Up next in 10
Auzef Çalışma Alanlarında İş Sağlığı ve Güvenliği-2 2024-2025 Final
https://lolonolo.com/2026/05/03/calisma-alanlarinda-is-sagligi-ve-guvenligi-2-2024-2025-final-sorulari/
https://lolonolo.com
Show More Show Less View Video Transcript
0:00
Herkese merhaba. Bugünkü incelememize
0:02
hiç vakit kaybetmeden dalıyoruz. Şimdi
0:04
bugünkü başlığımız size sıradan bir
0:06
mevzuat. Ne bileyim sadece geçmeniz
0:08
gereken sıkıcı bir sınav konusu gibi
0:10
gelebilir ama inanın bana
0:12
yanılıyorsunuz. Bugün konuşacaklarımızı
0:14
biz modern çalışanlar için hazırlanan
0:16
riskleri inanılmaz yüksek bir hayatta
0:18
kalma kılavuzu olarak düşünebilirsiniz.
0:20
Neden mi? Çünkü iş sağlığı ve güvenliği
0:23
dediğimiz o kavram inanın sadece kağıt
0:25
üzerindeki kurallardan ibaret değil.
0:27
Günün sonunda evinize, sevdiklerinizin
0:29
yanına sağ salim dönebilmeniz de
0:31
doğrudan ama kelimenin tam anlamıyla
0:32
doğrudan ilgilidir. Başlayalım mı? 300
0:36
sadece sıradan bir sayı gibi duruyor
0:38
değil mi? Ama yeraltının o karanlık
0:40
derinliklerinde zorlu şartlarda
0:42
çalışıyorsanız sayılar kelimenin tam
0:45
anlamıyla hayat kurtarır. Şöyle ki
0:47
mevzuata göre bir maden ocağında çalışan
0:49
işçi sayısı tam olarak bu rakamı yani
0:52
300'ü aştığı an işler değişir. Orada
0:55
daimi olarak bir güvenlik mühendisi yani
0:57
bir iş güvenliği uzmanı bulundurmak
0:59
yasal bir zorunluluk haline gelir. Yani
1:01
bu öylesine bir istihdam kuralı falan
1:03
değil. yüzlerce insanı hayatta tutmak
1:05
için çekilmiş çok net bir güvenlik
1:07
şerididir. Ve bitmedi. Olası bir göçük
1:10
veya yangın anında hemen müdahale
1:12
edilebilmesi için yeraltındaki o
1:14
personelin en az onda birinin önceden
1:16
özel kurtarma eğitimi almış olması
1:18
şarttır. Kesin kural. Peki ya %2 kulağa
1:22
çok küçük, çok masum geliyor değil mi?
1:25
Asla. Bu kelimenin tam anlamıyla ölümcül
1:28
bir yeşik. Madenlerdeki en büyük
1:30
kabusumuz olan metan yani Grizu gazı
1:33
ortam havasında %2'nin üzerine çıktığı
1:36
an artık orası bir çalışma alanı falan
1:39
değildir. Derhal ama derhal tahliye
1:41
edilmesi gereken ölümcül bir bölgedir. O
1:44
%2'lik minicik oran bildiğiniz hayatla
1:47
ölüm arasındaki o incecik çizgiyi temsil
1:49
ediyor. Peki bu rehber boyunca neleri
1:51
keşfedeceğiz? Kısaca bir tehlike
1:53
haritamıza bakalım. Yeraltının
1:55
derinliklerinden yola çıkıp inşaat
1:57
iskelelerine, oradan kullandığımız
1:59
ekipmanlara, sessiz tehlike gazlara ve
2:02
en nihayetinde o çok güvenli sandığımız
2:05
sıradan ofis masalarına kadar uzanan
2:07
dikey bir yolculuğa çıkıyoruz.
2:09
Hazırsanız iniyoruz. Gündemimizdeki ilk
2:12
durak yeraltı ve kapalı alanlar. Burası
2:15
hata payının milimetrelerle bile değil
2:17
sıfırla ölçüldüğü, oksijenin büyük bir
2:19
lüks sayıldığı o acımasız dünya. kuyu,
2:22
silo veya tank gibi kapalı alanlarda
2:24
çalışmak ekstra risk taşır arkadaşlar.
