Up next in 10
Ata Aöf Temel Fotoğrafçılık 2024-2025 Final Soruları
https://lolonolo.com/2026/08/16/ata-aof-temel-fotografcilik-2024-2025-final-sorulari/
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Lolo Noo platformuna hoş geldiniz. Bu
0:02
dersimizde temel fotoğrafçılık 2024-2025
0:06
final konularını ve sorularını
0:07
inceliyoruz. Biliyorsunuz sınav öncesi
0:10
bütün o karmaşık teknikleri, kuralları
0:12
falan şöyle bir toparlamak şart. Biz de
0:14
bu anlatımda tam olarak bunu yapacağız.
0:16
Hem de en net, en akılda kalıcı haliyle.
0:19
Hazırsanız hemen başlayalım. Peki bu
0:22
yoğun incelemede rotamız ne olacak?
0:24
Toplamda 5 ana modülümüz var. Önce
0:27
fotoğrafın tarihi ve gelişimi, ardından
0:30
pozlama ve kamera ayarları sonra
0:32
kompozisyon ve görsel denge. Ddüncü
0:35
olarak ışık, kontrast ve renk ve son
0:37
olarak da özel çekim teknikleri. Hiç
0:40
vakit kaybetmeden ilkine geçelim.
0:42
Birinci bölümümüz fotoğrafın tarihi ve
0:44
gelişimi. İşin hem mekanik hem de
0:47
toplumsal kökenlerini iniyoruz. Şimdi
0:50
fotoğrafın o teknolojik ve kültürel
0:51
evrimi aslında bir anda olmadı.
0:53
1820'lerde sanayi devriminin o müthiş
0:56
rüzgarıyla optik ve kimyasal atılımlarla
0:58
başladı her şey. Sonra 1841'e geliyoruz.
1:02
İngiliz bilim insanı Talbot kalo
1:04
yöntemini buluyor. Bu neden önemli
1:05
biliyor musunuz? Çünkü kelimenin tam
1:07
anlamıyla devrimsel bir adımdı.
1:09
Negatiften pozitif fotoğraf üretmeyi
1:11
yani aynı kareden sınırsız sayıda baskı
1:13
almayı mümkün kıldı. Düşünsenize bir
1:15
nevi kopyala yapıştır mantığının atası.
1:18
Takvimler 1888'i gösterdiğinde ise
1:20
George Eastman sahneye çıkıyor ve rulo
1:23
film kullanan o meşhur Kodak kutu
1:24
makinelerini piyasaya sürüyor. İşte bu
1:26
nokta fotoğrafın o hantal cam
1:28
plakalardan kurtulup halka indiği geniş
1:31
kitlelerle buluştuğu andır. Tüm bu
1:33
gelişmeler de doğal olarak 20. yüzyılda
1:35
gazetelerle, afişlerle hayatımızın her
1:37
köşesine sızan modern görsel kültürün
1:39
doğrudan temelini attı. Tabii tarihsel
1:41
gelişim deyip de Cemal Üşiksel'i anmadan
1:44
geçmek kesinlikle olmaz. kendisi Türkiye
1:46
Cumhuriyeti'nin ilk resmi foto
1:48
muhabiridir. Hepimizin hafızalarına
1:50
kazanan o ikonik Mustafa Kemal Atatürk
1:52
portreleri var ya işte onların mimarıdır
1:55
Işıksel. Cumhuriyetin ilk yıllarını,
1:57
devrimleri ve cephe gerisini o kadar
1:59
güzel belgelemiştir ki aslında o bir
2:02
nevi görsel arşivcimiz olarak Türk basın
2:05
ve portre fotoğrafçılığının temel
2:06
taşlarını döşemiştir diyebiliriz.
2:09
Gelelim işin teknik omurgasına. İkinci
2:12
bölüm. Pozlama ve kamera ayarları.
2:14
Fotoğrafçılığın adeta kutsal kasesi
2:16
sayılan pozlama üçgeni var önümüzde. Üç
2:19
tane ana parametremiz bulunuyor.
2:21
Diyafram lensten giren ışığın miktarını
2:23
ve alan derinliğini kontrol ediyor.
