Up next in 10
Anadolu Aöf ADY103U Acil Durum ve Afet Farkındalık Eğitimi Ünite 8
https://lolonolo.com/2026/08/26/ady103u-acil-durum-ve-afet-farkindalik-egitimi-unite-8/
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Lolonolo platformuna hoş geldiniz. Bu
0:02
dersimizde ADY103U
0:05
acil durum ve afet farkındalık eğitimi
0:07
konularını ve sorularını inceliyoruz.
0:10
Bugün önümüzde harika bir yol haritası
0:12
var. Hızlıca temel değerlendirme
0:14
aşamalarına bakacağız. Ölçümün beş
0:16
boyutunu konuşacağız. Meşhur Kirk
0:18
Patrick modelini inceleyeceğiz.
0:20
Yatırımın getirisi yani Aro kavramına
0:23
değinip sahada kullanacağımız ölçme
0:25
araçlarıyla konumuzu toparlayacağız.
0:27
Birinci bölüm, değerlendirme ve temel
0:30
aşamalar. Şimdi şunu bir düşünün. Harika
0:33
bir afet eğitimi hazırlıyorsunuz.
0:35
Tonlarca zaman, enerji, bütçe
0:37
harcıyorsunuz ama günün sonunda bu
0:39
eğitim gerçekten işe yaradı mı sorusuna
0:41
net bir cevap veremiyorsunuz. İşte bu
0:43
çok büyük bir problem. Eğer ölçemiyorsak
0:46
o eğitim için döktüğümüz terin pek bir
0:48
anlamı kalmıyor, değil mi? Eğitimi
0:50
değerlendirmek dediğimiz şey sadece
0:52
insanlara geçip geçmediklerine dair not
0:54
vermek değildir. Asıl amaç o gelecekteki
0:57
hayat kurtaracak programları daha da
0:59
iyileştirmektir. Peki bu nasıl olacak?
1:01
Sürecin en başından en sonuna kadar
1:03
tıkır tıkır izlenmesi gereken tam sekiz
1:06
temel aşamamız var. Daha ilk adımda
1:08
ihtiyaçları doğru analiz ettik mi
1:10
diyerek başlıyoruz. Sonra tasarım ve
1:13
geliştirme geliyor. Ardından uygulama ve
1:15
en sonunda da nihai değerlendirmeye
1:17
ulaşıyoruz. Yani buradaki kritik nokta
1:19
şu: Bu aşamaların her biri hedeflere
1:21
ulaşıp ulaşmadığımızı görmek için bir
1:23
monitör gibi sürekli anlık olarak
1:25
izlenmeli. Düşünsenize daha tasarımda
1:28
bir hata yaptınız ve bunu ta en sondaki
1:30
değerlendirmede fark ettiniz. İnanın
1:32
bana düzeltmek için çok geç kalmış
1:34
olursunuz. İkinci bölüm ölçümün beş
1:37
boyutu. Pekala, şimdi bunun biraz daha
1:41
derinlerine inelim. Diyelim ki aşamaları
1:43
izliyoruz ama tam olarak neyi ölçüyoruz?
1:46
Akademik çalışmalara baktığımızda eğitim
1:48
etkinliğini ölçmenin tam beş temel
1:50
boyutu olduğunu görüyoruz. İlk olarak
1:52
bilgi düzeyini ölçüyoruz. Yani
1:54
katılımcılar gerçekten bir şey öğrendi
1:56
mi? Sonra reaksiyonlara bakıyoruz.
1:58
İnsanların tutumu nasıldı? Eğitimi
2:00
sevdiler mi? Üçüncüsü davranış
2:02
değişiklikleri. Yani o öğrendiklerini
2:04
alıp sahada, gerçek hayatta uyguluyorlar
2:06
mı? Dördüncüsü, bu eğitim genel anlamda
2:09
kurumsal sonuçlar yarattı mı? Ve tabii
2:11
ki son olarak maliyet fayda analizi.
2:14
Biliyor musunuz bu çok boyutlu geri
2:16
bildirim sisteminin en güzel yanı ne?
