Ata Aöf Sporda Çocuk Koruma 2024-2025 Vize Soruları
https://lolonolo.com/2026/02/21/ata-aof-sporda-cocuk-koruma-2024-2025-vize-sorulari/
Bu kaynaklar, Ata AÖF Sporda Çocuk Koruma dersinin 2024-2025 vize sınavı hazırlık sorularını ve bu soruların ayrıntılı çözümlerini içermektedir. Metinlerde, çocukluk kavramının tarihsel gelişimi, John Locke’un "Tabula Rasa" felsefesi ve BM Çocuk Hakları Sözleşmesi gibi hukuki dayanaklar kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır. Spor ortamlarında karşılaşılan fiziksel, duygusal ve ilişkisel istismar türleri tanımlanırken, çocukları bu risklerden korumaya yönelik uluslararası projeler ve kurumsal yapılar tanıtılmaktadır. Özellikle Türkiye Futbol Federasyonu'nun öncü çalışmaları ile ABD ve İngiltere'deki güvenli spor uygulamaları karşılaştırmalı olarak sunulmaktadır. Ayrıca, istismar belirtilerinin tanınması ve çocuk haklarının korunması konusunda toplumsal farkındalığı artıracak akademik bilgiler aktarılmaktadır. Tüm bu içerikler, öğrencilerin sınav başarısını artırmanın yanı sıra sporda güvenli bir çevre oluşturulması hedefini taşımaktadır.
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese merhaba. Bugün gerçekten çok ama
0:02
çok önemli bir konuya değineceğiz.
0:04
Sporda çocuklarımızın güvenliği. Yani o
0:07
sahalarda, kortlarda, pistlerde en
0:10
değerli varlıklarımız için nasıl daha
0:12
korunaklı, daha güvenli alanlar
0:14
yaratabiliriz? İşte bu sorunun peşine
0:15
düşeceğiz. Gelin hep birlikte bu konunun
0:18
derinliklerine inelim. Peki yol
0:20
haritamız ne olacak? Şöyle bir bakalım.
0:22
Önce işin felsefesine yani çocukluk
0:25
dediğimiz şeyin aslında ne anlama
0:26
geldiğine bakacağız. Oradan günümüzdeki
0:29
yasalara yani çocuk haklarının nasıl
0:31
tanımlandığına geçeceğiz. Sonra maalesef
0:34
sahadaki o görünmez tehlikeleri yani
0:36
riskleri masaya yatıracağız ve tabii ki
0:38
en önemlisi bütün bunlara karşı nasıl
0:41
daha güvenli bir kale inşa edebiliriz
0:42
onu konuşacağız. Hazırsanız başlayalım.
0:45
Evet ilk durağımız çocukluk fikri. Belki
0:48
şaşıracaksınız ama bugün anladığımız
0:50
anlamda çocukluk kavramı aslında o kadar
0:53
da eski değil. Her şey talihin seyrini
0:55
değiştiren bir felsefi fikirle başlıyor.
0:58
İşte o fikir bu. Tabula Rasa. 17. yüzyıl
1:01
filozofu John Lock'un ortaya attığı bu
1:03
kavram kelimenin tam anlamıyla bir
1:05
devrimdi. Düşünsenize bir çocuğun
1:08
zihninin doğduğunda bomboş bir levha bir
1:10
tabula rasa olduğunu söylüyor ve bu
1:13
levhanın üzerine ne yazılacağını tamamen
1:15
deneyimler, çevre yani bizler
1:17
belirliyoruz. Bu çocuk gelişimine bakış
1:20
açımızı kökünden değiştiren bir şeydi.
1:22
Bu değişimin ne kadar büyük olduğunu
1:24
görmek için şu karşılaştırmaya bir
1:26
bakın. Logdan önce ne düşünülüyordu?
1:29
Çocuklar sanki fabrika ayarlarıyla
1:31
gelirdi. Ya iyi ya da kötü fikirlerle
1:34
doğarlardı ve çocukluk yetişkinliğe
1:36
giden bir geçiş evresiydi o kadar. Ama
1:39
loktan sonra işte o zaman her şey
1:42
değişti. Anladık ki hayır. Çocuklar
1:45
çevreleriyle eğitimle şekilleniyor ve
1:48
çocukluk onların gelişimi için en
1:50
kritik, en değerli dönem. Yani
1:52
sorumluluk tamamen bize geçti. Peki bu
1:55
felsefi fikir nasıl oldu da kağıt
1:58
üzerinde kalan bir düşünce olmaktan
2:00
çıkıp tüm dünyadaki çocukları koruyan
2:02
somut yasal bir kalkana dönüştü? İşte
2:05
şimdi o hikayeye bakıyoruz ve o hikayede
2:09
kilit bir tarih var. 1989.
