Ata Aöf İş Sağlığı ve Güvenliği 2024-2025 Final Soruları
https://lolonolo.com/2026/01/02/ata-aof-is-sagligi-ve-guvenligi-2024-2025-final-sorulari/
Bu kaynaklar, İş Sağlığı ve Güvenliği alanındaki temel yasal mevzuatları, teknik standartları ve akademik sınav sorularını kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. Metinlerde, Hammurabi Kanunları'ndan günümüz yönetmeliklerine kadar uzanan tarihsel süreç ile meslek hastalıkları ve ilk yardım ilkeleri gibi hayati konular detaylandırılmaktadır. Çalışma ortamındaki ergonomik ölçümler, biyolojik risk grupları ve koruyucu donanımların doğru kullanımı üzerine teknik bilgiler sunulmaktadır. Ayrıca, iş kazalarını önlemeye yönelik Heinrich teorisi ve acil durum planlarının yenilenme süreleri gibi idari yükümlülükler açıklanmaktadır. Kaynak, hem teorik bilgileri hem de bu bilgilerin pratik uygulamalarını ölçen final sınavı sorularını bir araya getirerek öğretici bir rehber sunmaktadır. Tüm bu içerik, iş yerlerinde güvenli bir çalışma ortamı oluşturulması için gerekli olan hukuki ve teknik altyapıyı özetlemektedir.
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Her gün işe gidiyoruz, geliyoruz ama
0:02
aslında çoğumuzun farkında bile olmadığı
0:04
bizi korumak için tasarlanmış kocaman
0:07
bir sistem var. Ve bu sistemin kökleri
0:09
inanın binlerce yıl öncesine dayanıyor.
0:12
Peki bu sistem nasıl çalışıyor? Nereden
0:15
geliyor? Ve en önemlisi bizi tam olarak
0:17
nelerden koruyor? Gelin hep birlikte bu
0:20
konunun derinliklerine inelim. Şimdi iş
0:22
güvenliği deyince aklınıza modern
0:24
zamanlara ait bir şey geliyorsa durun
0:26
bir saniye. Çünkü bu hikaye tam 4.000
0:29
yıl önce başlıyor. Evet, yanlış
0:31
duymadınız. Antik Babil'de Hammurabi'nin
0:34
o meşhur kanunlarında bile inşaat
0:36
kazalarından kimin sorumlu olduğu
0:38
yazılıydı. İşte o antik temelden alıp
0:40
Modern Türkiye Cumhuriyeti'nin
0:42
kuruluşundaki ilk yasalardan biri olan
0:44
Borçlar Kanununa geldiğimizde görüyoruz
0:46
ki bu sorumluluk meselesi binlerce
0:49
yıldır gündemimizde. İşte bu tarihi
0:51
temeller bugün bildiğimiz o karmaşık ama
0:54
hayat kurtaran sistemi ortaya çıkardı.
0:57
Tamam da günümüzde bu sistemi kim
0:59
yönetiyor? Yani iş yerlerindeki
1:01
güvenliğimizi kim sağlıyor? Haydi şimdi
1:04
bu sorunun cevabına bakalım. Türkiye'de
1:07
şirketlerin bu işi çözmek için önlerinde
1:09
aslında iki temel seçenek var. Birincisi
1:12
kendi bünyelerinde yani içeride bir iş
1:14
sağlığı ve güvenlik birimi kurmak.
1:16
Kısaca buna ISGB diyoruz. İkinci seçenek
1:19
ise bu işi dışarıdan profesyonel bir
1:22
firmadan almak. Bunlar da bakanlık
1:24
tarafından yetkilendirilmiş ortak sağlık
1:26
ve güvenlik birimleri yani OSGB'ler.
1:29
Yani özetle biri biz bu işi kendimiz
1:31
yaparız diyor. Diğeri uzmanından hizmet
1:34
alalım diyor. Özellikle küçük ve orta
1:36
ölçekli işletmeler ya da özel bir
1:38
uzmanlık gerektiren işler için OSGB'ler
1:41
gerçekten de hayati bir rol oynuyor.
1:44
Peki tamam ISGB, OSGB dedik ama bu
1:48
birimler bizi tam olarak neye karşı
1:50
koruyor? İşte şimdi hikayemizin en
1:52
ilginç kısımlarından birine geliyoruz.
1:55
İş yerindeki o görünmez düşmanlara. Yani
1:58
gözle göremediğimiz ama son derece
2:00
tehlikeli olabilen kimyasal, biyolojik
2:03
ve fiziksel risklere dalıyoruz. Hadi ilk
2:06
olarak kimyasal tehditlere bakalım.
2:08
Mesela hepatotoksinler diye bir şey
2:10
duydunuz mu? Kulağı bilimsel geliyor ama
2:12
anlamı çok net. Doğrudan karaciğerimize
2:14
saldıran kimyasallar demek. düşünün.