2:27
Ve buradaki protokoller hani öyle
2:29
uygulasak iyi olur diyeceğimiz
2:30
tavsiyeler değildir. Mesela neden bu
2:32
alanlara kalabalık girilmez? Çünkü kriz
2:35
anında risk altındaki insan sayısını
2:37
minimumda tutmak zorundasınızdır. Ama
2:39
buradaki en hayati nokta şu: İçeriye
2:41
kıvılcım çıkaran sıradan bir elektrikli
2:43
el aleti sokmak var ya işte o gaz
2:46
birikintisi olan bir alanda adeta kendi
2:48
ölüm fermanızı imzalamanız demektir.
2:50
İnanılmaz tehlikeli. Bunun yerine düşük
2:52
gerilimli veya havalı aletler
2:54
kullanmalısınız ve o solunum cihazları
2:57
asla ama asla ihmal edilmemeli. Şunu
2:59
aklımızdan çıkarmayalım. Madenlerde her
3:01
makinenin tek spesifik bir varoluş amacı
3:04
vardır. Ekskavatörler, potkavaşlar veya
3:07
martopikörler. Bunlar kazı ve delme
3:09
işlemleri için tasarlanmıştır. Ancak
3:11
endüstride çok yaygın ve bir o kadar
3:13
tehlikeli bir yanılgı var. Bakın,
3:15
lokomotifler kesinlikle kazı yapmazlar.
3:17
Onlar sadece ama sadece cevheri ve
3:20
personeli taşımak için var olan nakliye
3:22
araçlarıdır. İş hayatta kalmaya gelince
3:24
doğru iş için doğru aracı bilmek
3:26
zorundasınız. Şimdi yeraltından çıkıp
3:29
biraz gökyüzüne doğru yükseliyoruz.
3:31
İkinci bölümümüz inşaat güvenliği ve
3:33
burada en büyük, en acımasız, en
3:35
tavizsiz düşmanımız kim biliyor musunuz?
3:38
Yer çekimi. İstatistiklere ve mevzuata
3:40
baktığımızda tablo çok acı ve çok net.
3:43
İnşaatlardaki ölümcül kazaların bir
3:45
numaralı sebebi maalesef yüksekten
3:47
düşmeler. Yani yer çekimi bizim ufak bir
3:50
ihmalkarlığımızla birleştiğinde anında
3:52
bu sektörün en büyük katiline dönüşü
3:54
veriyor. Ve inanın bana bu ölümlerin
3:56
neredeyse tamamı takılmayan bir kemer
3:59
veya eksik bir korkuluk gibi
4:00
alınabilecek çok ama çok basit
4:02
tedbirlerin yokluğundan kaynaklanıyor.
4:05
İşte tam da bu noktada hayat kurtaran o
4:07
elit donanımlar sahneye çıkıyor.