2:12
Bu tarih çocuk hakları için gerçekten
2:15
bir milat. Çünkü tam da bu yılda 20
2:18
Kasım'da Birleşmiş Milletler tarihin en
2:20
geniş kabul görmüş insan hakları
2:22
anlaşmasını yani çocuk hakları
2:24
sözleşmesini kabul etti. Düşünün
2:26
neredeyse tüm dünya ülkeleri bir araya
2:28
gelip evet çocukların hakları vardır ve
2:31
bu haklar korunmalıdır." dedi. İşte o
2:33
gün bugün Dünya Çocuk Hakları Günü
2:35
olarak kutladığımız o tarihi gün. Peki
2:38
bu devasal sözleşmenin ruhu ne? Aslında
2:41
dör tane temel direği var. Birincisi
2:44
ayrım gözetmemek. Yani nereli olursa
2:46
olsun, hangi dili konuşursa konuşsun her
2:49
çocuk eşittir. İkincisi çocuğun yüksek
2:52
yararı. Bu ne demek? Onlarla ilgili
2:54
alınan her kararda öncelik her zaman
2:56
çocuğun iyiliğidir. Üçüncüsü yaşam ve
2:59
gelişim hakkı. Bu en temel hak değil mi?
3:01
Ve dördüncüsü katılım hakkı. Yani
3:04
çocukların da bir sesi var ve bu sese
3:06
kulak vermek zorundayız. Modern çocuk
3:08
koruma sisteminin tamamı işte bu dört
3:11
ilke üzerine kurulu. Madem bu dört temel
3:13
ilkeyi konuştuk, hadi küçük bir beyin
3:15
fırtınası yapalım. Sizce bu
3:17
seçeneklerden hangisi sözleşmenin temel
3:21
ilkelerinden biri olamaz? Tabii ki cevap
3:24
B şıkkı, çocuğun çalıştırılması ilkesi.
3:26
Aksine sözleşmenin tüm amacı çocukları
3:29
tam da bu tür ekonomik sömürüden ve
3:31
çocuk işçiliğinden korumaktır. Yani onu
3:34
bir ilke olarak benimsemek ne kelime?
3:36
Ona karşı dimdik duran bir kalkan bu
3:38
belge. Evet, haklar var, yasalar var,
3:41
hepsi harika ama madalyonun bir de diğer
3:43
yüzü var. Şimdi o yüzleşmekten pek
3:46
hoşlanmadığımız ama mutlaka bilmemiz
3:48
gereken kısma geliyoruz. Arenadaki yani
3:50
spor sahasındaki riskler. Çocukların o
3:53
rekabetçi ortamda karşılaşabileceği
3:55
istismar türleri neler?
3:56
Literatüre baktığımızda çocuk
3:58
istismarının dört ana başlık altında
4:00
toplandığını görüyoruz. Bunlar fiziksel
4:03
istismar, duygusal ya da psikolojik
4:05
istismar, cinsel istismar ve ihmal. Bu
4:08
dördünü çok iyi tanımamız gerekiyor. Ve
4:10
hemen bir not düşelim. Hani bazen
4:12
duyarsınız orantılı şiddet gibi laflar.
4:14
Böyle bir şey bu kategorilerde
4:16
kesinlikle yok. Şiddetin orantılısı
4:18
olmaz. İlk olarak fiziksel istismara
4:21
bakalım. Bu akla ilk gelen şey vurma,
4:24
sarsma, yakma gibi çocuğa kasıtlı olarak
4:26
fiziksel zarar veren her türlü eylem.
4:29
Ama burada çok önemli bir nokta var.
4:31
İşaretler sadece morluklar veya yaralar
4:33
değildir. Bazen travmanın etkileri çok
4:36
daha derinde olur. Uyku bozuklukları,
4:38
altın ıslatma, okul başarısında ani bir
4:41
düşüş gibi. Bunlar da çok ciddi birer
4:43
alarm sinyalidir. Gelelim en sinsi
4:46
olanına. Duygusal istismar. Vücutta iz
4:48
bırakmaz ama ruhta derin yaralar açar.
4:51
Bu çocuğun psikolojisine, benlik
4:53
saygısına yönelik bir saldırıdır
4:54
aslında. Sporda nasıl karşımıza çıkar?