2:16
Vücudumuzun filtresi olan karaciğere
2:18
yapışıp kalıyor ve zamanla sarılık gibi
2:20
ciddi hasarlara yol açabiliyor.
2:22
Özellikle boya, vernik ya da kimya
2:24
endüstrisi gibi yerlerde çalışanlar için
2:26
bu işte o bahsettiğimiz görünmez
2:28
tehlikenin en somut örneklerinden biri.
2:31
İşte bu tür görünmez tehlikeler meslek
2:33
hastalığı dediğimiz şeye yol açıyor.
2:36
Peki meslek hastalığı ne demek? Çok
2:38
basit. Sadece ve sadece yaptığınız iş
2:41
yüzünden yakalandığınız bir hastalık.
2:43
Mesela aspest lifleri solumaktan
2:45
kaynaklanan aspestozis veya silika
2:47
tozundan ileri gelen silikozis. Bunlar
2:50
tam birer meslek hastalığı. Ama diyelim
2:52
ki diyabet o bu kategoriye girmiyor.
2:55
Neden? Çünkü doğrudan işin kendisinden
2:57
kaynaklanmıyor. Aradaki fark bu kadar
2:59
net. Peki ya biyolojik riskler? Onlar da
3:03
kendi içlerinde gruplara ayrılıyor. Hem
3:05
de risk seviyelerine göre. En alttan en
3:07
güvenli olanından başlayalım. Grup 1.
3:10
Grup 1. Biyolojik etkenler. İnsanda
3:12
hastalığa yol açma ihtimali neredeyse
3:14
hiç olmayan mikroorganizmalar demek.
3:16
Yani en zararsızları. İşte bu
3:18
sınıflandırma çok önemli. Çünkü alınacak
3:20
önlemlerin ne kadar sıkı olacağı tamamen
3:23
bu risk grubuna göre belirleniyor.
3:25
Tamam, tehlikeleri konuştuk, riskleri
3:27
anladık. Eee, peki çözümler ne? Şimdi
3:29
işin en heyecanlı kısmına geliyoruz. Bu
3:32
tehlikeleri ölçmek ve ortadan kaldırmak
3:34
için kullanılan bilime ve o özel
3:36
araçlara yakından bakma zamana. İşte
3:38
size çok havalı bir kelime.
3:40
Antropometre. Kulağı biraz karmaşık
3:43
gelebilir kabul. Ama aslında mantığı o
3:45
kadar basit ve o kadar önemli ki.
3:48
Antropometri diyor ki insanı işe
3:50
uydurmaya çalışma. işi ve aletleri
3:53
insano uydur. Yani kullandığınız masanın
3:55
yüksekliği, oturduğunuz sandalyenin
3:57
tasarımı, elinizdeki aletin kabzası
4:00
hepsinin sizin vücut ölçülerinize uygun
4:02
olması gerekiyor. İşte bu daha en
4:05
başından bir sürü sorunu anlemenin en
4:07
akıllıca yolu. Bu işin ne kadar hassas
4:09
olduğunu göstermek için size spesifik
4:12
bir örnek vereyim. Havadaki nem oranını
4:14
neyle ölçüyorlar biliyor musunuz?
4:16
Pisrometre diye bir aletle. Bakın bu çok
4:19
önemli. Çünkü iş güvenliği ya galiba
4:22
hava biraz nemli gibi tahminlerle
4:24
yürümez. Her şey net ölçülebilir
4:27
verilere dayanır. İşte size net bir
4:29
rakam. 18 m³. Peki nedir bu 18 m³? Ağır
4:34
bir işte çalışan bir kişinin sağlıklı
4:36
nefes alıp verebilmesi için kendisine
4:38
ayrılması gereken minimum hava hacmi.
4:41
Düşünün bu soyut bir kural değil. Bu
4:43
doğrudan bizim nefes alma alanımızla
4:45
ilgili hayati bir standart. Hemen bir
4:48
başka rakam daha. saniyede 1.15
4:52
m². Bu da özellikle titreşimli
4:55
makinelerle çalışan birinin 8 saat
4:58
boyunca tüm vücudunun maruz kalabileceği
5:00
en üst limit. Gördünüz mü? İş güvenliği
5:03
dediğimiz şey böyle hassas milimetrik
5:06
hesaplamalarla dolu bir dünya. Aslında
5:08
tüm bu bilimsel ölçümler, düzenlemeler
5:10
yapıldı ama yine de risk var. İşte o
5:13
zaman son savunma hattımız devreye
5:15
giriyor. Kişisel koruyucu donanım. Yani
5:18
hepimizin bildiği adıyla KKD. Peki her
5:21
şey KKD midir? Hayır. İşte burası çok
5:24
önemli. Baretiniz, eldiveniniz,
5:26
gözlüğünüz. Bunlar sizi tehlikeden
5:28
fiziksel olarak koruduğu için KKD'dir.
