişti. Hunlar,
6:36
Bulgarlar, Peçenekler, Kumanlar,
6:38
Sırplar, Normanlar herkes denedi. Ama
6:41
tepenin yeni ve tartışmasız kralı artık
6:44
belliydi. Osmanlı İmparatorluğu. Evet.
6:47
Osmanlı'nın gelişiyle o büyük fırtına
6:50
dinmişti. Ama o fırtınalı 1200 yıl
6:52
toprağa hangi tohumları ekmişti?
6:54
Düşünsenize farklı kimlikler, farklı
6:56
dinler, asla tam olarak çözülememiş
6:58
sınırlar. İşte bütün bu miras
7:01
Balkanların gelecekteki kaderini de
7:02
şekillendirmeye devam edecekti ve belki
7:04
de hala ediyor. Ne dersiniz?
#Education