2:25
Enstantane ışığın sens düşme süresini
2:27
belirliyor. Yani hareketi ya donduruyor
2:30
ya da flu yapıyor. ISO ise sensörün
2:32
ışığa karşı elektriksel duyarlılığı
2:34
demek. Şimdi asıl can alıcı nokta şu. Bu
2:37
üçlü tam anlamıyla bir taht revali
2:39
gibidir. Eğer fotoğrafınızın doğru
2:41
pozlamada yani doğru aydınlıkta olmasını
2:43
istiyorsanız ayarlardan biriyle
2:44
oynadığınız an o dengenin bozulmaması
2:46
için mutlaka diğerlerinden biriyle
2:48
durumu dengelemeniz gerekir. Kural bu
2:50
kadar basit aslında. Peki bu donanımsal
2:53
ayarlar görselliği nasıl bambaşka
2:54
yönlerden etkiliyor? Önce diyaframa
2:57
bakalım. Diyafram yani f sayısı
2:59
küçüldükçe açıklık artar ve alan
3:02
derinliği sığlaşır. Ne demek bu? Diyelim
3:04
ki bir portre çekiyorsunuz. Öndeki kişi
3:06
jilet gibi netken arka plan o meşhur
3:09
hepimizin sevdiği boke efekti ile
3:10
bulanıklaşır. Tam tersi F sayısı
3:13
büyüdüğünde ise her yer netleşir, geniş
3:15
bir alan derinliği elde edersiniz. Öte
3:17
yandan merceğin odak uzaklığı yani
3:19
milimetre değerimizde katı bir ters
3:21
orantı vardır. Odak uzaklığı kısaldıkça
3:23
mesela 14 mmrede inanılmaz geniş bir
3:26
açıyı tek bir kadraja sığdırırsınız. Ama
3:28
odak uzaklığı uzadıkça, diyelim ki 200
3:30
veya 400 mm gibi görüş açınız iyice
3:33
daralır. Adeta bir dürbünle
3:35
bakıyormuşsunuz gibi uzaktaki bir detayı
3:37
büyütüp yakınlaştırırsınız. Hazır teknik
3:39
detaylara girmişken dijital makinelerin
3:41
beyninde gerçekleşen birkaç hayati ayara
3:43
da hızlıca değinelim. Sınavda tam da hap
3:46
bilgi olarak karşınıza çıkacak cinsten
3:47
bunlar. Highlights ayarı gökyüzündeki
3:50
veya parlayan yüzeylerdeki o aşırı beyaz
3:53
patlamış kısımların ışığını kısıp
3:54
kaybolan doku detaylarını geri
3:56
kurtarmamızı sağlar. Peki, karanlık bir
3:58
ortamdasınız ve sırf görüntüyü
4:00
aydınlatmak için ISO'yu sonuna kadar
4:02
artırdınız diyelim. Ne olur? Sensördeki
4:04
sinyal yapay olarak çok yükseltildiği
4:06
için fotoğrafta noise yani kumlanma ve
4:09
parazit oluşur. Görüntü kaliteniz anında
4:11
zedelenir. Spor müsabakası veya
4:13
koşuşturan bir hayvan gibi hareketli
4:15
nesneler çekiyorsanız kameranızın
4:17
netliği kaybetmemesi çok kritiktir.
4:19
Bunun için sürekli otomatik odaklama
4:21
yani AFC veya AI servo modunu
4:23
kullanmanız şart. Son olarak o devasa
4:26
boyutlardaki RAW veya JPEG dosyalarını
4:28
bilgisayarınıza kayıpsız ve hızlıca
4:30
aktarmak istediğinizde kullanacağınız
4:32
arayüzün her zaman USB protokolü
4:34
olduğunu da aklınızın bir köşesine
4:35
yazın. Tekniği hallettiğimize göre işin
4:38
biraz da estetik ve algı boyutuna 3ünc
4:40
bölüme geçiyoruz. Kompozisyon ve görsel
4:43
denge. Biri çektiğiniz fotoğrafa
4:45
baktığında ya ben burada nereye
4:47
bakmalıyım karmaşası kesinlikle
4:49
yaşamamalıdır. İlgi merkezini
4:51
belirginleştirmek için yapabileceğimiz
4:53
çok net şeyler var. Sade göz yormayan
4:56
bir arka plan seçebilirsiniz veya
4:58
nesneyi o meşhur 1/3 kuralının altın
5:00
kesişim noktalarına
5:01
yerleştirebilirsiniz. Az önce
5:03
konuştuğumuz sığ alan derinliği ile arka
5:05
planı tamamen full yolaştırmak ya da ana
5:07
konuyu parlak bir ışık kaynağıyla
5:09
vurgulamakta harika taktiklerdir. Bütün
5:11
bu yöntemler vermek istediğiniz ana
5:13
mesajı o çevredeki dağınıklıktan,
5:16
kaostan yalıtır ve size tertemiz bir
5:18
belirginlik sağlar. Görsel dengenin iki
5:21
farklı karakteri var aslında. İlki gözü
5:23
dinlendiren negatif alan kavramı. İdeal
5:26
bir estetik yakalamak istiyorsanız
5:28
kadrajın /3te2'sini boş bırakıp ana
5:30
konunuzu o geriye kalan üçte birlik
5:32
alana konumlandırdığınızda işte o zaman
5:34
fotoğrafa adeta bir nefes alma payı,
5:36
muazzam bir ferahlık katmış olursunuz.
