Up next in 10
Auzef Çalışma Psikolojisi 2025-2026 Final Soruları
https://lolonolo.com/2026/09/05/calisma-psikolojisi-2025-2026-final-sorulari/
auzef, Çalışma Psikolojisi, İnsan Kaynakları Yönetimi
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Lolo Nolo platformuna hoş geldiniz. Bu
0:02
dersimizde çalışma psikolojisi 2025-2026
0:06
konularını, çıkmış sorularını ve detaylı
0:09
açıklamalarını derinlemesini
0:10
inceliyoruz. Ben rehberinizim ve bugün
0:13
aslında her gün içinde bulunduğumuz iş
0:15
yerinde o karmaşık insan zihninin nasıl
0:18
çalıştığını harika bir tarihsel
0:20
yolculukla keşfedeceğiz. Düşünsenize
0:23
bilimsel yönetimden insan ilişkilerine
0:25
uzanan o büyüleyici evrim, inanılmaz bir
0:28
değişim hikayesi bu. Pekala, hadi konuya
0:30
derinlemesine dalalım. Bu incelemede yol
0:32
haritamız oldukça net. Önce klasik
0:34
yönetimi ele alacağız. Ardından half
0:36
deneylerine ve insan ilişkilerine
0:38
bakacağız. Sonra performans ve
0:40
Herzberg'in kuramını geçeceğiz. Örgütsel
0:42
davranışı konuşacağız ve en sonda da o
0:44
meşhur toksik dinamikleri inceleyeceğiz.
0:46
Başlayalım. Şimdi adım adım ilerleyelim
0:49
ve bu sürecin nasıl inşa edildiğine bir
0:51
bakalım. Çalışma psikolojisinin
0:53
temellerini anlamak inanın çok kritik.
0:56
1900'lerin başı Frederick [homurdanır]
0:57
Winslow Taylor'ın bilimsel yönetimi. O
1:00
dönemde her şey tamamen mekanik. Sonra
1:03
1920'lere geliyoruz. Watson ve Pa'un
1:06
davranışsal yaklaşımı devrede. İnsan
1:08
kelimenin tam anlamıyla bir etki tepki
1:11
mekanizması olarak görülüyor o yıllarda
1:13
ve nihayet 1930'larda Elton Mayo'nun
1:17
Hter deneyleriyle o büyük uyanış patlak
1:19
veriyor. Yani o deval fabrikaların soğuk
1:23
mekanik atmosferinden çıkıp yavaş yavaş
1:25
bir dakika ya burada insan var dediğimiz
1:27
bir evrime şahit oluyoruz. 1inci bölüm
1:30
klasik yönetim ve mekalizasyon. 20.
1:33
yılın başlarındayız. Devasa fabrikalar,
1:36
erkek egemen, birbirine benzeyen dev bir
1:39
iş gücü ve durmak bilmeyen üretim
1:41
bantları. Manzarayı bir hayal edin. O
1:43
ruhsuz üretim çılgınlığının ortasında
1:46
Taylor'ın bilimsel yönetim felsefesi
1:48
yatıyor. Ona göre işçi ne mi? Sadece bir
1:50
makine parçası. O kadar. Yönetim
1:53
düşünecek, kararları alacak. İşçi de
1:55
sorgulamadan yapacak. Az önce
1:56
bahsettiğimiz o davranışçı, "Uarıcı ver,
1:59
tepki al" mantığıyla birebir örtüşüyor
2:01
aslında bu yapı. Ama bir de madalyonun
2:03
diğer yüzü var. Mayo'nun insan
2:04
ilişkileri yaklaşımı. O çıkıp diyor ki,
2:07
"Hayır, işçi sosyal bir varlıktır. Bir
2:09
yere ait olma ihtiyacı hisseder." İşte
2:11
bu zıtlık tarihteki en muazzam zihniyet
2:13
devrimlerinden birini özetliyor. İkinci
2:15
bölüm: Hartorn Deneyleri ve İnsan
2:17
İlişkileri ekolü. 1930'lara, Elton
2:21
Mayo'nun o meşhur kırılma noktasına
2:22
geliyoruz. Yani buradaki can alıcı nokta
2:25
şu. Akademik dünyanın tamamen yön
2:28
değiştirdiği o an. Mayo ve ekibinin
2:30
howtn deneyleri aslında hepimizin yüzüne
2:33
devasa bir gerçeği çarptı. İnsanlar
2:36
sadece parayla veya fiziksel koşulların
2:39
iyileştirilmesiyle motive olmuyor
2:41
arkadaşlar. Yıllarca yöneticiler ne
2:43
sandı? Işığı biraz daha açalım daha çok
2:46
çalışsınlar. Yok öyle bir şey. Asıl
2:48
verimliliği ateşleyen şeyin o gruptaki
2:51
sosyal bağlar ve derin aidiyet duygusu
2:53
olduğu kanıtlandı. İnsanlara değer
2:56
verildiğini, ekibin bir parçası
2:58
olduklarını hissettirmek. İşte
3:00
verimliliğin asıl sırrı bu. 3ün bölüm.