4:09
Kategori 3. Lütfen bu terimi
4:11
duyduğunuzda aklınıza öyle boyacı
4:13
eldiveni falan gelmesin. Yüksekten
4:15
düşmeye karşı o taktığımız paraşüt tipi
4:18
emniyet kemerleri var ya işte onlar tam
4:21
olarak bu elit hayat kurtarıcı sınıfta
4:23
yer alır. Eğer metrelerce yüksekte bir
4:25
inşaat iskelesinin üzerindeyseniz sizin
4:28
tek gerçek can semidiniz o kategori 3
4:30
donanımınızdır. Başkası değil. Hazır
4:33
iskelelerden laf açılmışken gelin
4:35
sektördeki devasa bir efsaneyi de
4:37
beraber çürütelim. Şantiyelerde bazen
4:40
şunu duyarsınız. İskelede yüksek
4:42
kaliteli malzeme kullanmak gereksiz bir
4:44
lüks. Maliyetli bir şey. Yok ya. Hayır
4:47
efendim. Kaynaklarımız çok açık. Yüksek
4:49
kaliteli malzeme kullanmak düşmeyi
4:51
önleyen son derece pozitif bir güvenlik
4:54
önlemidir. Asıl ölümcül risk faktörü
4:56
nedir biliyor musunuz? Aman iskele
4:58
sağlam nasılsa deyip o emniyet kemerini
5:00
takmayı atlamaktır. Ayaklarınızın yere
5:03
bastığı noktayı da asla göz ardı
5:05
edemeyiz. Şantiyede bez ayakkabı giymek
5:07
mi? şaka yapıyor olmalısınız. Pas
5:10
çivinin ayağınıza batması veya yukarıdan
5:12
ağır bir demirin düşmesi durumunda o bez
5:15
ayakkabı size tam olarak sıfır koruma
5:17
sağlar. Sıfır. O yüzden çelik burunlu ve
5:20
çelik tabanlı iş ayakkabıları bir tercih
5:22
meselesi değil. Kapı gibi yasal bir
5:24
zorunluluktur. Şimdi biraz odağımızı
5:27
değiştirelim ve her gün elimizin altında
5:29
olan o aletlere, makinelara bakalım.
5:31
3üncü bölümdeyiz. Çünkü sıktığınız her
5:34
bir somun anahtarının bile bağlı olduğu
5:36
çok net yasal sınırlar var. Mesela
5:39
endüstriyel halatları ele alalım. Kendir
5:41
halatlar çelik halatlara kıyasla çok
5:43
daha kısa ömürlüdür. Ama burada hayati
5:46
bir uygulama hatasından bahsetmem lazım.
5:48
Kendir halatları gidip paslı demir
5:50
askıları asmak neden mi felaket getirir?
5:52
Çünkü o demir paslanır. Pas ve sürtünme
5:55
bir araya geldiğinde kendir halat
5:57
liflerini yavaş yavaş sinsice kesip
5:58
yıpratır. Sonra bir bakmışsınız halat
6:01
tam yük altındayken kopuvermiş. O yüzden
6:03
kendir halatlar asla demir askıları
6:05
asılmamalıdır. Tabii kullandığınız her
6:08
ekipmanın, her aletin bir standardı
6:10
olmak zorunda. Bizi bu kaostan kurtaran
6:12
şey 4703 sayılı yasadır. Bu yasa
6:16
ülkemizdeki tüm iş makineları ve
6:18
ekipmanlar için oyunun kurallarını
6:20
belirleyen o nihai kural kitabıdır.
6:22
Elinize aldığınız bir ekipmanın üzerinde
6:24
CE işareti görüyorsanız içiniz rahat
6:27
olsun. Bu o ekipmanın yasanın çizdiği
6:29
sıkı güvenlik sınırları içinde
6:31
üretildiğinin kanıtıdır. Şimdi
6:33
dikkatinizi biraz daha toplamak için
6:34
size ufak şaşırtmacalı bir soru sorayım.
6:37
Diyelim ki elinizde kaynak işlerinde
6:39
kullandığınız bir kimyasalın malzeme
6:41
güvenlik bilgi formu. Yani hepimizin
6:43
bildiği kısa adıyla MSDS belgesi var.
6:47
Şöyle bir baktınız. Peki bu belgede o
6:49
kimyasalın ücretini veya fiyat bilgisini
6:52
bulabilir misiniz? Ne dersiniz? Cevap:
6:55
Kocaman bir hayır. Unutmayın, bu formlar
6:57
şirketin muhasebecileri için değil,
6:59
doğrudan sizin hayatta kalmanız için
7:02
hazırlanmıştır. Bu belgenin amacı
7:04
bütçeleri dengelemek değil, hayat
7:06
kurtarmaktır. Kimyasalın içindeki
7:08
zehirli bileşenler, acil durum ilk
7:10
yardım kuralları, atık bertaraf
7:12
yöntemleri hepsi buradadır. Finansal
7:14
verilerin, paranın, pulun bu hayati
7:17
belgede işi yoktur. Şimdi anlatımımızın
7:19
sesini biraz kısıyoruz. Çünkü şu anda
7:21
bulunduğumuz ortamdaki en sinsi, tamamen
7:24
sessiz, havada öylece süzülen ve
7:26
görünmez tehditlerin bölgesine yani
7:29
gazların o tehlikeli dünyasına
7:30
giriyoruz. 4. bölümdeyiz. Gelin şu
7:33
hayatta kalma matrisine bir bakalım. Bu
7:35
bilgileri adeta zihninize kazımanız
7:37
lazım. Kaynak işlerindeki oksijen
7:39
tüplerini nereden tanırsınız? Dış
7:41
gövdesindeki o belirgin mavi renkten.