5:39
Buna karşılık bir de daha dinamik, daha
5:41
gerilimli bir kurgu olan çapraz altın
5:43
noktalar var. Özellikle kompozisyonda
5:45
birden fazla ilgi odağı varsa bunları
5:47
yan yana sıradan düz bir çizgiye dizmek
5:50
yerine 1/3 kuralının o çapraz köşelerine
5:52
yerleştirdiğinizi düşünün. Bu hamle
5:54
kadraja inanılmaz bir derinlik ve çok
5:56
güçlü bir diyagonal dinamizm katar.
5:58
Farkı hemen hissedersiniz. Görsel
6:01
tasarımda çok sık birbirine karıştırılan
6:03
bir kavrama da hemen açıklık getirelim.
6:05
İki boyutlu şekil. Nedir bu? Endi ve
6:08
boyu olan, çizgilerle sınırları
6:09
kapatılmış ancak hiçbir derinliği,
6:12
hiçbir hacmi olmayan tamamen düzlemsel
6:14
alanlardır. Bir kare, bir daire veya
6:17
sadece karanlık bir siluet düşünün.
6:19
Bunların hepsi birer iki boyutlu
6:20
şekildir. Burada asıl can alıcı ayrım
6:22
şu. Bu düzlemsel şekil ancak ve ancak
6:25
üzerine ışık ve gölge düştüğü zaman
6:27
derinlik kazanır. İşte o zaman 3üncü
6:30
boyuta yani bir forma ya da biçime
6:32
dönüşür. Madem ışık dedik o zaman
6:35
doğrudan 4üncü bölümümüze geçelim. Işık,
6:38
kontrast ve renk. İki tamamen zıt ışık
6:41
karakteri fotoğrafta tamamen zıt
6:43
duygular yaratır. Örneğin sert ışık,
6:46
öğle güneşi ya da çıplak bir spot lamba
6:48
gibi doğrudan gelen bir kaynaktır bu.
6:51
Gölgeler inanılmaz keskindir. Karanlıkla
6:53
aydınlık arasındaki o geçiş anidir.
6:56
Yüzeydeki dokuları, kırışıklıkları
6:58
abartılı bir şekilde adeta tokat gibi
7:00
yüzünüze çarpar. çok dramatik, yüksek
7:03
kontrastlı ve gerilimli bir atmosfer
7:05
yaratır. Buna karşın ters ışık bambaşka
7:08
bir dünyanın kapısını aralar. Işık
7:10
kaynağını öznenin arkasına aldığınızda
7:12
öznenin bütün o iç detayları bir anda
7:14
silinir ve nesne adeta kara bir lekeye
7:17
bir siluvete dönüşür. Biz buna leke
7:19
kontrastı diyoruz. Bu ne işe yarar
7:22
derseniz görsel anlatımı alabildiğine
7:24
sadeleştirir. Nesneyi üç boyuttan
7:26
koparıp iki boyutlu ve çok güçlü bir
7:28
grafiksel kütle haline getirir. Peki
7:30
doğada en estetik, en verimli ışığı
7:33
hangi saatlerde buluyoruz? Doğal
7:35
aydınlatmada gün doğumundan sonraki ve
7:38
gün batımından önceki o ilk bir saate
7:41
altın saat diyoruz. Bu evrede güneş
7:43
ışınları çok eğik bir açıyla gelir.