3:03
Performans ve Herzberg'in çift faktör
3:06
kuramı. Tarihi evrimi şöyle bir kenara
3:08
bırakalım da biraz günümüze dönelim.
3:10
Bugün bir çalışanın performansını
3:12
gerçekten ne tetikliyor? Şu modern
3:15
formülü zihninize kazımanızı istiyorum.
3:17
Çünkü bu gerçekten çok temel bir kural.
3:19
Performans eşittir kapasite artı
3:22
motivasyon. Buradaki kapasite dediğimiz
3:24
şey bizim insan sermayemiz. Yani
3:27
cebinizdeki bilgi, beceri, tecrübe. Ama
3:30
bakın bu insan sermayeniz ne kadar
3:32
devasa olursa olsun eğer bunu
3:34
motivasyonla birleştirmezseniz o
3:36
potansiyel masada kalır. Hiçbir işe
3:38
yaramaz. O kapasitenin performansa
3:40
dönüşmesi için o motivasyon kıvılcımına
3:42
kesinlikle ihtiyacımız var.
3:44
İşte tam bu noktada Hersberg'in çift
3:46
faktör kuramı devreye giriyor. Mantığı
3:49
kavramak hayati önem taşıyor. İşin
3:51
özünde iki ayrı dünya var. Bir yanda
3:54
motive edici faktörler. Bunlar işin ta
3:57
kendisinden doğar. Sorumluluk almak,
3:59
başarmak, takdir edilmek. Bunlar sizi
4:02
gerçekten motive eder, uçurur. Diğer
4:04
yanda ise hijyen faktörleri var.
4:06
Maaşınız, ofisin koşulları, statünüz.
4:09
Püf noktası ne biliyor musunuz? Hijyen
4:12
faktörleri mükemmel olsa bile sizi
4:14
ekstra motive etmez. Sadece mutsuz
4:16
olmanızı engeller. Yani yüksek maaşınız
4:19
var diye her sabah işe koşarak
4:21
gitmezsiniz. Sadece maaşınız düşük
4:23
olmadığı için şikayet etmezsiniz.
4:25
Aradaki o mantıksal fark bu kadar net.
4:28
4. bölüm. Örgütsel davranış ve iletişim.
4:32
İşin o fiziksel, yapısal kısmından çıkıp
4:35
modern iş yerinin kişiler arası ve
4:37
duygusal dinamiklerine doğru gelken
4:39
açıyoruz. Burada inanılmaz derecede
4:42
güçlü bir kavram var. Kendini
4:43
gerçekleştiren kehanet. Bu öyle bir
4:46
psikolojik mekanizma ki adeta kendi
4:48
kendinize kurduğunuz bir tuzak. Düşünün
4:50
bir sunumda başarısız olacağınıza
4:52
derinden inanıyorsunuz. Ne oluyor
4:54
biliyor musunuz? Bilinçaltınız sizi
4:56
yeterince hazırlık yapmamaya, o stresi
4:58
yönetememeye itiyor ve günün sonunda
5:00
evet gerçekten çuvallıyorsunuz. Yani
5:03
zihniniz en baştan inandığı o negatif
5:05
senaryoyu kendi elleriyle inşa etmiş
5:07
oluyor. İnanılmaz değil mi? Bir diğer
5:09
büyüleyici kavram da duygusal emek.