7:44
Peki ortamda LPG sızıntısı varsa ne
7:46
olur? Hemen mide bulantısı ve bilinç
7:48
bulanıklığı başlar. Ya karbonoksit uzun
7:51
süre sessizce maruz kalırsanız size
7:53
kronik halsizlik ve ciddi hafıza
7:55
kayıpları yaşatır. Helyum ise neon
7:57
lambaları ve o transistörlerin
7:59
kalbindeki soygazdır. Dediğim gibi bu
8:01
tabloyu bilmek bir lüks değil
8:03
zorunluluktur. Tabii bu görünmez
8:05
tehditler dünyasında o kadar çok
8:07
kulaktan dolma efsane var ki gelin doğru
8:10
bilinen bazı yanlışları da düzeltelim.
8:12
Mesela LPG soludum kör oldum derler.
8:14
Hayır efendim LPG solumak körlüğe yol
8:17
açmaz. Kalıcı görme kaybı spesifik
8:19
olarak metilalkol yani metanol
8:21
zehirlenmesinin bir bulgusudur. Aynı
8:23
şekilde uzun süre zararlı bir gaza maruz
8:25
kaldığınızda bitkin düşebilirsiniz ama
8:28
kalkıp da ailevi Akdeniz ateşi
8:30
olmazsınız. Neden? Çünkü o hastalık
8:32
gazlarla uzaktan yakından ilgisi olmayan
8:34
tamamen genetik kökenli bir
8:36
rahatsızlıktır. İkisini karıştırmayalım.
8:38
Ve geldik son bölümümüze. Madenlerden, o
8:41
devasa iskelelerden çıkıp hepimizin çok
8:44
ama çok iyi bildiği bir bölgede kendi
8:46
konfor alanınıza geliyoruz. Yani
8:49
görünüşte son derece güvenli olan ama
8:51
aslında gizliden gizliye sağlığınızı
8:53
kemiren modern ofis ortamınıza.
8:56
Ergonomiye hazırsanız işte ergonomik
8:59
hayatta kalma kontrol listeniz. Hatta şu
9:01
an beni dinlerken bir yandan da kendi
9:03
postünüzü, oturuşunuzu bir kontrol edin
9:05
lütfen. Bu analizimizin salına gelirken
9:08
sizi şöyle kışkırtıcı biraz da
9:09
düşündürücü bir soruyla başa bırakmak
9:11
istiyorum. Lütfen şu an kendi çalışma
9:13
alanınıza şöyle bir bakın. İster bir
9:15
şantiyenin ortasında olun, ister
9:17
yeraltında bir madende, isterseniz de
9:19
evinizdeki o rahat klavyenin başında.
9:21
Sizin kendi çalışma ortamınız bugün
9:23
anlattığımız bu güvenlik testlerini
9:25
gerçekten geçebiliyor mu? Yoksa aslında
9:28
her an patlamayı bekleyen sessiz bir
9:30
felaketin tam ortasında mı
9:31
oturuyorsunuz? Gördüğünüz gibi dostlar
9:33
güvenlik standartları sadece yeraltının
9:36
yüzlerce metre altında değil
9:37
parmaklarımızın ucundaki klavyeye kadar
9:40
girdiğimiz her ortamda hayatta kalmamızı
9:42
şekillendiriyor. Kendinize çok dikkat
9:44
edin ve lütfen daima güvenli tarafta
9:46
kalın. Görüşmek üzere.