7:45
Atmosferde güzelce filtrelenir. Sonuç
7:48
uzun gölgeler ve o çok sevdiğimiz
7:50
yumuşacık altın sarısı sıcak tonlar.
7:53
Tabii ışığın doğadaki halinin yanında
7:55
bir de analog siyah beyaz
7:57
fotoğrafçılıkta sıkça başvurduğumuz
7:59
filtrelere değinmemiz lazım. Siyah beyaz
8:01
çekim yaparken kırmızı, turuncu veya
8:03
sarı renkli filtreler kullanmak
8:05
gökyüzünü agresif bir şekilde karartır.
8:07
Bulutları parlatır ve sahnedeki genel
8:10
kontrastı inanılmaz derecede arttırır.
8:12
Mavi filtre ise tam tersi bir etki
8:14
yapar. O atmosferik pus etkisini açar,
8:17
tonları birbirine yaklaştırır,
8:18
homojenleştirir ve sahne kontrastını
8:21
yumuşatarak düşürür. Ve geldik sonuncu
8:23
5. bölümümüze. Özel çekim teknikleri.
8:26
Zaman algımızla kelimenin tam anlamıyla
8:28
oyun oynayan iki çok popüler tekniğimiz
8:31
var. İlki Hyperlabs. Bu klasik zaman
8:33
atlamalı timelapse çekimin hareketli
8:36
versiyonudur. Fotoğrafçı yürürken veya
8:38
bir araçla ilerlerken kameranın
8:40
kadrajını sürekli aynı sabit odak
8:42
noktasına kilitler. Ortaya çıkan görüntü
8:44
büyüleyicidir. Bir yandan zaman hızla
8:47
akıp giderken diğer yandan mekanın
8:49
içinde akıcı bir kamera hareketi
8:50
izlersiniz. Slow motion yani ağır çekim
8:53
ise bunun tam zıttı bir mantıkla
8:55
çalışır. Bir su damlasının sıçraması
8:57
gibi gözümüzün yakalayamayacağı o
8:59
saliselik anları saniyede kaydedilen
9:01
kare sayısını yani FPS değerini çok ama
9:04
çok yüksek tutarak kaydeder makine.
9:06
Sonra siz bunu standart yayın hızında
9:08
oynattığınızda o kısacık anlar
9:11
sündürülmüş, yavaşlatılmış, muazzam
9:13
netlikte görsel bir şölene dönüşür. Son
9:16
olarak optik sınırları iyice
9:18
zorladığımız iki özel alana yakından
9:20
bakalım. Vahşi yaşam fotoğrafçılığında
9:22
hem kendi can güvenliğinizi korumak hem
9:24
de o hayvanların doğal davranışını
9:26
bozmamak için konudan çok uzakta olmanız
9:29
gerekir. Bu yüzden 300 400 mm ve üzeri
9:32
devasa teleobjektifler kullanırız. Görüş
9:34
açıları o kadar dardır ki uzaktaki o
9:37
tehlikeli veya ürkek konuyu adeta
9:39
yanınızdaymış gibi büyütüp kadrajı
9:41
doldurursunuz. İşin diğer ucunda
9:43
mikroskobik detayların dünyası yani
9:45
makro fotoğrafçılıklar. Çıplak gözle zor
9:48
gördüğünüz bir böceği birebir oranında
9:50
doğrudan sensre yansıtırsınız. Fakat bu
9:52
tekniğin çok ilginç bir fiziksel bedeli
9:54
vardır. Konuya bu kadar yakından netleme
9:57
yaptığınızda alan derinliği milimetrik
9:59
bir seviyeye inip inanılmaz sığlaşır. Bu
10:01
yüzden konunun her yerini netleyebilmek
10:03
adına diyaframı alabildiğine kısmanız
10:05
zorunludur. Videoda incelediğimiz bu
10:08
dersin ve yıla ait çıkmış soruları
10:10
kendiniz deneme sınavı formatında çözmek
10:12
ve kendinizi test etmek için
10:14
lolonolo.com adresini ziyaret edebilir,
10:16
videonun altındaki açıklama kısmında yer
10:18
alan bağlantıya tıklayabilirsiniz.
Jobs & Education