5:31
Ama mesela bir gaz dedektörü veya yangın
5:33
alarmı onlar KKD sayılmaz. Neden? Çünkü
5:36
onlar sizi korumaz. Sadece tehlike var
5:39
diye haber verir. Biri kalkan, diğeri
5:41
haberci. Aradaki fark iyi de tüm bu
5:44
önlemlere, dolanımlara rağmen kazalar
5:46
yine de olabiliyor değil mi? Maalesef
5:48
evet. Peki o zaman ne yapacağız? İşte
5:51
şimdi kazaların neden olduğuna dair
5:53
teorilere ve en önemlisi bir kaza anına
5:56
nasıl hazırlıklı olmamız gerektiğine
5:58
bakacağız. Bakın bu gördüğünüz grafik iş
6:01
güvenliği alanındaki en temel
6:03
teorilerden birini anlatıyor.
6:05
Heinrich'in kaza teorisi diyor ki iş
6:08
kazalarının %98'i yani neredeyse tamamı
6:12
güvensiz davranışlar ve güvensiz
6:14
koşullar yüzünden meydana gelir. Sadece
6:16
%2'si kaçınılmazdır. Bu ne anlama
6:19
geliyor biliyor musunuz? Şu anlama
6:21
geliyor. Doğru sistemler ve doğru
6:23
eğitimle kazaların ezici bir çoğunluğunu
6:25
önleyebiliriz. Bu gerçekten de inanılmaz
6:28
umut verici bir bakış açısı. İş
6:31
güvenliği yönetiminde çok önemli bir
6:33
kavram var. Olay. Olay dediğimiz şey
6:36
sadece yaralanmayla veya hasarla
6:38
sonuçlanan kazaları değil her şeyi
6:40
kapsar. Hani o ucuz atlattık dediğimiz
6:43
ramak kala anları var ya işte onlar da
6:46
birer olaydır ve çok ciddiye alınır.
6:48
Neden mi? Çünkü her bir ramak kala bize
6:51
bir dahaki sefere bu kadar şanslı
6:53
olmayabilirsin, önlemini al diyen bir
6:56
uyarıdır aslında. Paha biçilmez bir ders
6:58
kaynağıdır. Ve geldik son güvenlik
7:01
ağımıza. Acil durum yönetimi. Yani her
7:04
şeye rağmen bir şeyler ters gittiğinde
7:06
ne yapacağız? İşte bu son bölümde o
7:09
kritik anlarda hayat kurtaran planların
7:11
ve doğru ilk yardım müdahalelerinin ne
7:13
kadar önemli olduğunu konuşacağız.
7:16
Bakın, hazırlıklı olmak demek bir kere
7:18
plan yapıp duvara asmak demek değil. Bu
7:21
sürekli bir süreç. Türkiye'deki mevzuata
7:23
göre iş yerlerinin acil durum planlarını
7:26
düzenli olarak yenilemesi şart. Tehlike
7:29
seviyesine göre bu süreler değişiyor.
7:31
Çok tehlikeli bir iş yeri ise her iki
7:33
yılda bir, tehlikeli ise 4, az tehlikeli
7:36
ise 6 yılda bir, o planlar baştan aşağı
7:38
güncellenmek zorunda. Yani hazırlık
7:41
yaşayan dinamik bir süreç. Ve şimdi
7:44
belki de bu anlatımdaki en hayati
7:46
bilgilerden biri. Lütfen bunu unutmayın.
7:49
Birinin kafasından veya boynundan
7:51
yaralandığından şüpheleniyorsanız
7:53
yapılacak en önemli ilk yardım o kişiyi
7:56
asla ama asla hareket ettirmemektir.
7:59
Yapacağınız en küçük yanlış bir hareket
8:01
omur iliğe zarar verip kalıcı ferce
8:03
neden olabilir. Bu basit tek bir kural
8:06
kelimenin tam anlamıyla bir insanın
8:07
hayatını kurtarabilir ya da
8:09
karartabilir. Peki tüm bu
8:11
konuştuklarımızdan sonra şimdi topu size
8:13
atıyorum. Çok basit ama gerçekten hayati
8:16
bir soru. Kendi iş yerinizdeki acil
8:18
durum planını biliyor musunuz? Bir
8:21
tehlike anında nereden çıkacağınızı,
8:23
nerede toplanacağınızı hiç düşündünüz
8:25
mü? Çünkü unutmayalım iş güvenliği
8:27
sadece uzmanların değil hepimizin ortak
8:30
sorumluluğu.
#Public Health
#Occupational Health & Safety
#Education
#Public Safety