2:18
Eğitim yöneticilerine inanılmaz bir güç
2:20
veriyor. Programdaki herhangi bir
2:22
çatlağı, eksikliği anında fark edip
2:24
düzeltici hamleleri şipşak
2:26
yapabiliyorlar. 3. bölüm Kirk Patrick
2:29
değerlendirme modeli. Şimdi bir
2:31
sonrakine geçelim ve bu sürecin adım
2:33
adım nasıl inşa edildiğine bakalım. Tüm
2:36
bu değerlendirme kavramlarını son derece
2:38
sistemli hale getiren, akademik dünyanın
2:41
adeta bel kemiği olmuş çok ünlü bir
2:43
teori var karşımızda. Kirk Patrick
2:46
modeli. Donald Kirk Patrick bu işi dört
2:48
hiyerarşik adıma bölmüş. Hiyarşi
2:50
kelimesi burada kesinlikle çok önemli.
2:52
Çünkü her bir adım bir sonrakinin
2:54
olmazsa olmaz ön koşulu. Bakın birinci
2:57
adım tepki. Yani insanlar eğitimden
3:00
memnun kaldı mı? Sıkıntıdan patladılar
3:02
mı yoksa keyif mi aldılar? İkinci adım
3:04
öğrenme. Tamam memnun kaldılar ama
3:06
akıllarında bir şey kaldı mı? Yeni bir
3:08
beceri edindiler mi? Üçüncü adım
3:10
davranış. İşte burası kritik. Bu
3:12
edindikleri bilgiyi alıp günlük hayata
3:14
veya işlerine taşıdılar mı? Ve 4.üncü
3:17
adım sonuçlar. Tüm bu yaşanan değişimler
3:20
kurumun hedeflerine olumlu yansıdı mı?
3:22
Bu yapı muazzam derecede mantıklı.
3:25
İnsanların nefret ettiği bir eğitimden
3:26
bir şey öğrenmesini bekleyemezsiniz. E
3:28
öğrenmedikleri bir şeyi de hayata
3:30
geçirmelerini hiç bekleyemezsiniz. Her
3:32
şey birbiri üzerine inşa ediliyor. 4.
3:35
bölüm. Yatırımın getirisi ve modelin
3:37
geliştirilmesi. Tabii zaman ilerledikçe
3:40
Karp Park 40'ın bu harika orijinal
3:42
modeli küçük bir finansal gerçeklik
3:44
kontrolüne ihtiyaç duydu. Neden mi?
3:46
Çünkü kurumlar günün sonunda dönüp şu
3:48
soruyu sormaya başladılar. İyi güzel de
3:51
bu işin maliyeti ne ve bize ne
3:52
kazandırdı? İşte tam bu noktada Jack J.
3:55
Philips isimli araştırmacı harika bir
3:57
dokunuş yapıyor. Modele 4. aşamadan
3:59
sonra bir 5. aşama ekliyor. Yatırımın
4:01
getirisi yani sıkça duyduğumuz adıyla
4:04
ROI. Açıkçası üst yönetimler masaya
4:06
oturduklarında her zaman memnuniyet veya
4:09
davranış gibi soyut kavramlarla
4:10
ilgilenmeyebiliyor. Onların duymak
4:12
istediği asıl şey şu: Biz bu eğitime şu
4:15
kadar bütçe ayırdık. Karşılığında bize
4:17
finansal getirisi ne oldu? İşte Aroay o
4:20
pedagojik ve soyut eğitim kavramlarını
4:22
alıp yönetimin tam da görmek istediği o
4:24
somut finansal verilere dönüştüren
4:26
muazzam bir aşama. Kesinlikle oyunu
4:28
değiştiren bir eklenti. 5. bölüm: Afet
4:31
eğitiminde ölçme araçları. Harika. Şimdi
4:35
konuyu bu büyük kurumsal teorilerden
4:37
alıp tamamen sahanın tam kalbine, mikro
4:39
düzeye indirelim. Gerçek hayatta sahada
4:42
toz yutarken bu değerlendirme verilerini
4:45
tam olarak nasıl topluyoruz? Afet
4:47
yönetimi eğitimlerinde katılımcıların ne
4:48
durumda olduğunu ölçmek için çok sağlam
4:50
bir araç çantamız var. Hepimizin
4:52
yakından bildiği yazılı sınavlar, çok
4:55
hızlı geri dönüş aldığımız anketler,
4:57
süreci derinlemesine deşmemizi sağlayan
4:59
birebir görüşmeler, adımları tıkır tıkır
5:01
takip ettiğimiz denetim listeleri ve
5:03
sahadaki pratik davranış değişimlerini
5:05
ölçmemize yarayan gözlem formları.