5:12
Bakın bu genelde çok yanlış anlaşılır.
5:14
Duygusal emek demek müşteriye o sahte
5:16
plastik gülümsemeyi fırlatmak falan
5:18
değildir asla. Gerçek duygusal emek işe
5:21
tamamen otantik içten bir duygusal
5:24
katılım sağlamaktır. Kaynaklarımızdaki o
5:26
harika örneği hatırlayın. Bir doktorun
5:28
hastası için hissettiği o sahici,
5:30
şefkatli profesyonellik hissi gibi işi
5:32
sadece aklınızla veya ellerinizle değil
5:35
kalbinizle de gerçekten hissederek
5:37
yapmanızdır. Ve tabii iletişimin o gizli
5:40
kilit taşı, uyum ya da akademik
5:42
metinlerdeki orijinal adıyla rapor
5:45
NLP'nin yani nörolinguistik
5:47
programlamanın temeli aslında bu.
5:50
Özellikle o dışa dönük kişilerin iş
5:52
hayatında nasıl parladıklarını hiç fark
5:53
ettiniz mi? İşte bu insanlar arası
5:56
zekanın tam kalbi bu uyum meselesidir.
5:59
Karşınızdaki insanla kurduğunuz o derin,
6:01
güven veren bilinç dışı bağ modern ve
6:04
karmaşık takım çalışmalarında krizleri
6:06
çözmenin, işleri takır tıkır yürütmenin
6:09
tartışılmaz en önemli yolu bu bağ
6:11
kurmaktan geçiyor. 5. bölüm, toksik
6:14
dinamikler. Biraz da madalyonun karanlık
6:16
yüzüne bakalım. Çünkü insan ilişkileri
6:18
her zaman o kadar da destekleyici ve
6:20
tozmembe olmayabiliyor bazen kelimenin
6:23
tam anlamıyla. zehirli bir hal
6:25
alabiliyor ve bu da iş yerlerindeki o
6:28
görünmez tehlikelerin ne kadar tahrip
6:29
edici olabildiğini harika bir şekilde
6:31
gösteriyor aslında. İlk sırada mobing
6:33
var. Sistematik psikolojik taciz. Bakın
6:36
bu öyle ofisteki ufak tefek
6:38
anlaşmazlıklar falan değil. Kurbanın
6:40
performansını sıfırlamaya, özgüvenini
6:42
yerle bir edip onu istifaya zorlamaya
6:44
yönelik çok karanlık yıkıcı bir süreç.
6:47
Bir diğeri ise işkoliklik. Bugünlerde
6:49
vay be ne kadar sadık, ne kadar
6:51
çalışkan." diye övülse de akademik
6:53
gerçeğe baktığımızda bu patolojik,
6:55
dürtüsel ve zorlantılı bir
6:56
bağımlılıktır. Kişiyi içten içe yiyip
6:59
bitiren bir hastalık türüdür aslında. O
7:01
yüzden bu incelemeyi bitirirken sizi şu
7:03
kışkırtıcı soruyla başa bırakmak
7:05
istiyorum. Çalışma psikolojisi onca yıl
7:07
içinde bu kadar evrilmişken modern iş
7:10
yerlerimiz geçmişteki o ruhsuz devasa
7:13
fabrikalara kıyasla gerçekten daha mı
7:15
sağlıklı yoksa sadece daha karmaşık ve
7:18
çok daha derin psikolojik tuzakları mı
7:20
gizliyor? Bu dinamiklerin cevabı bugün
7:22
incelediğimiz kaynakların
7:23
derinliklerinde yatıyor. Bu analizdeki
7:25
konulara ait çıkmış soruları deneme
7:27
sınavı formatında çözmek, eksikliğinizi
7:29
kapatmak ve kendinizi test etmek için
7:31
lolo.com adresini ziyaret edebilir,
7:34
açıklama kısmındaki bağlantıya
7:35
tıklayabilirsiniz.
Jobs & Education