4:57
Sürekli hakaret etmek, herkesin içinde
4:59
aşağılamak. bir korku iklimi yaratmak.
5:02
Bunların hepsi duygusal istismardır ve
5:05
en az fizikseli kadar yıkıcı olabilir.
5:07
Hatta literatürde bunun için kullanılan
5:09
çok çarpıcı bir terim var. Terorize
5:11
etme. Bir yetişkinin antrenörün ya da
5:13
ebeveynin sürekli bir korku ortamı
5:15
yaratması, çocuğu tehdit etmesi ve ona
5:18
dünyanın tehlikeli, düşmanca bir yer
5:20
olduğu hissini vermesi işte bu duygusal
5:23
istismarın en ağır formlarından biri. Ve
5:26
4.üncü kategorimiz ihmal. Bakın bu bir
5:29
şey yapmakla ilgili değil. Tam tersi
5:31
yapılması gerekeni yapmamakla ilgili.
5:33
Bir ebeveynin veya antrenörün çocuğun
5:36
beslenme, güvenlik, sağlık gibi en temel
5:38
ihtiyaçlarını karşılamamasıdır. Aslında
5:40
bu o güvene dayalı ilişkinin yani
5:43
antrenör sporcu veya ebeveyn çocuk
5:45
bağının temelden sarsılması bir
5:47
sorumluluk ihlalidir. Tamam, riskleri
5:50
konuştuk, tehlikeleri gördük. E peki ne
5:53
yapacağız? Karamsarlığa kapılmak yok.
5:55
Şimdi denklemin çözüm kısmına geçiyoruz.
5:57
Yani bu risklere karşı daha güvenli bir
5:59
saha inşa etmek için harekete geçmiş
6:01
teyakkuzda olan kurumlara ve sistemlere
6:03
bakacağız. Korumaya giden yolun ne kadar
6:06
uzun olduğuna bir bakın. Her şey
6:08
1800'lerde toplumda şok etkisi yaratan
6:11
Emily Thompson ve Mary Allen gibi
6:12
davalarla başlıyor. Bu davalar ilk çocuk
6:15
koruma kurumlarının doğmasını sağlıyor.
6:17
Yıllar sonra bakın Türkiye'ye 2013'te
6:21
Futbol Federasyonu öncü bir adım atarak
6:23
kendi çocuk koruma birimini kuruyor ve
6:25
yine yakın tarihte 2017'de Amerika'da
6:29
spordaki istismarı araştırmak için
6:31
tamamen bağımsız bir merkez Safort
6:33
kuruluyor. Gördüğünüz gibi bireysel
6:36
trajedilerden kurumsal çözümlere doğru
6:38
net bir gelişim var. Dünyaya
6:40
baktığımızda da farklı modeller
6:41
görüyoruz. Mesela Amerika bağımsız bir
6:44
soruşturma merkezi kurmuş. Türkiye'de
6:46
futbol federasyonu bu işi kendi
6:48
bünyesinde kurumsallaştırmış.
6:50
İsveç'in yaklaşımı isa biraz daha
6:52
farklı. Trigidrot yani güvenli spor
6:55
adını verdikleri bir anlayışla konuya
6:57
daha bütünsel yaklaşıp pozitif ve neşeli
6:59
bir ortam yaratmaya odaklanıyorlar.
7:01
Yollar farklı olsa da amaç hep aynı.
7:04
güvenli bir spor kültürü oluşturmak ve
7:06
bu çabalar sadece istismarı önlemekle de
7:08
kalmıyor. Mesela SVE projesi gibi
7:11
uluslararası çalışmalar var. Onların
7:13
amacı ne? Gençlik kulüplerinde şiddet,
7:15
ırkçılık ve her türlü dışlanmayla
7:17
mücadele etmek. Yani sporu herkes için
7:20
birleştirici ve pozitif bir güce
7:22
dönüştürmek. Sonuç olarak geldik en
7:24
önemli noktaya. Bu mesele tek bir
7:27
kurumun, tek bir antrenörün işi değil.
7:30
Çocukları korumak bir takım oyunu. Ve
7:33
şimdi soru şu: Bu takımda sizin
7:35
pozisyonunuz ne? İster bir ebeveyn olun,
7:38
ister bir antrenör, sporcu ya da sadece
7:40
bir seyirci. Unutmayın bu sahada
7:43
hepimizin alması gereken bir rol,
7:45
oynaması gereken bir pozisyon var.
#Education