5:07
Kısacası bu araçların hepsi
5:09
katılımcıların nabzını tuttuğumuz,
5:11
gelişimi anlık olarak takip ettiğimiz
5:13
sahadaki sensörlerimiz. Hazır gözlem
5:16
formları demişken size sınavlarda
5:18
karşınıza çıkması çok muhtemel olan tam
5:20
bir klasik tuzaktan bahsetmek istiyorum.
5:23
Buraya çok dikkat edin. Bir afet
5:25
tatbikatını veya eğitimini
5:26
gözlemliyorsanız o formun üzerinde
5:29
katılımcının adı, cinsiyeti, yaşı,
5:32
gözlemin yapıldığı yer ve saat gibi
5:33
kritik bilgilerin olması kesinlikle ama
5:35
kesinlikle zorunludur. Fakat doğum yeri
5:38
gibi eğitimle ya da sizin o anki
5:41
gözleminizle uzaktan yakından hiçbir
5:43
doğrudan ilgisi olmayan detaylar
5:45
kesinlikle zorunlu değildir. Mantıken
5:47
bir düşünün. Gözlem formunu doldururken
5:49
kişinin memleketinin neresi olduğu,
5:51
eğitimin ne kadar başarılı olduğunu
5:53
ölçmede bizim ne işimize yarayabilir ki?
5:55
Hiçbir işimize yaramaz. Bu yüzden
5:57
sınavda o doğum yeri çeldiricisine asla
5:59
düşmüyoruz. Bunu aklınızın bir köşesine
6:01
iyice not edin. Peki teoriden bahsettik,
6:04
sahadaki araçlardan bahsettik. Bütün
6:07
bunlar dev kurumlarda nasıl hayat
6:09
buluyor derseniz işte orada karşımıza
6:11
AKOM yani afet koordinasyon merkezi gibi
6:14
devasa yapılar çıkıyor. Böyle güçlü
6:16
kurumlar işi sadece masa başında
6:18
toplanıp teorik eğitimler vermekle
6:20
bırakmıyorlar. Bu bilgiyi alıp o dev
6:22
çaplı tatbikatlarla doğrudan sahaya
6:25
pratik uygulamaya döküyorlar. Siz
6:27
bilgiyi gerçek koşullarda test
6:29
ediyorsunuz ve oradan elde ettiğiniz net
6:31
veriler eğitimin işe yarayıp
6:33
yaramadığını size tüm şeffaflığıyla
6:35
gösteriyor. Değerlendirme süreci
6:37
teorinin ve pratiğin tam da böyle
6:39
kurumsal bir çatı altında birleşmesiyle
6:41
mükemmel bir şekilde güçlenmiş oluyor.
6:44
Ve işte incelememizin sonunda sizi
6:46
üzerine düşünmeniz için başa bırakmak
6:48
istediğim o vurucu soru eğitiminiz
6:51
gerçekten işe yarıyor mu yoksa sadece
6:53
büyük bir bütçe mi harcıyoruz?
6:55
Eğitimlere muazzam zamanlar, enerjiler
6:58
ve bütçeler akıtıyoruz. Ama eğer o Kirk
7:00
Patrick'in adımlarını doğru
7:02
kurgulayamazsak, ROI hesaplamasını
7:04
yönetime net bir dille sunamazsak ve
7:07
sahada doğru ölçme araçlarını
7:09
kullanmazsak gerçek bir afet anında bize
7:11
hiçbir faydası dokunmayacak kocaman bir
7:14
israftan başka bir şey yapmamış oluruz.
7:16
Doğru değerlendirme modellerinde
7:18
ustalaşmak, gerçek dünyada yaşamla ölüm
7:21
arasındaki o ince çizgiyi belirleyen
7:23
hazırlık seviyemizi kanıtlamanın yegane
7:26
yoludur. Videoda incelediğimiz bu dersin
7:28
ve yıla ait çıkmış soruları kendiniz
7:31
deneme sınavı formatında çözmek ve
7:33
kendinizi test etmek için lolonolo.com
7:36
adresini ziyaret edebilir, videonun
7:38
altındaki açıklama kısmında yer alan
7:40
bağlantıya tıklayabilirsiniz.
Jobs & Education